O vindeiro sábado é día de San Xosé, nome que víu a menos no uso onomástico por mor da chegada de nomes mais ou menos exóticos cos que hoxendía se nomean boa parte dos meniños; pero que conserva a significación no ámbito familiar, polo que pode decirse que ese día hai festa na maioría dos fogares. Os Xosés, Pepes e Pepitas, e tódolos pais, celébrano, e aínda na nosa nenez tiña un encanto engadido: decíase que tal día casaban os paxaros, co que de fermoso e ilusionante tiña o suposto. Pero hai un lugar no que a festividade ten un especial tinte romántico, pois arrodéase dos ingredientes para que sexa así: a música, a nouturnidade e a moza asomada ó balcón; isto sucede en Ferrol, na chamada “Noite das Pepitas”, en que as agrupacións musicais –guitarras, bandurrias, laudes e violíns – saen á rúa e rondan ás ferrolás que levan tal nome, ofrecéndolles as súas cancións; serenatas que rematan diante do Concello onde ten lugar o concurso de rondallas. Ferrol foi, de sempre, terra de músicos. A existencia de bandas militares foi un bó semilleiro. Canda nós, algúns lectores lembrarán os nomes de vellas orquestras daquela bisbarra:“Bellas-López”,“López-Malde”,“Bellas-Farto”,“Saratoga”,”Copacabana”,”Beceiro”,“Lamas-LaPiña”, “Los Players”, Trébol, etc. A afección á música coral prodigábase nos pobos da ría, de cuxas actividades existen testemuñas dende 1860; o coro “Toxos e Frores”, o decano dos galegos, nacía en 1915. O gusto por interpretar as tonadas de moda deriva á creación de colectivos que xurden arredor do Antroido e San Xosé. Moitos dos improvisados cantores eran traballadores dos esteleiros e o nome de Xosefa estaba moi extendido entre as familias e as noivas. Os grupos de amigos, que se xuntaban nas barberías, terían ocasión de amosar o resultado das horas de ensaio, formando colectivos para ofrecer as súas melodías ás mulleres amadas e, acaso sen sabelo, dar orixe a un espectáculo coral da maior aceptación popular. Dende aquel fermoso vals de 1898, cuxos primeiros versos dín: “Cuando la luz duerme / el céfiro calla. / Si de una rondalla / oyes el rumor, / escúchala y deja / que su amante trova / lleve hasta tu alcoba / los ecos de amor”/ ata hoxe, son centos as cancións que, dun xeito romántico, cortés e nostálxico, cantan a fermosura e o engado da muller ferrolá.
Suso Fernández

















Pasadas as 13:30 horas deste luns, o 112 Galicia tivo constancia, a través de Urxencias Sanitarias de Galicia-061, dun ciclista que se atopaba en parada cardiorrespiratoria no quilómetro 1 da LU-151, á altura da parroquia de Fazouro. De inmediato, os xestores do Centro Integrado de Atención ás Emerxencias solicitaron a colaboración dos axentes da Garda Civil de Tráfico e da Policía Local de Foz. Malia os esforzos, os profesionais sanitarios só puideron confirmar o falecemento da persoa.
A variada oferta de produtos de artesanía e de alimentación de temporada e proximidade á venda complementouse con degustacións de minihamburguesas de carne de raza Limiá e empanada de carne de porco celta e tenreira de raza Caldelá, que se repartiron gratuitamente entre as peroas que fixeron algunha compra no Mercadiño.
Os cortes produciranse do punto quilométrico 2,800 ao final da vía. Habilitaranse desvíos alternativos que estarán debidamente sinalizados.
Cada participante pode presentar unha única fotografía, en papel e formato dixital, seguindo as bases dispoñibles na web da Deputación. A celebración do aniversario inclúe actividades como a Xornada de Degustación da Tenreira de Ancares, unha xornada micolóxica e un obradoiro de rescate na montaña, ademais doutras propostas ambientais e divulgativas nos próximos meses.
A xornada comezará ás 12:00 h cun faladoiro titulado “Vizoso e nós”, no que participarán Pepe Penabade, Pepe Blanco, Caxigueiro, Aurelia Balseiro e Mª Cristina Rubal González, moderados por Antonio Reigosa. Ás 13:20 h abrirase a exposición “Xosé Vizoso. O neno que debuxou un cabalo”, que permanecerá dispoñible durante as festas de San Lucas. A partir das 13:45 h terá lugar o acto de inauguración e descuberta da placa da nova rúa Xosé Vizoso, na Praza da Fonte Vella, coa presenza de autoridades, familiares e amizades do artista. As persoas asistentes recibirán no auditorio unha lámina cunha obra de Vizoso como agasallo.
Competirán durante tres días xunto a outras dezaseis escolas de todo o mundo, elaborando catro propostas de pizza: Polbo á galega, con polbo galego, queixo San Simón e allada picante; Bosque galego, con crema de castañas e mel picante; Terra meiga, con zorza picante; e Rapadoira, con setas, queixo azul e pera. As estudantes viaxan acompañadas pola súa profesora, Conchi Carreiras, coa que levan tempo preparando as receitas. Esta é a terceira participación do IES de Foz neste certame, no que xa acadaron un segundo posto en edicións anteriores. A actividade forma parte do programa Erasmus+ da FP, financiado pola Unión Europea, que facilita a participación do alumnado en competicións de habilidades profesionais por toda Europa.
A exposición, instalada no Centro Comarcal Pazo de San Tomé, invita a observar con calma, descubrir historias e poñer en valor un patrimonio vivo que forma parte da nosa identidade. Unha maneira diferente de achegarnos ao mundo rural que tanto significa para As San Lucas.



