Unha canción anarquista arxentina do século XIX entre as máis populares de Foz
Foz, 27 de xullo, 2025. A XXVIII edición das Xornadas de historia de Foz organizadas pola asociación A Pomba do Arco arrancan este luns 28 de xullo ás 23:30 cunha palestra da música e cantante Ugia Pedreira titulada “Achegamento á musica de tradición oral na Mariña”. Na mesma, a relatora fará un percorrido pola tradición musical de orixe popular na comarca, analizando as letras e o os sons que conforman o noso corpo musical así como as pegadas que se poden seguir na mesma.
Ugia Pedreira incidirá na relación da musica mariñá coa existente na área de cultura galega do occidente asturiano así como con aquela que procede doutras áreas do Cantábrico, coas que a comarca mantivo ao longo dos séculos unha relación marítima asociada a actividade pesqueira. Sen ir máis lonxe, un dos coros máis lembrados de Foz dos anos 30 estivo dirixido por un mariñeiro cántabro natural de Laredo, Eugenio Bustamante, que nesa época se emprazou en Foz coa súa familia e morreu en 1945 no naufraxio do barco Jesús Nazareno
Pedreira analizará o importante pouso deixado na tradición musical mariñá polos ritmos chegados da emigración. A este respecto, destaca a influencia da música procedente de Cuba e, tamén, da Arxentina, principais destinos migración mariñá nas tres primeiras décadas do século XX. Precisamente, unha destas cancións é a composición Soy el nuevo poblador, un dos temas de referencia da musica popular de Foz, moi presente xa nos anos 30 e que se continúa cantando até hoxe malia prohibición da que foi obxecto durante a ditadura.
Unha canción anarquista arxentina unha das máis populares de Foz
Unha das descubertas que Pedreira ofrecerá na súa palestra ten que ver, precisamente, con esta peza. Segundo achou Pedreira nas súas investigacións, esta canción fixo parte a finais do século XIX e de comezos do século XX do repertorio dos payadores anarquistas arxentinos, músicos populares que acompañados da súa guitarra improvisaban os seus versos neste caso de denuncia social. A este respecto, a relatora das xornadas confirmou que boa parte dos versos e das estrofas da canción coñecida en Foz como Soy el nuevo poblador fan parte dunha peza titulada Milongas anárquicas.
Milongas anárquicas é unha canción que xa aparece recollida no Almanaque Popular de La Questione Sociale para 1896, publico en Bos Aires en 1895. A este respecto, Pedreira explicará que a composición aparece como deu autor anónimo, mais sinalou que esta resultou habitual en moitos casos pois os músicos payadores que cantaban estas cancións eran moi perseguidas polas autoridades polo seu forte contido político e social.
Ugia Pedreira á unha das grandes referencias da musica galega contemporánea. Natural de Vilaronte (Foz), fixo parte de grupos como Chouteira, Nordestinas ou Martul, sendo a impulsora de proxectos chave da música galega como o Conservatorio de Música Tradicional e Folque de Lalín ou A Central Folque. Actualmente continúa a súa carreira musical en solitario, recibindo en 2022 o prestixioso Premio da Crítica da Galiza pola súa traxectoria de máis de 35 anos nos escenarios galegos.
Os maragatos na Mariña
As xornadas continuará o martes 29 de xullo ás 20:30 cunha palestra do investigador laurentino Vidal Martínez-Sierra, quen se achegará á presenza dos maragatos na Mariña. A este respecto, Martínez-Sierra ten documentado que os maragatos comezaron a asentarse na comarca a finais do século XIX, ficando aínda na zona moitas familias desa orixe en localidades como Mondoñedo, Ribadeo, Foz, Lourenzá ou Cervo.
A iniciativa busca poñer en valor a diversidade cultural do municipio a través da gastronomía, convidando ás persoas de diferentes países a elaborar pratos típicos que se ofrecerán de forma gratuíta ao público. O Concello asumirá o custo dos ingredientes e asignará a cada participante un posto identificado co seu país de orixe. As inscricións poden realizarse ata o 29 de xullo enviando un correo a feiras@vilalba.es. Rouco chamou á participación para seguir construíndo unha Vilalba aberta e integradora, nunha feira que quere consolidarse como espazo de convivencia e dinamización da feira tradicional.
Ata o 4 de agosto poderán realizarse as renovacións, mantendo as tarifas aprobadas en asemblea: 200 € e 250 € para adultos, e acceso gratuíto para menores grazas ao convenio coa Fundación Imdecum, con opción voluntaria de abono infantil por 40 € con reserva de asento. A partir do 5 de agosto activaranse as novas altas. Os abonos poderán tramitarse a través de CLUBER ou presencialmente na oficina do club, con horario de mañá e tarde en xullo e só de mañá en agosto.
A Presidenta Carmela López destacou o valor deste produto emblemático da Mariña e o traballo do sector pesqueiro. Rocío Rivera e Herminia Pernas puxeron en valor a tradición mariñeira de Burela e o papel dos mariñeiros da Moncloa. O público degustou 450 tapas elaboradas con bonito nunha xornada que serviu de escaparate desta cita gastronómica e de convite a visitar Burela a próxima fin de semana.
As crianzas desfrutaron dunha refrescante xornada con inchables e xogos acuáticos na contorna do complexo deportivo da Veiga.
O campo de fútbol do Cascabeiro acolleu o pasado sábado a III Festa do Mexillón, organizada polo Celta Barreiros. Centos de persoas achegáronse a gozar dunha tarde de gastronomía e de música. En total foron servidas 670 racións entre veciñanza e visitantes, que saborearon mexillóns e lacón. Os organizadores amosasen satisfeitos da acollida: “estamos contentos pola boa resposta dos asistentes”. E tiveron palabras de agradecemento “para os Concellos de Barreiros e de Foz pola boa colaboración”.
Familias, amizades e persoas de todas as idades viviron cada xogada e cada aplauso, evidenciando que o fútbol é tamén unha oportunidade para fortalecer a convivencia e a unión da veciñanza. O municipio felicitou á Selección Española polo seu título mundial, un éxito histórico que fixo vibrar a toda a comunidade.
Trátase dunha mostra de 28 fotografías de gran formato do naturalista Ezequiel Martínez que reivindica a diversidade e a conservación da fauna salvaxe. A iniciativa, organizada polo Concello da Pastoriza en colaboración con ABANCA e Afundación dentro do proxecto Corrente cultural, poderá visitarse de balde ata o 26 de agosto. As imaxes, acompañadas de textos divulgativos elaborados por especialistas de Naturnova, amosan especies emblemáticas como o oso pardo, a cegoña, o cervo ou a aguia imperial, convidando a reflexionar sobre a importancia de protexer o patrimonio natural.
