Este mediodía, revisaba as miñas redes cando me chegou, por WhatsApp, a nova do pasamento do meu amigo Luís Gonçales Blasco, coñecido por todos os galeguistas como “Foz”.
Non direi que me sorprendese de todo. A última vez que faláramos, hai dous meses, vírao con bo aspecto, pero non me cadraba que non coincidíramos durante todo o verán. A el gustáballe moito estar en Foz no verán e era raro que non estivese aquí polas Festas do Carme. Esa ausencia estrañábame.
Nos obituarios, é habitual falar da biografía intelectual do finado. Podería falar do “Foz” activista e intelectual que exiliou en Francia a finais da década de 1960, do fundador da UPG, da peza chave na Carta de Brest, do independentista galego convencido ou do militante reintegracionista membro da AGAL e da Academia da Lingua Portuguesa na Galiza. Tamén, do escritor da historia da UPG no exterior e biógrafo do pensamento político de Celso Emilio Ferreiro. E, como non, podería falar do afeccionado á lectura e a aprendizaxe de idiomas, incluído o catalán.
Mais, por riba de todo iso, hoxe interésame falar do “Foz” como amigo persoal, exemplo de lealdade. Daquela persoa pola que sentía un afecto xenuíno e que actuaba comigo dende ese sentimento, aínda que sabía moi ben que eu discrepaba de gran parte do seu ideario. Interésame falar dese amigo que deu a cara por min e presentou a miña segunda novela. Quero falar, igualmente, desa persoa que sempre que viña a Foz me chamaba para quedarmos a tomar algo e falar un chisco. E, finalmente, de quen me emprestou e agasallou multitude de libros porque coñecía o meu interese por determinadas materias; mesmo de quen me traía castañas e kiwis de Eirapedriña sempre que podía.
A mellor homenaxe que lle poido facer a quen sempre se considerou un patriota galego é lembralo polo seu pensamento, si, pero sobre todo pola súa calidade humana. E, nisto, destacaba, sen ningunha dúbida e alén das consideracións ideolóxicas. Na historia adoitan quedar os datos biográficos intelectuais, pero para min o máis importante é deixar por escrito que hoxe nos deixou unha boa persoa que, malia os golpes que levou na vida, tentou tratar ben aos seus semellantes.
Desexo que as institucións públicas lle dean o recoñecemento que o país lle debe. Foi unha lenda viva e agora que traspasou cómpre manter o seu legado.
Que a terra lle sexa leve.
Villares visitou a exposición fotográfica dedicada a Calvo-Sotelo, instalada na praza de Pancho Maseda, que forma parte do programa conmemorativo do centenario. A mostra reúne unha selección de imaxes seleccionadas pola propia familia do expresidente para achegar á cidadanía diferentes momentos da súa traxectoria persoal e política. A conmemoración, que se estende ao longo de todo 2026, busca poñer en valor a figura de Calvo-Sotelo e a súa relación con Ribadeo, onde deixou unha importante pegada vinculada, entre outras cuestións, ao impulso de infraestruturas.
No acto intervirán o autor e Xoan Ramón Fernández Pacios, cronista oficial de Foz. A actividade está organizada pola Federación de Librarías de Galicia en colaboración co Concello de Foz.
O alcalde, Dani Vega, fixo un balance moi positivo: “foi un concerto moi especial nun marco espectacular, como é a igrexa parroquial de Ribadeo, e no que o gaiteiro Carlos Núñez encandilou aos asistentes co seu repertorio. Todos os asistentes disfrutámolo moito”. Xunto a Carlos Núñez estiveron o rexedor e as concelleiras de Cultura, Turismo e Seguridade, Begoña Sanjurjo, Marta Saiz e Montse Seijo.
Durante case dúas horas desenvolveuse unha conversa aberta arredor do mundo do espírito e do contido da obra, nun encontro ao que asistiu un grupo numeroso de persoas dispostas non só a escoitar, senón tamén a dialogar e compartir reflexións. Tras a intervención inicial de Pepe Peinó como responsable do proxecto, tomou a palabra o escritor Lionel Rexes, quen achegou novas perspectivas antes de abrir o debate ao público. As opinións, argumentos e matices sobre relixión, espiritualidade, Deus e os valores que sustentan a convivencia foron enchendo o espazo nun ambiente participativo e respectuoso, no que as diferenzas quedaron en segundo plano fronte á forza do diálogo, a solidariedade e o afecto.
A iniciativa xurdiu co obxectivo de xuntar o alumnado que coincidira na EGB, pero axiña se ampliou a todas aquelas persoas que compartiron pupitres e amizades tamén no instituto.
O público, totalmente entregado de principio a fin, amosouno cos intensos e prolongados aplausos que acompañaron toda a actuación. Ao remate, os asistentes expresaron o seu desexo de poder gozar no futuro de novos concertos do artista, que sen dúbida volverán entusiasmar ao público.
Villares subliñou o éxito de convocatoria do evento, que reúne cada ano a numerosos participantes e afeccionados en Ribadeo, “aproveitando o atractivo da ría e do seu porto deportivo para atraer visitantes e complementar co deporte a súa ampla oferta de natureza, patrimonio e gastronomía”. A presente edición estivo dedicada á figura de Leopoldo Calvo-Sotelo, con motivo do centenario do nacemento do que fora presidente do Goberno e alcalde honorario do municipio. Ademais das regatas de vela en distintas categorías, celebráronse bautizos de buceo, charlas ou un concurso de pesca, entre outras actividades.
