O ciclo, que inclúe un coloquio sobre este fito científico, arrancará este martes no IES Pedregal de Irimia de Meira
Lugo, 12 de decembro de 2022. O documental “Fontán. O primeiro rostro de Galicia”, que relata o fito científico e técnico que supuxo a elaboración da Carta Xeométrica de Galiza polo matemático e xeográfo Domingo Fontán (Portas, 1788 – Cuntis, 1866, estrearase nunha decena de centros educativos nun ciclo de proxeccións impulsado pola Vicepresidencia da Deputación de Lugo.
Na liña de colaboración que ven mantendo coa comunidade educativa, a área de Cultura promove estas sesións divulgativas, que inclúen a proxección do documental e un coloquio, coa participación de persoal da produtora Kaito Estudios e do topógrafo Manuel Amigo.
A vicepresidenta da Deputación de Lugo Maite Ferreiro e o produtor Manuel Fernández presentaron esta mañá o ciclo, que comeza mañá martes no IES Pedregal de Irimia (Meira) e que continuará nas dúas vindeiras semanas, no IES Lucus Augusti (Lugo), no IES Ánxel Fole (Lugo), no Ies Xograr Afonso Gómez (Sarria), no IES do Camiño (Palas de Rei), no IES María Sarmiento (Viveiro), no Ies San Xillao (Lugo) , no IES A Pinguela (Monforte), no IES Monte Castelo (Burela) e no Ies Leiras Pulpeiro (Lugo).
Maite Ferreiro sinalou que “ofrecemos aos centros educativos un recurso que achega ao alumnado a un dos científicos máis relevantes na historia de Galiza, convidando a profundizar e a difundir o fito técnico que supuxo a elaboración da Carta Xeométrica de Galiza e tamén as súas aplicacións”. E destacou a “que, ademais de popularizar a obra e a figura de Domingo Fontán, é o obxectivo deste ciclo trasladar ás xeracións máis novas a importancia que ten, en xeral, o coñecemento científico”.
“Fontán 360”
O documental ten unha duración aproximada de 45 min e trata da figura de Domingo Fontán, un ilustrado, galego, xeógrafo, matemático, político e empresario, coñecido sobre todo por ser o autor do primeiro mapa topográfico científico de Galiza, a Carta xeométrica de Galiza, labor ao que adicou dezasete anos da súa vida. Foi secretario da Deputación Provincial de Galiza durante o trienio liberal, director do Observatorio Astronómico de Madrid, deputado en Cortes e Presidente da Real Sociedade de Amigos do País de Santiago.
A Carta Xeométrica de Galiza, é un mapa físico de Galiza, realizado entre 1817 e 1834. Esta obra foi o primeiro mapa topográfico e trigonométrico feito en España con métodos científicos e medicións matemáticas (triangulación, altimetría barométrica, etc).
Para cartografar Galiza, Domingo Fontán aproveitou os avances científicos da época e estableceu unha rede xeodésica, establecendo diversos puntos de medición e realizando neles todo tipo de cálculos astronómicos.
Para realizar esta carta, tivo que percorrer todo o territorio galego a pé e a cabalo. Nela catalogou, por primeira vez na historia, todas as igrexas das parroquias galegas. Recolleu tamén a totalidade dos accidentes xeográficos e acadou un nivel de detalle no mapa que non foi superado ata a aparición da cartografía por satélite nos anos 50 do século XX.
O documental serve tamén para falar dunha época, o século XIX, esencial no desenvolvemento de Galiza e chea de acontecementos e figuras históricas salientables, que se relacionan con Domingo Fontán. A temática enlaza ademais con temas de actualidade como o big data ou a xeolocalización.
A conselleira do Medio Rural, María José Gómez, acompañada pola directora xeral de Relacións Institucionais e Parlamentarias, Sandra Vázquez, e a directora xeral de Urbanismo, Encarnación Rivas, asistiu á ofrenda da Virxe dos Remedios en Mondoñedo.
Era o único ocupante do turismo e os Bombeiros de Vilalba tiveron que excarceralo. Ao fío das 13:30 horas, un particular informou ao 112 Galicia dun coche que se saíra da vía e acabara batendo contra unha árbore no quilómetro 75 da N-640, en Ludrio (Castro de Rei). O propio alertador sinalou que o accidente semellaba grave polo estado no que quedara o vehículo. Cando chegaron ao lugar, os servizos de emerxencias confirmaron que só había unha persoa implicada,un home que resultou falecido e foi excarcerado polos bombeiros. No operativo participaron Urxencias Sanitarias de Galicia-061, a Garda Civil de Tráfico, os Bombeiros de Vilalba e os servizos de mantemento da estrada.
O director xeral agradeceu aos membros e traballadores da entidade todo o seu labor na defensa dos dereitos dos máis novos. Deste xeito, puxo en valor a súa traxectoria e o compromiso cun modelo integrador e inclusivo no que os menores do sistema de protección vivan nunha contorna totalmente familiar. Neste sentido, Jacobo Rey fixo fincapé na importancia da colaboración entre a Xunta e o tecido social para seguir fortalecendo un sistema que garanta o benestar dos nenos e adolescentes, con centros como San Aníbal que conforman un auténtico fogar.
A alcaldesa Marta Rouco inaugurou a cita, que abriu coa IV Volta Ciclista á Terra Chá e cunha programación centrada na relación entre Galicia e Cuba e na memoria da emigración. Houbo unha mesa redonda sobre o Centro Galego da Habana, a exposición Galicia Imaxinada e música, ademais dunha mostra de xornais antigos. Rouco reivindicou a importancia de lembrar a emigración galega e apelou a mirar con humanidade as migracións actuais, destacando tamén o papel das asociacións culturais das parroquias na conservación das tradicións. A feira continou con desfile de época, xantar popular, xogos, animación, baile cubano, foliada, queimada e propostas musicais e artesanais ata a noite.
Na IV Festa dos Ovos Rotos con Chourizo e Feira de Artesanía, María José Gómez puxo en valor a importancia económica e social deste produto e o papel da artesanía alimentaria, con sete operadores presentes. Subliñou que o evento consolídase como unha cita que promove a gastronomía galega e recupera oficios tradicionais, dinamizando a vida económica e social de Castro de Rei.
Ocorreu minutos antes das 11:30 horas. Unha persoa foi trasladada ao hospital tras resultar ferida na colisión entre un coche e un autobús no quilómetro 512 da A-8 en sentido A Coruña, en Vilaframil (Ribadeo). Entre os alertadores estiveron as persoas que viaxaban no coche, que puideran saír do vehículo. Por outra banda, o autobús conseguiu deterse uns metros máis adiante. Ao punto desprazáronse Urxencias Sanitarias de Galicia-061, a Garda Civil de Tráfico e os servizos de mantemento da autovía.
O próximo luns 14 de setembro comeza un novo curso de español dirixido a persoas estranxeiras da man de Ecos do Sur, que se desenvolverá ata o 9 de outubro. A formación será dun total de 80 horas e as clases terán lugar de luns a venres, de 9:30 a 13:30 horas no Centro de Formación Ocupacional. O concelleiro de Inmigración, Mario Pillado, destacou o valor destas propostas para “facilitar ferramentas útiles ás persoas estranxeiras residentes no municipio e favorecer a súa integración, tanto social como administrativa”.
