Hai persoas que se adican a colorear as formigas dun formigueiro. Cada formiga ten un código de cores que a fan única; é a única forma de seguir a actividade de cada un dos membros dunha comunidade na que todos se parecen a todos. Isto é o que fixo un investigador de Arizona, que se chama Daniel Charbonneau, xunto con Anna Dornhaus. Esta investigadora anestesióu unha por unha a 1.200 formigas e pintounas (unha a unha) cun código que permite identificar cada individuo. Imaxínala chegando a casa?. – Agarimo, hoxe hei ter un día fodido. perdín dúas formigas na reanimación e unha espertouse antes de acabar. Hoxe só pintei 200 barrigas de formigas.
Os resultados din que o formigueiro está dividido en tres grandes grupos de obreiras. Hai unhas poucas que son as inquedas, as que non paran de traballar. Buscan comida, aventúranse, resolven problemas e, en definitiva, anticípanse aos cambios cunha gran actividade. A maioría do formigueiro está integrado por obreiras que fan o seu traballo e pouco máis. Tómanse o seu tempo para facer as actividades, descansan a miúdo e reaccionan mal ante os cambios e os problemas. E para ficar, e este é o principal achado, a carta parte do formigueiro simplemente non fai nada. Nada de nada. Descansan permanentemente. Ti mirabas un formigueiro con formigas sen colorear e pensabas que ás veces descansan logo dun esforzo, pero agora sabemos que non: Que algunhas non fan nada, que descansan permanentemente.
Cóntolles isto porque me parece que poderiamos facer unha curiosa analoxía co mundo real de aquí mesmo. Coas sociedades humans enfrontadas ao cambio. Ante un mundo en transformación, uns poucos reaccionan positivamente; si teñen éxito, a maior parte do colectivo reaccionará. E sempre quedará un grupo amplo que nunca se adaptará.
Charbonneau defende ás formigas perezosas. Un formigueiro no que a cada cambio externo houbese unha reacción histérica, consumiría demasiados recursos. Está ben que un grupo pequeno aventúrese no novo escenario, pero é sensato que a maioría quédense no estado previo. Non sexa que gastemos demasiada enerxía colectiva en algo que non merecía a pena. Pensaba isto saíndo dunha charletaa na que nos aventuraban cambios radicais. E propoñíanos unha movilización colectiva. E, ás veces, penso, basta con atopar unhas poucas formigas coloreadas, con espírito explorador, que reaccionen entusiastamente aos cambios. Si todo sae ben, serán os heroes que recordaremos nos anales da historia. E si fracasan, uns tolos, unhas formigas histéricas que non souberon gozar do delicioso sol de primaveira, cando a herba aínda está humedecida, e as raiolas de sol asoman pòr A Gañidoira.
Otero Regal.






















As fotografías empregadas serán de uso interno e non se publicarán nin compartirán en redes sociais nin en internet. A actividade está aberta tamén a nenos e nenas doutros concellos.
Ademais da intervención arqueolóxica de 2026, o Concello achega 7.500 euros para restaurar a cabaña C-2, lembrando que “Seguimos apostando por el patrimonio arqueológico y el desarrollo arqueológico del concejo”. Tamén se mellorou o acceso ao xacemento, e o castro consolídase como un recurso turístico en crecemento, clave para avanzar na desestacionalización.
Entre as 10:00 e as 14:00 horas haberá arredor dunha decena de postos con produtos agroecolóxicos e de proximidade, ademais dun punto informativo para persoas interesadas en emprender no sector e actividades infantís. A alcaldesa Marta Rouco destaca que a feira busca dar vida ao centro da vila e visibilizar o rural como espazo de emprendemento, mentres que a concelleira Paula Vigo salienta a colaboración con A Estruga para ampliar a oferta habitual do mercado. O Concello anima á veciñanza a achegarse e coñecer os proxectos participantes.
Nesta ocasión, o grupo desprazouse ata A Pontenova para realizar un percorrido de 17 quilómetros que combinou a Ruta dos Fornos, a Ruta do Ferrocarril e a Ruta do Muiñeiro Namorado. A actividade, de dificultade baixa, iniciou o seu percorrido na Praza dos Fornos da Pontenova e rematou en San Tirso de Abres.
A programación do último trimestre inclúe Maiores con Arte, Moito máis que café, Entre risas e animación domiciliaria. Tras os obradoiros iniciados en maio, o Concello mantén o contacto cos participantes e leva as propostas ás asociacións para facilitar novas incorporacións. Na presentación explicaranse as formas de participación e os servizos dispoñibles. O programa conta co apoio da Consellería de Dereitos Sociais e Benestar do Principado de Asturias.
O paseo comezará ás 20:00 h na rúa San Francisco, ao pé da igrexa, para continuar pola Praza de Abaixo e a rúa Antonio Otero, até chegar á Praza do Patín, xunto á Biblioteca Municipal El Viejo Pancho. Alí, ás 20:30 h, dará comezo a presentación da obra. A organización lembra con afecto as anteriores visitas de Souto a Ribadeo e confía en que, unha vez máis, se vivirá unha tarde especial guiada polo enxeño creativo do coruñés de Monte Alto, galego universal que levou as nosas letras polo Mar de Irlanda e polas corredoiras máis recónditas do país. A actividade está organizada pola A.C. Francisco Lanza.
O espectáculo participativo A verbena de antes -con O Xeito e Airiños da Freba-, ao mediodía, e unha mostra etnográfica e as actuacións de Amado Lar e A Volta do Agro, pola tarde, protagonizaron o último día das Xornadas, pensadas como un punto de encontro da cultural tradicional galega,e especialmente da comarca da Mariña.



