O próximo venres, 31 de xaneiro, na Casa da Cultura de Burela terá lugar a inauguración da Exposición “Luces de Alén Mar. As escolas de americanos en Galicia”, promovida polo Consello da Cultura Galega.
A iniciativa de traer esta mostra a Burela partiu da Asociación Cultural “Os Matos”, con motivo de celebrar este mes de febreiro os 20 anos da súa creación. O I.E.S. Perdouro, que neste curso escolar conmemora o XXXV Aniversario, apoiou a idea, e o Concello de Burela presta a súa colaboración nesta Exposición, onde se fai referencia á antiga escola da vila.
A Exposición “Luces de Alén Mar – As escolas de americanos en Galicia”, que estará aberta durante o mes de febreiro, consta de 41 paneis con información e fotografías sobre a vida das escolas promovidas polos emigrantes galegos en América. Está dividida en 15 apartados: 1) Os piares humanos do éxodo (con imaxes de emigrantes embarcados rumbo á América); 2) Pioneiros: a filantropía docente dos indianos galegos (facendo referencia a persoas vinculadas á Mariña de Lugo: Pedro Murias, Manuel Candia López, Manuel Seara Martínez…); 3) Asociacionismo e intrución en destino: do prealbar á actualidade; 4) Cos ollos na Terra. O compromiso colectivo nacente. Panorama do ensino en Galicia; 5) Xénese e floración das sociedades microterritoriais; 6) Semente educativa para tempos novos; 7) As raiolas alumean a aldea; 8) Templos de saber (mencionando escolas da nosa comarca); 9) Enxoval, programas e textos; 10) O día a día nas clases; 11) Algo máis que centros escolares; 12) Voces e reaccións coetáneas; 13) Polo ben público e do Estado; 14) Actualidades e porvires; 15) Final sen fin: as derivas dun patrimonio comunitario.
Como complemento aos paneis informativos tamén se poderá ver enxoval relacionado coas escolas dos anos 1920-1950, cedido polo MUPEGA (pupitres, tinteiros, mapas, libros…)
Temos que agradecer a colaboración das persoas e institucións que colaboran coa mostra e, dun xeito especial, ao alumnado e profesorado do I.E.S. Perdouro que cede material escolar utilizado polos nosos avós na súa etapa escolar (pizarra individual, libros, revistas da emigración…), así como novas de prensa relacionadas con escolas da Mariña.
O Programa Oficial da inauguración recolle a recepción de autoridades na Casa do Concello ás 12.45 horas e inauguración da mostra, a partir das 13.00 horas, coas palabras do alcalde de Burela, un representante do Consello da Cultura Galega, o comisario da exposición e o director do IES Perdouro.
Ocorreu escasos minutos despois das 15 horas deste domingo, e foron recollidos pola embarcación Salvamar Shaula, de Salvamento Marítimo. Atopábanse subidos a unha balsa inchable na praia de Basteira, na Pedra (Cariño), foron arrastrados pola corrente e eran incapaces de retornar á beira. Dúas persoas metéronse na auga tratando de rescatalos, sen éxito. Ao final, a embarcación de rescate de Salvamento Marítimo recolleu aos menores e levounos ilesos ata o porto de Cariño. Ademais de a Salvamento Marítimo, desde o 112 Galicia informouse ao Servizo de Gardacostas de Galicia e aos axentes da Garda Civil.
O Campo de Fútbol de As Valgas acolleu as actuacións de Netos de Bandim, chegados desde Guinea Bissau; da Philippine Performing Arts Company, das Filipinas; e do grupo anfitrión O Arco da Vella. Un encontro único de culturas, ritmos e emocións que pechou unha noite inesquecible.
Alí salientou o papel que desenvolve este evento no impulso dos produtos agroalimentarios de proximidade, ao tempo que favorece as canles curtas de comercialización. Destacou tamén a importancia deste mercado, considerado como un dos máis antigos da provincia de Lugo, xa que ofrece unha ampla mostra dos principais oficios de artesáns da Idade Media. Ademais, permite aos asistentes gozar de actividades variadas e degustar produtos agroalimentarios diversos.
A institución provincial colabora con ambas citas, organizadas pola Asociación Cultural Amigos da Liga Santaballesa, cunha achega económica de 4.000€. García Porto recalcou que “estes eventos son un exemplo de como a historia da emigración pode converterse nun atractivo turístico de calidade, capaz de atraer visitantes e de reforzar o orgullo de pertenza da veciñanza”.
O evento incluirá espicha, queimada, brujo con conjuro e sesión DJ. O prezo é de 50 euros por persoa, con reserva previa no 611 185 336 e prazas limitadas. A organización lembra que “el 12 de agosto cuando caiga la noche la celebración continúa en Los Olivos… la noche culminará con una queimada elaborada por el Brujo Gonzalo, seguida de una sesión DJ para poner el broche final a una jornada inolvidable”.
Baixo o título Memoria de mariñáns. Unha crónica da emigración da Mariña, o xornalista e investigador Martín Fernández Vizoso ofrecerá unha intervención centrada nas historias e vivencias dos emigrantes da comarca, ilustrando o fenómeno migratorio que marcou a vida de moitas familias ao longo do século XX. O evento inclúe tamén unha imaxe histórica de mariñáns retornados de América nos anos 30, que serve de fío visual para contextualizar esta realidade.
En total foron ofertadas preto de 80 prazas de surf, piragüismo e vela, destinadas a nenas e nenos con idades comprendidas entre os 9 e os 15 anos. As escolas desenvolvéronse en diferentes quendas nos meses de xuño e xullo. O concelleiro de Deportes, Francisco José Silvent, subliñou “a importante participación da rapazada ribadense nas escolas deportivas de verán, que organizamos desde o Concello de Ribadeo coa axuda dos clubs que as impartiron. Queremos agradecer ás familias a confianza depositada nas nosas actividades, que lles serviron aos asistentes para practicar deporte na auga e para pasar uns días aprendendo e perfeccionando técnicas”.
