A Mesa demanda unha presenza real do galego na UNED

Santiago de Compostela, 18 de abril de 2013.- A Mesa pola Normalización Lingüística vén de denunciar máis unha vez os innumerábeis atrancos que no día a día sofre o galego na UNED, institución estatal amplamente subvencionada por concellos e deputacións galegas, alén de polos impostos que pagamos todas e todos, e amousou o seu apoio ao estudantado que reclama unha presenza real da nosa lingua nesta universidade pública.

A Mesa salientou que a exclusión do galego na universidade a distancia incumpre sistematicamente o estabelecido nos seus vixentes estatutos. Así, o artigo 5 dos estatutos da UNED sinala que esta asume como unha das súas “misións fundamentais” o “apoio ás linguas e culturas de España” polo que sinala que entre as súas actividades “b) Potenciará a docencia e o coñecemento das linguas oficiais españolas, tanto en España como no exterior”, “c) Incorporará progresivamente as linguas oficiais españolas ás páxinas web e demais publicacións da Universidade, especialmente en Comunidades con dúas linguas oficiais, cuxos Centros Asociados propiciarán a convivencia enriquecedora das dúas linguas en todas as súas actividades” e “d) Propiciará de forma progresiva que os estudantes poidan ser titorizados na lingua oficial que desexaren”.

No entanto a día de hoxe o galego é totalmente invisíbel nos centros asociados da UNED en Galiza, non só nas súas actividades senón mesmo na sinaléctica dos centros. A páxina web só é accesíbel en inglés e español e por suposto non hai opción de escolla lingüística nas titorías. Porén non é só que o galego estea totalmente excluído desta universidade pública, senón que nin tan sequera é ofertado nin recoñecido á hora de convalidar materias. Unha estudante de filoloxía inglesa denunciou ante a Mesa que a UNED se negaba a convalidarlle o primeiro ciclo que estudara na USC porque na universidade compostelá escollera a materia de lingua galega e non española como troncal. Nin sequera puido convalidar as horas de galego como créditos optativos xa que a día de hoxe os estudantes dos graos de linguas non teñen a posibilidade de cursar as materias de lingua e literatura galegas nos seus planos de estudo, coa excepción do Grao de Lingua e literatura españolas que si oferta unha materia de linguas cooficiais.

Outras das queixas habituais do estudantado céntranse na prohibición de presentaren traballos en galego co pretexto de seren corrixidos en Madrid, cando moitas veces existe profesorado da UNED competente nos centros asociados en Galiza, ou mesmo na utilización de topónimos galegos deturpados nos manuais e libros de texto editados pola institución. Carlos Callón sinala que hai unha grande parte do estudantado que non pode utilizar a súa lingua na UNED. “Esta universidade pública, na medida en que ten entre os seus ámbitos de actuación o de Galiza, está obrigada a recoñecer a oficialidade do galego. Non pode continuar manténdose de costas á realidade plurilingüe do Estado”.

Neste sentido A Mesa pola Normalización Lingüístico saudou a iniciativa de Roberto Otero Ledo, quen decidiu presentar a súa candidatura ás eleccións de delegados preocupado polo esquecemento que se dá da realidade plurilingüe do Estado no funcionamento desta universidade. Roberto Otero Ledo licenciouse en Filoloxía Inglesa pola UNED e na actualidade estuda o Grao de Literatura e lingua española, compaxinando os estudos da universidade a distancia co traballo e o coidado das súas dúas fillas. “O galego, malia non ser recoñecido nin tolerado pola UNED, é a nosa lingua propia, e asemade cooficial” sinalaba nun correo dirixido ao estudantado para aprensentar a súa candidatura. Deste xeito o seu programa céntrase na defensa da igualdade e presenza do galego e do resto de linguas cooficiais na universidade de educación a distancia.

Carlos Callón, presidente da Mesa pola Normalización Lingüística, salientou a importancia de que o estudantado se mobilice para que se recoñezan os seus dereitos lingüísticos e non se resigne a ver a súa lingua sistematicamente excluída. Neste sentido Callón lembrou o exemplo da batalla administrativa e política que lle cumpriu ao crítico cangués Heitor Mera para poder ler a súa tese de doutoramento sobre a vida e obra de Bernardino Graña en galego, unha importante loita que chegou ao Congreso dos Deputados para que se revocase a normativa da UNED que impedía admitir teses en galego, catalán ou euskera e que porén non puña impedimento para as admitir en francés, inglés ou alemán.

Cómpre termos en conta que na actualidade a UNED é a única opción que teñen moitas galegas e galegos de accederen ao ensino universitario, xa que a implantación do Plan Boloña coa obrigatoriedade de asistencia a aulas fai imposíbel compatibilizar o traballo coa ampliación de estudos superiores nas universidades galegas. Por este motivo o estudantado da UNED reclama poder acceder á educación superior sen ter que renunciar á súa lingua, unha reivindicación apoiada pola Mesa que continuará a traballar para que a ningún ou ningunha estudante se lle negue o dereito de estudar en galego.