Así é e así llo contamos: o crecemento económico galego está a ser moito menor que o promedio estatal e máis que o da Unión Europea: en 2014 a suba do PIB do Estado español (1,4%) e o da Unión Europea (1,3%) medraron alomenos o triplo que a n osa nación (0,4%). Galicia foi, nese ano, a comunidade autónoma que pechou a clasificación das comunidades autónomas por suba do PIB.
Nos tres quinquenios que levamos do século XXI, houbo un proceso de converxencia de Galicia co promedio da Unión Europea no período 2001-2009 (no que pasamos dun 75% a un 92,3% en renda por habitante) pero desde 2010 houbo unha reviravolta: comezou unha nidia diverxencia e a nosa renda per capita retrocedeu ata un 83% do promedio da UE, que era a porcentaxe que Galicia acadara xa en 2004.
Velaí unha década perdida na nosa andaina para chegar aos ingresos medios por habitante da Unión Europea… nese tecer e destecer no pano da nosa economía, como se quixese que repararamos, unha vez máis, nos fermosísimos versos de Xosé María Díaz Castro sobre Galicia-Penélope.
Parece que en 2015 imos polo mesmo camiño.
Ata agora só temos os datos de evolución do PIB do primeiro trimestre de 2015: o crecemento español respecto ao mesmo trimestre do ano anterior foi do 2,7%, o triplo do galego (0,9%); por máis que as lentes de aumento do optimismo do oficialismo lle fagan ver a quen as leva postas unha Galicia no país das marabillas, as frías estatísticas din outra cousa.
A industria (-0,4%) e, sobre todo, o sector agro-gandeiro (-0,9%) tiveron un comportamento negativo neste primeiro trimestre de 2015; esta última porcentaxe macroeconómica agacha a realidade da grave crise das explotacións gandeiras de Galicia, que están a recibir un prezo polo leite que está no mínimo desde 2009, por baixo do custo de produción. Atrás queda a estragada posibilidade de formar un gran grupo lácteo galego e experiencias tan desastrosas na utilización do diñeiro público nos últimos anos como a da Xunta de Galicia nunha coñecida planta de produción da Terra Chá.
Un factor clave para explicar a gran diferenza na evolución do PIB entre Galicia e España (crecemento cunha relación 1:3) está a ser a demanda interna; dentro dela, cómpre analizar a variación do compoñente máis importante cuantitativamente, que é o consumo das familias (cun peso do 80%): medrou na nosa nación no primeiro trimestre de 2015 un 1,3% mentres que a media estatal foi do 3,4%.
Menos persoas traballando… e peor retribuídas
A poboación ocupada de Galicia ao remate de 2014 era un 0,2% menor que un ano antes mentres que a media estatal subiu un 2,5%; velaí un factor clave para explicar a caída da demanda interna.
Ademais, o custo laboral por hora efectiva de traballo en 2014 foi un 12´8% maior no Estado español que en Galicia, polo que se xera unha menor demanda aquí, ao retribuír moito menos o factor de produción traballo.
Se a iso lle engadimos que tamén a pensión media de xubilación é moito menor en Galicia que no promedio español, teremos identificadas tres das causas do noso menor consumo privado.
O iglú da poboación ocupada no sector público
A conxelación salarial da poboación empregada no sector público, ano tras ano, desde o comezo da gran recesión de 2009, non fixo tampouco a súa achega á suba da demanda interna, e desde o seu iglú cadaquén intenta facer milagres coa súa conxelada paga.
Cómpre subliñar un factor diferencial de Galicia respecto das retribucións do persoal ao servizo da Administración Públicas noutras nacións e rexións do estado español: trala eliminación da paga extraordinaria de 2012, a maioría das comunidades pagaron as seguintes “pagas extra” con normalidade… pero a Galicia non chegou esa “normalidade” e, un semestre tras outro (e van cinco consecutivos) a poboación ocupada no sector público está a recibir só a metade do que por dereito tiña recoñecido.
Mesmo no 25% que se recuperou en 2015 da paga extra de Nadal non pagada en 2012, a Administración Pública galega “deu a nota”; o persoal ao servizo da administración estatal que traballa en Galicia (en competencias non transferidas á administración pública galega) cobrou ese 25% en xaneiro pero “o persoal da Xunta” cobrou daquela só un 12,5% … e o outro 12,5% no segundo trimestre do ano, o que ocasionou un aprazamento en moitas decisións de compra das familias… unha nova achega para que o total do consumo privado en Galicia medrase no primeiro trimestre de 2015 só un 1,3% (fronte ao 3,4% medio estatal) e a nosa economía seguise a viaxar no furgón de cola do comboio estatal.
Manuel Roca.
A artista, referente da música popular galega, conectou cun público diverso que gozou dunha sesión vermú marcada por máis de trinta anos de traxectoria. O concerto serviu tamén como despedida e recoñecemento a Valentín González e Viviana Pérez, que deixan a organización da comisión de festas tras dúas décadas. O deputado de Mocidade, Daniel García, destacou a importancia da implicación veciñal para manter vivas as celebracións que fortalecen a identidade comunitaria e reafirmou o apoio da Deputación ás redes asociativas e á programación cultural en galego. A actuación forma parte da iniciativa provincial para achegar música tradicional e en galego a todos os públicos.
Cómpre sinalar que este produto conta cun distintivo de calidade diferenciada, a Indicación Xeográfica Protexida Faba de Lourenzá, un dos 36 selos recoñecidos en Galicia que amparan a súa excelencia. Neste sentido, a Xunta vén de lanzar a nova marca Aquí Sabemos, coa que se busca reforzar o coñecemento e a identificación por parte dos consumidores dos produtos alimentarios galegos protexidos por figuras de calidade diferenciada.
Co sol ocultándose e a lúa asomando entre as torres de Donlebún, o músico e divulgador reivindicou o poder evocador e transformador do bravú fronte á morriña paralizante. Na sala de lectura da biblioteca, Souto explicou a evolución do rock bravú no imaxinario galego, evocando as músicas populares que acompañaron durante décadas os remolques dos pascualiños e os labores comunitarios, e lembrando a vitalidade de grupos como Skornabois, Diplomáticos de Monte Alto, Xenreira, Zënzar, Pinto de Herbón ou os Rastreiros. A boa lembranza da súa anterior visita levou ao artista a pechar a velada interpretando o “Himno de Ribadeo”, composto por Arturo Mogo, nun final cheo de afecto pola vila e pola súa identidade cultural.
O evento ofrecerá mel, produtos de tempada, artesanía, gastronomía e outras propostas locais. O Concello do Valadouro mantén aberto o prazo de inscrición para persoas e empresas expositoras, que poden presentar a súa solicitude na sede electrónica ou nas oficinas do Centro Socio-cultural, Xuvenil e da Terceira Idade “Manuel Lourenzo” ata o martes 6 de outubro, ou ata completar os postos dispoñibles.
Estiveron organizadas por Acisa e financiadas pola Área de Medio Rural e Mar da Deputación de Lugo. 25 locais hostaleiros ofreceron tapas e racións en diversas preparacións. Acisa repartiu entre os establecementos 1.100 quilos de mexillóns para esta cita gastronómica. Ata Ribadeo se achegou o deputado Dani García, que estivo xunto á presidenta e o xerente de Acisa, Carmen Cruzado e Jesús Pérez, e os concelleiros ribadenses Martín Graña e Vicente Castro.
Neste espazo radiofónico Félix Jorquera falou coa alcaldesa de Lourenzá, Rocío López; co concelleiro de Cultura, Manuel Arango; con José Cuadrado, presidente da Indicación Xeográfica Protexida Faba de Lourenzá e pregoeiro desta edición da festa; co chef Pedro Barreira; e con Antonio Irimia, presidente do club VespaFaba & Clásicos, de Lourenzá. Por diante queda toda unha fin de semana chea de actividades arredor da faba de Lourenzá. Os organizadores animan a acudir a esta cita.
Os asistentes puideron coñecer de preto unha particular viaxe que parte de Ribadeo e percorre Galicia en 37 etapas bordeándoa e combinando ciclismo, patrimonio, cultura e paisaxe. Jorge Justo estivo acompañado polo alcalde de Ribadeo, Dani Vega, e por Pablo Mosquera, ex director do Hospital da Costa (agora Hospital Público da Mariña).
