Anacos da historia focega. Garelly e a Chata

As vellas e fraternais relacións Laredo/Foz teñen a orixe nos anos vinte, cando don Luis Gutiérrez, laredano conserveiro en Foz, convence ós seus veciños para que se trasladen á nosa vila pescar á sardiña, tan abondosa no contorno. Pero a operación, non resultou ó depreciarse o peixe polas desbordantes capturas e os pescadores, lonxe dos seus fogares, tiveron serias dificultades para sobrevivir; pero aquí toparon con xentes que os acolleron e compartiron con eles a súa pobreza, sementando os primeiros lazos de fondos afectos. Din as crónicas que na República, e para as obras do malecón norte de Laredo, precisaban unha embarcación con grúa e demais pertrechos que había en Foz (A Chata). “Las relaciones entre los pescadores de ambos puertos – dí o relator – siempre fueron muy cordiales y amistosas, por lo que, entablados los contactos, se llegó a un acuerdo para que la Chata viniese a nuestra villa…”. Ésta foi tripulada por mariñeiros laredanos e cóntase que “por la envergadura de la grúa la estabilidad era muy precaria y don Pelayo- el experto maquinista que la mandaba- tuvo una singladura muy peligrosa ya que cuando no los vientos recios, el estado de la mar, o la combinación de ambos, hacían que la nao escorase peligrosamente…”.Dirixía as obras do malecón don Antonio Garelly de la Cámara, enxeñeiro de Camiños, que fora moitos anos Director da Comisión Administrativa de Portos, dende o que prestara especial atención ós do norte, e Foz non fora excepción; por iso a Corporación Municipal, que presidía Pepe Beltrán, o 29-1-59, a proposta da Confraría, acorda dirixirse ó Ministro de O.P. solicitando para o señor Garelly a Orde do Mérito Civil á súa xubilación, “dado o acertado labor durante preto de 20 anos ó fronte de dito organismo, do que esta vila se beneficiou”. Antes o concello acordara dar o seu nome ó primeiro muelle de atraque no peirao, fronte ós xardíns Conde de Fontao, que dende entón chámase “Malecón do enxeñeiro Garelly”. Na posguerra abríase un novo,e longo capítulo das relacións Laredo/Foz das que garda memoria o Paseo de Laredo na Rapadoira. Pero esa é outra historia non menos fermosa e solidaria.

Suso Fernández