Cúmprense nestas datas 75 anos da primeira vez que embarcacións focegas puxeron proa a portos do leste para iniciar a longa travesía anual e dedicar un par de meses á pesca do bocarte que era, mais ou menos, a duración da costeira. Foran as primeiras en zarpar as chamadas”Delio” e “Remixia”. A primeira, propiedade da familia Quintanero, tripulada polos irmáns Antonio e Eliseo Ares Otero; e os mariñeiros Valadouro, Balbino de Andrés, Chingla, Mancha,Didín, Manolo da Cacarela, Salvador Incera, Pepe do Fesguello, Suso Castiñeira e Pepe do Barbeiro, o motorista.
A “Remixia”, da que era armador Emilio Teixeiro “Pelotas”. Mandada por “Pachocho”, levaba ademais a Alberto da Capitana, Normando, Manolo de López,Tisia, Paco de Eulalia,Barrigán, O Mereto, Pelolelo e Cora. Sucesivamente foron seguíndoas tódalas lanchas con base en Foz: Mari Came, Sebito, Balboa, Jesús Dolores, Dominga,Nazareno, Lestegás, Otero Lage, Gavilán del Mar, Brisas de Foz,Normando, etc.; o que significaba todo un éxodo hacia aquelas latitudes.
Nas vésperas da saída o peirao ofrecía grande animación: a preparación e avituallamento das distintas unidades, daban lugar a un trafego de persoas, víveres, mercadurías… que levaban parello a tristura da despedida e tamén a ilusión de que á volta se cumprirían obrigas e promesas, mesmo de casamento; novos proxectos de vida… Á volta de Lequeitio era frase acuñada que expresaba as esperanzas e desexos, que en boa medida dependían das capturas vindeiras.
Pascasio Naray era un persoeiro singular, polifacético: mestre zapateiro, carteiro e barman; enxeñoso, versificaba feitos da vida local. Chegada a costeira, coa música de “Santander”, o bolero que tan popular fixera o cantante Jorge Sepúlveda, cantaba: “ As de Foz son o demo e namais / todas queren gastar/ medias de “plexiglás”./Eu soñei ou dixéronme a mín / que se falla o bocarte / vánseche pra Madrí ”… feito do que había precedentes na vila. As medias de “plexiglás”, tamén chamadas “de cristal”, pola absoluta transparencia,eran dun material inventado en 1935 polo químico norteamericano Wallace Carothers, que postas á venta en 1940, revolucionaron a moda da época no mundo: eran todo un símbolo de modernidade…. E as mulleres debecían por vestilas.
Os valores humanos, nos que a solidaridade e mútua axuda, a camaradería, en tempos de tanta penuria, foron moeda cotiá. Había anos que Laredo tiña dedicada unha rúa a Foz; no 2003 Chemari Neira, presidente da Confraría, finado prematuramente, suxiríu á alcaldía corresponder co aquela vila: así naceo o “Paseo de Laredo” que atravesa o areal da “Rapadoira”… e constitue todo un símbolo de homenaxe dos focegos ó pobo irmán de Laredo.



















A viaxe, enmarcada no proxecto «Relevo Xeracional: O Futuro do Mar» e organizada en colaboración co GALP Itsas Garapen Elkartea, permitiu achegarse a iniciativas como Kofradia Basque Seafood, a Escola de Pesca de Ondarroa, AZTI, Albaola ou o Itsas Museo de Donosti, así como a proxectos vinculados directamente á actividade pesqueira e á divulgación, incluíndo o uso de realidade virtual. O intercambio con Euskadi permitiu coñecer modelos que combinan formación, investigación, transmisión do coñecemento e modernización do sector, contribuíndo a identificar novas vías para facilitar a incorporación da mocidade á actividade pesqueira e garantir a continuidade das comunidades costeiras galegas.
A artista, referente da música popular galega, conectou cun público diverso que gozou dunha sesión vermú marcada por máis de trinta anos de traxectoria. O concerto serviu tamén como despedida e recoñecemento a Valentín González e Viviana Pérez, que deixan a organización da comisión de festas tras dúas décadas. O deputado de Mocidade, Daniel García, destacou a importancia da implicación veciñal para manter vivas as celebracións que fortalecen a identidade comunitaria e reafirmou o apoio da Deputación ás redes asociativas e á programación cultural en galego. A actuación forma parte da iniciativa provincial para achegar música tradicional e en galego a todos os públicos.
Cómpre sinalar que este produto conta cun distintivo de calidade diferenciada, a Indicación Xeográfica Protexida Faba de Lourenzá, un dos 36 selos recoñecidos en Galicia que amparan a súa excelencia. Neste sentido, a Xunta vén de lanzar a nova marca Aquí Sabemos, coa que se busca reforzar o coñecemento e a identificación por parte dos consumidores dos produtos alimentarios galegos protexidos por figuras de calidade diferenciada.
Co sol ocultándose e a lúa asomando entre as torres de Donlebún, o músico e divulgador reivindicou o poder evocador e transformador do bravú fronte á morriña paralizante. Na sala de lectura da biblioteca, Souto explicou a evolución do rock bravú no imaxinario galego, evocando as músicas populares que acompañaron durante décadas os remolques dos pascualiños e os labores comunitarios, e lembrando a vitalidade de grupos como Skornabois, Diplomáticos de Monte Alto, Xenreira, Zënzar, Pinto de Herbón ou os Rastreiros. A boa lembranza da súa anterior visita levou ao artista a pechar a velada interpretando o “Himno de Ribadeo”, composto por Arturo Mogo, nun final cheo de afecto pola vila e pola súa identidade cultural.
O evento ofrecerá mel, produtos de tempada, artesanía, gastronomía e outras propostas locais. O Concello do Valadouro mantén aberto o prazo de inscrición para persoas e empresas expositoras, que poden presentar a súa solicitude na sede electrónica ou nas oficinas do Centro Socio-cultural, Xuvenil e da Terceira Idade “Manuel Lourenzo” ata o martes 6 de outubro, ou ata completar os postos dispoñibles.
Estiveron organizadas por Acisa e financiadas pola Área de Medio Rural e Mar da Deputación de Lugo. 25 locais hostaleiros ofreceron tapas e racións en diversas preparacións. Acisa repartiu entre os establecementos 1.100 quilos de mexillóns para esta cita gastronómica. Ata Ribadeo se achegou o deputado Dani García, que estivo xunto á presidenta e o xerente de Acisa, Carmen Cruzado e Jesús Pérez, e os concelleiros ribadenses Martín Graña e Vicente Castro.
Neste espazo radiofónico Félix Jorquera falou coa alcaldesa de Lourenzá, Rocío López; co concelleiro de Cultura, Manuel Arango; con José Cuadrado, presidente da Indicación Xeográfica Protexida Faba de Lourenzá e pregoeiro desta edición da festa; co chef Pedro Barreira; e con Antonio Irimia, presidente do club VespaFaba & Clásicos, de Lourenzá. Por diante queda toda unha fin de semana chea de actividades arredor da faba de Lourenzá. Os organizadores animan a acudir a esta cita.



