O BNG reclama unha lexislación axeitada á realidade das máis de 3.300 comunidades de montes que hai en Galiza

Critica que non poidan acceder a subvencións, crear comunidades enerxéticas ou vender colectivamente os produtos derivados do monte

Santiago de Compostela, 30 de maio, 2025. A deputada do BNG e responsable de Montes, Montserrat Valcárcel, reclamou este venres na Comisión 7ª o recoñecemento legal da titularidade comunitaria dos 3.326 montes veciñais en man común que hai en Galiza como unha categoría xurídica propia, distinta e equiparable ás titularidades públicas e privadas para que poidan acceder a subvencións, crear comunidades enerxéticas ou vender colectivamente os produtos derivados do monte.

Valcárcel puxo en valor a historia, singularidade e función social e ecolóxica deste modelo de xestión, que implica, segundo os últimos datos do anuario de estatística forestal recollidos en 2019, a preto de medio millón de galegos e ocupa máis de 660.000 hectáreas, o que supón un terzo da superficie forestal privada de Galiza. “Trátase dunha forma de propiedade colectiva única, inalienable, imprescritible, indivisible e inembargable, que forma parte da nosa identidade territorial e que leva séculos garantido a sustentabilidade ambiental, a biodiversidade e a vida no rural”, salientou a deputada nacionalista.

Denunciou que lexislación estatal continúa descoñecendo esta realidade xurídica propia do País, ao aplicar criterios do dereito romano que non se axustan á natureza xermánica da lexislación destas propiedades, o que provoca situacións de inxustiza e múltiples limitacións legais e fiscais ás comunidades de montes.

Entre os problemas actuais que sinalou Valcárcel están a dificultade para acceder a subvencións, a imposibilidade de crear comunidades enerxéticas locais, ou as restricións para vender colectivamente os produtos do monte. “Resulta inaceptable que un modelo que demostrou sobradamente a súa eficacia social, económica e ambiental estea sendo penalizado pola falta de adecuación legal”, criticou.

A responsable de Montes do BNG argumentou que o abandono dos usos tradicionais leva á simplificación e homoxeneización da paisaxe rural, asociado á diminución da biodiversidade e o aumento do risco de incendios e por iso recalcou que a xestión comunitaria dos montes debe preservarse para garantir a saúde das terras.

A iniciativa presentada polo BNG reclamaba que se recoñeza expresamente a titularidade comunitaria como unha máis dentro da lexislación estatal, diferenciada das públicas e privadas e que se inclúan as comunidades de montes como beneficiarias plenas nas axudas e subvencións destinadas á posta en valor dos montes e á mellora da calidade de vida da veciñanza comuneira. O PP votou en contra.

“Defender os montes veciñais en man común é defender un modelo propio de ordenación do territorio, de economía local, de cultura e de biodiversidade”, concluíu.