Foz, 14 de agosto, 2025. A asociación cultural A Pomba do Arco organiza o xoves 14 de agosto ás 20:30 horas no salón de actos do Cenima de Foz a presentación do libro de Martín Fernández Vizoso, Memoria de Mariñas, que recolle 75 traballos sobre a emigración da comarca ao continente americano. O volume permite reconstruír unha parte substantiva da diáspora mariñá de finais do século XIX e das primeiras décadas do XX, introducindo chaves analíticas para unha análise do fenómeno migratorio
A práctica totalidade dos concellos da comarca da Mariña están presentes na investigación de Fernández Vizoso. Na mesma, aparecen recollidos 13 estudos referidos so municipio de Foz, onde nos achega historias de emigrantes, como de Eleuterio Cao Freire, empregado nas obras do canal de Panama e que á súa morte legou unha fortuna á súa familia focega, ou da familia Lourido, emigrada en Porto Rico e da que fixo parte o poeta do Rexurdimento galego, Francisco Lourido.
O traballo de Fernández Vizoso é máis cunha historia da emigración mariñá. Así, no caso focego ,achega a historia de Francisco Martínez, que en 1745 construíu na localidade o reloxo máis antigo da Mariña, do grupo esperantista, que funcionou nos primeiros anos do século XX ligado a escritores como Antón Vilar Ponte, Antonio Noriega Varela ou Camilo Cela, de persoas como Eliseo Martínez ou do condado de Fontao.
O tráfico de emigrantes
Fernández Vizoso desenvolverá na súa palestra de Foz algunhas das cuestión recollidas no libro, explicando algúns aspectos do mesmo máis vinculados á historia social. Neste sentido, desvelará a historia daquelas fortunas da comarca procedente do tráfico de emigrantes, moitos dos cales chegaron a América de xeito ilegal. Precisamente, ligado a este negocio xurdiron as principais casas de banca da comarca e algúns dos mais importantes patrimonios.
Narciso Obanza foi un dos mariñaos que fixo fortuna co tráfico de inmigrantes, fundando ao seu retorno de Cuba en 1850 a famosa Banca Obanza. Unha caso análogo foi en Viveiro o de Ramón López e de Benigno López, propietario da coñecida popularmente como o Banco de don Benigno ou en Ribadeo da familia Casas, cuxa relación co tráfico irregular de inmigrantes era denunciado a tempo real a mediados do século XIX.
A masonería
A masonería na Mariña será outro dos aspectos analizados por Fernández Vizoso. Neste sentido, achegarase as loxias masónicas que operaron desde finais do século XIX en Ribadeo, Mondoñedo, Viveiro e Vicedo. As mesmas xogaron un papel importante ocupando os seus membros importantes responsabilidades políticas e padecendo a represión após o golpe de estado franquista de xullo de 1936 .
Martín Fernández Vizoso, xornalista e investigador, é veciño de Cangas e autor dunha amplía bibliografía sobre a historia da comarca da Mariña, á que xa ten dedicada catro volumes e centos de artigos en diversas publicacións. Colaborador en diversos medios de comunicación, mantén unha relación de hai perto de tres décadas coa Pomba do Arco, sendo conferenciante en diversas ocasións nas xornadas de historia.
Martín Fernández Vizoso achegará na súa intervención 13 investigación sobre emigrantes focegos en Arxentina Cuba ou Filipinas. As mesmas permiten reconstruír unha parte descoñecida da diáspora focega.
Martín Fernández Vizoso, xornalista e investigador, é veciño de Cangas e autor dunha amplía bibliografía sobre a historia da comarca da Mariña, á que xa ten dedicada catro volumes e centos de artigos en diversas publicacións.
A representación terá lugar este sábado día 18, ás 19:30 horas, no local social da Asociación de Veciños de Marzán, un dos destinos habituais nas xiras anuais da compañía. O Centiño mantén así a tradición de visitar este espazo, onde agarda compartir co público unha tarde divertida e chea de humor. A agrupación teatral continúa así coa difusión da súa nova obra, que segue a percorrer diferentes escenarios da comarca.
Dezaoito locais hostaleiros de Ribadeo, Rinlo e Vilaframil ofrecerán diversas preparacións ata o vindeiro domingo: en escabeche, en salpicón, en empanada, ao allo, á prancha, en albóndega, etc… Todas as propostas poden consultarse nas redes sociais de Acisa Ribadeo, que agradece “unha vez máis o apoio da OPP do Porto de Burela, que nos doou 90 quilos de cabala para estas xornadas, produto que entregamos de xeito gratuíto aos locais participantes. Achegámoslles así unha parte do peixe que empregarán nesta nova cita gastronómica na que tamén colabora o Concello de Ribadeo”. Ata o porto, ao restaurante Marinero, se achegaron este mediodía o director territorial da Consellería de Mar, Alexandre Piñeiro, as concelleiras ribadenses Montse Seijo, Elena Sierra e Begoña Sanjurjo, a presidenta de Acisa, Carmen Cruzado, o xerente do colectivo empresarial, Jesús Pérez, e o técnico de Acisa, Jorge Fernández, que puideron degustar as elaboracións realizadas por este establecemento hostaleiro.
Durante a xornada Lionel compartirá a súa experiencia no mundo da escrita, dando a coñecer os seus procesos creativos e as temáticas que caracterizan os seus libros. O acto incluirá un coloquio participativo cos asistentes do club onde poderán preguntar e intercambiar opinións co autor sobre o libro lido “A raíña das velutinas”.
O sábado terá lugar no Casino o III Showcooking, con cociña en directo e maridaxe de viños. O público poderá votar os seus pinchos favoritos e participar no sorteo dunha noite no hotel Marqués de Riscal. A entrega de premios será o luns 20 ás 19:00 h. O Concello e Destino Navia animan a veciños e visitantes a gozar desta cita gastronómica.
Haberá degustación diaria de ostras na carpa do porto. Concertos, showcookings, visitas guiadas e actividades mariñeiras. Lancha pola ría, exposición de maquetas e concurso fotográfico #somoslasostra2026, ademais propostas especiais en Acueo, La Casilla e Restaurante Peñalba.
A etapa, cun percorrido duns 150 quilómetros, partiu arredor das 11:30 horas e rematou en Barreiros, atravesando concellos como Xermade, Muras, Viveiro ou Foz. A proba reúne a equipos do ciclismo profesional internacional e sitúa a provincia de Lugo como escenario dunha das citas deportivas máis destacadas do calendario. O Goberno colabora no desenvolvemento da carreira a través das Forzas e Corpos de Seguridade do Estado, que velan polo correcto desenvolvemento da proba e pola seguridade de participantes e afeccionados.
As persoas interesadas poden anotarse ata o 24 de abril na Casa do Concello (Cervo) ou na Casa da Cultura (San Cibrao). A actividade está dirixida a persoas pensionistas empadroadas no municipio. Trátase dunha xornada pensada para compartir, celebrar e desfrutar en comunidade.
