Foz, 1 de outubro de 2021. Onte, xoves, tivo lugar a inauguración da ampliación do contido do centro de interpretación da Basílica de San Martiño. “Trátase de 4 paneis informativos que fan referencia a elementos de difícil exposición non antes sinalados que, pola importancia que teñen, non podían faltar e así amplificar a visión dos visitantes desta maxistral peza artística que é a Basílica. Os paneis están expostos nas salas do primeiro andar e a sala do Bispo, que estaban escasamente dotadas”, explica o concelleiro de Turismo, Chema Linares.
O edil especifica que “na primeira sala colocáronse dous paneis enfrontados, nos que atopamos despregada a representación iconográfica das ábsidas laterais do templo, discernidas como capela norte, a do calvario e capela sur, a da virxe María, decoradas ambas con pintura barroca, datada de finais do século XVI. Con esta actuación preténdese que os visitantes poidan apreciar máis de cerca estas pinturas e contar coa explicación da guía da Basílica. Hai que ter en conta que non se pode acceder ás capelas por seguridade e que en moitas ocasións a propia Basílica está pechada por oficios relixiosos”.
Chema Linares engade que “a seguinte sala recolle unha representación dos canzorros interiores, con temática da luxuria, agrupados de tres en tres: ao longo do muro norte atopamos unha representación sobre o pecado e o castigo da luxuria, con referentes tomados do mundo clásico como son a serea e o espinado. E os canzorros exteriores da fachada sur, na zona da horta, actualmente non visitables, de notable feitura e temática dispar, onde podemos atopar tanto aves como representación da alma durmida, distintos animais feroces, referencia a homes martirizados e contorsionistas xunto cós de carácter erótico, mostrando corpos esaxerados pero anatomicamente correctos”.
O concelleiro explica tamén que “a última sala, a do Bispo, a que conta cunha representación do anel e o báculo do Bispo, complétase cun panel narrando as tres lendas máis coñecidas sobre San Gonzalo: a lenda normanda descrita polo bispo Navarrete Ladrón de Guevara no século XVIII cun texto en castelán antigo; a da fonte da zapata descrita polo recentemente desaparecido e amante da arte Cal Pardo cun texto en galego; e a da balea, menos coñecida, narrada polo literato mindoniense Álvaro Cunqueiro, cun texto en galego, que conta como en San Cibrao se presentou unha balea tan grande que non houbo mariñeiro que se acercase a ela e nin podían faenar. A balea, cando tocaban as campás da igrexa acercábase á área. Entón o Bispo acercouse a San Cibrao e mandou que o levasen ata a súa boca, e perdeuse na escuridade da súa garganta aparecendo ao pouco tempo ca imaxe da Nosa Señora de Vilaestrofe”.
Linares destaca que “para esta actuación contamos coa estimable axuda da nosa guía, Silvia Blach, cuxo asesoramento nas necesidades do centro foi de suma importancia”.
O alcalde de Foz, Fran Cajoto, comentou que “con esta actuación potenciamos o centro de interpretación do noso monumento máis representativo, a Basílica de San Martiño, pensando nunha oferta cultural e turística máis aló do verán. O centro de interpretación, inaugurado polo anterior rexedor, foi unha magnífica idea, que pon no mapa o mellor recurso que ten o noso concello, non só a nivel patrimonial senón tamén cultural. Xa constitúe o principal punto de atracción turística da nosa vila despois das praias, contribúe a desestacionalizar o turismo e a propia Basílica estase a converter nun referente cultural polas diferentes actuacións musicais que recolle, como coros e corais ou o recente festival de música clásica Bal y Gay”.
Cajoto engadiu: “a nosa idea é continuar potenciando San Martiño a nivel cultural, programando charlas, exposicións temporais e actividades musicais, ademais de visibilizar os tres polos fundamentais desta parroquia, como son a propia Basílica, o museo e xardín botánico Espazo Caritel e o Castro das Engrobias, que conta cunha actuación prevista por parte de Patrimonio para un plan de limpeza e paneis informativos”.
A iniciativa xurdiu co obxectivo de xuntar o alumnado que coincidira na EGB, pero axiña se ampliou a todas aquelas persoas que compartiron pupitres e amizades tamén no instituto.
O público, totalmente entregado de principio a fin, amosouno cos intensos e prolongados aplausos que acompañaron toda a actuación. Ao remate, os asistentes expresaron o seu desexo de poder gozar no futuro de novos concertos do artista, que sen dúbida volverán entusiasmar ao público.
Villares subliñou o éxito de convocatoria do evento, que reúne cada ano a numerosos participantes e afeccionados en Ribadeo, “aproveitando o atractivo da ría e do seu porto deportivo para atraer visitantes e complementar co deporte a súa ampla oferta de natureza, patrimonio e gastronomía”. A presente edición estivo dedicada á figura de Leopoldo Calvo-Sotelo, con motivo do centenario do nacemento do que fora presidente do Goberno e alcalde honorario do municipio. Ademais das regatas de vela en distintas categorías, celebráronse bautizos de buceo, charlas ou un concurso de pesca, entre outras actividades.
Na xuntanza preténdese analizar a execución das obras, o comportamento da empresa responsable, a problemática dos accesos durante as Festas de Xunqueira e solicitar ao Concello de Viveiro que faga público o proxecto definitivo.
A marcha partirá ás 12:30 horas diante do Concello, percorrerá as rúas peonís do centro e rematará novamente na casa consistorial, onde se lerá un manifesto. A plataforma chama a mobilizarse cunha mensaxe clara: cada bomba destrúe vidas e cada silencio convértenos en cómplices. Defenden que é o momento de saír á rúa para esixir o fin da violencia, o respecto aos dereitos humanos e a liberdade do pobo palestino, lembrando que a presenza das persoas manifestantes é a voz de quen hoxe non pode falar. A convocatoria péchase cun triplo chamamento: non á guerra, non ao silencio e non á indiferenza.
Estiveron acompañados polas dúas técnicas de Xuventude, para gozar dunha mañá nas distintas actividades que ofrece este parque de trampolíns. Pola tarde, o grupo parou a xantar no Lago das Pontes, onde puido coñecer a historia da súa creación e desfrutar dun baño. A viaxe estivo organizada polas Concellerías de Xuventude e Deporte e pola Oficina de Información Xuvenil dentro do programa “Verán a Tope en Xove 2026”.
Evaristo Calvo, Rebeca Montero e Vítor Mosqueira interpretaron o pasaxe que recrea os últimos momentos do Mariscal Pardo de Cela e da súa muller, Isabel de Castro, antes da traizón da Frouseira. A acción cultural, coordinada por Carme Varela e promovida pola Vicepresidencia da Deputación de Lugo, rende homenaxe ao gran dramaturgo do Valadouro no seu primeiro cabodano. 
