‘A escola de Doloriñas’, que segundo a experta e crítica de arte e literatura María Fidalgo Casares é xunto con ‘Comida de bodas en Begantiños’ de Álvarez de Sotomayor o mellor cadro da historia da pintura galega, cumpriu 80 anos. Foi no ano 1941 cando a súa autora, Xulia Minguillón, recibiu por esta obra a Primeira Medalla de Ouro na Exposición de Belas Artes, converténdose na primeira e única muller á que lle outorgaron tal galardón.
O cadro representa o interior dunha escola de aldea, das chamadas escolas de ferrado, que estaba en Vilapol, unha aldeíña moi preto de Vilanova de Lourenzá, onde os pícaros da contorna aprendían as primeira letras coa mestra Dolores Chaves Vizoso.
Xulia Minguillón, aínda que nada en Lugo, criouse en Vilanova de Lourenzá onde seu pai rexentaba a botica da Vila. E de Lourenzá sacou moita da temática que inspirarou a súa obra, tanto de retratos como de paisaxes. Sempre tivo un especial cariño polas terras laurentinas da súa infancia, pintando as súas casas de labranza, a neboeira baixando paseniñamente da serra da Cadeira, os seráns cando os últimos raios do día baten cos muros da vella abadía cinguidos dos tellados pizarrentos da Vila…
Co gallo deste oitenta aniversario, a activa Asociación Patrimonio Laurentino, que de forma tan exitosa está dinamizando o ambiente cultural laurentino, organizou, xunto co Concello, unha xornada adicada á pintora. Nos días anteriores xa penduraban en varios balcóns de casas das rúas de Vilanova reproducións de obras tan emblemáticas como: “A miña familia”, “O caserío”, “Vacas”, “Tyla e eu”, “Atardecer na vila”, “A Escola de Doloriñas” …
O sábado, día 28 de agosto, tivo lugar o acto principal no claustro de mosteiro de S. Salvador. Despois da presentación por parte de Fina González e da alcaldesa Rocío López disertaron sobre a vida e obra da artista, Aurelia Balseiro, directora do Museo Provincial de Lugo e María Fidalgo Casares, doutora en Historia da Arte e membro da academia andaluza de Historia; esta crítica de arte e literatura destacou de Xulia Minguillón o seu extraordinario talento para a pintura dentro dun estilo propio e definido, onde destaca a súa sensiblidade paisaxística moi enmarcada na identidade galega; conseguindo o seu obxectivo de dar unha conferencia amena e divulgativa, pero á vez coa erudición e altura que merece a obra da artista lucense. Pecharon o acto a presidenta da Asociación Patrimonio Laurentino, Remedios Gallo, e os acordes da charanga Carapaus
Na actualidade ‘A escola de Doloriñas’ pertence ao Museo Nacional Centro de Arte Raíña Sofía e, despois de recorrer distintos museos españois, europeos e americanos, hoxe está depositada no Museo Provincial de Lugo presidindo nun lugar de honor a sala monográfica adicada á artista.
Castro destacou o labor da Asociación e o potencial da tradición do ferro como motor económico, social e cultural para Riotorto, subliñando a importancia de impulsar iniciativas que garantan futuro para estes oficios. A Deputación de Lugo mantén unha colaboración estable coa entidade, cunha achega de 14.000 euros. No marco deste apoio, a Asociación avanzou na documentación dos oficios do ferro, catalogando ferramentas, técnicas e a historia das antigas “ferrerías de monte”.
O responsable provincial destacou "o traballo realizado pola organización ao longo destes anos para consolidar unha proba deportiva de primeiro nivel, que atrae tanto deportistas do máximo nivel competitivo como participación popular"
O grupo teatral O Centiño de San Martiño (Foz) actuou este sábado en Marzán, convidado pola asociación veciñal Torques de Marzán. O local quedou pequeno ante a resposta do público: 73 persoas, un récord de asistencia para unha obra de teatro na parroquia. A comedia provocou constantes risas e un ambiente moi participativo. A iniciativa volve demostrar o valor de levar actividade cultural e teatro afeccionado ás parroquias e barrios, achegando propostas escénicas a lugares afastados dos grandes circuítos. O Centiño continuará a xira de “O Autobús” nas vindeiras semanas: Sábado 25 de abril: Vilaronte (Foz). Sábado 2 de maio: Casa da Cultura de Trabada
A xornada contou con degustación gratuíta de viños elaborados por adegas da contorna, unha cata comentada e un mercado de produtos gastronómicos locais, permitindo aos asistentes coñecer de primeira man a riqueza do produto de proximidade. O pregón desta edición correu a cargo de Alejandro Gándara, quen presentou o seu proxecto audiovisual 360 curvas, unha obra que reflexiona sobre a distancia entre A Fonsagrada e Lugo e sobre o conflito social e político asociado á perda da súa condición de cabeceira de comarca, no marco da loita contra a despoboación.
Haberá degustación diaria de ostras na carpa do porto. Concertos, showcookings, visitas guiadas e actividades mariñeiras. Lancha pola ría, exposición de maquetas e concurso fotográfico #somoslasostra2026, ademais propostas especiais en Acueo, La Casilla e Restaurante Peñalba.
A etapa, cun percorrido duns 150 quilómetros, partiu arredor das 11:30 horas e rematou en Barreiros, atravesando concellos como Xermade, Muras, Viveiro ou Foz. A proba reúne a equipos do ciclismo profesional internacional e sitúa a provincia de Lugo como escenario dunha das citas deportivas máis destacadas do calendario. O Goberno colabora no desenvolvemento da carreira a través das Forzas e Corpos de Seguridade do Estado, que velan polo correcto desenvolvemento da proba e pola seguridade de participantes e afeccionados.
A cita contará con charlas, obradoiros, concurso de fotografía e unha ampla zona expositiva. A feira será de acceso gratuíto e está pensada para gozar en familia.
