Viveiro, 25 de maio, 2026. O filme documental 1846 – Revolución Galega estrearase en Viveiro este venres 29 de maio ás 19:00 horas, no Salón de Usos Múltiples do Concello de Viveiro.
A sesión incluirá un coloquio co director e investigador da Revolución Galega, César Caramês, profesor de lingua e literatura galega en Moraña. O documental é o resultado de anos de traballo dedicados a recuperar un dos episodios máis relevantes —e á vez máis esquecidos— da historia contemporánea de Galiza.
A Fundación Galiza Sempre leva anos impulsando iniciativas para sacar do ostracismo este capítulo fundamental da nosa memoria colectiva. En 2021 publicou o primeiro monográfico da colección Efemérides da Galiza, dedicado ao 175 aniversario dos Mártires de Carral e escrito por Xusto Beramendi. En 2022 editou o volume dedicado ao 200 aniversario da morte de Antolín Faraldo, da man de Henrique del Río. Este ano, coincidindo co 180 aniversario, publicou unha nova entrega centrada especificamente na Revolución Galega, da autoría de Caramês.
Ademais do documental e da colección Efemérides da Galiza, a Fundación impulsou xunto coa editora Tempo Galiza unha edición facsimilar completa do xornal El Porvenir, publicada por primeira vez na súa integridade.
A estrea deste documental responde á necesidade de visibilizar un acontecemento practicamente descoñecido para a maioría da sociedade galega. Reducilo a un simple pronunciamento liberal español con matices folclóricos galeguistas impide comprender a súa verdadeira dimensión histórica. Sen este episodio, a lectura da literatura galega do século XIX —e das figuras de Rosalía, Murguía ou Pondal— queda incompleta.
A narrativa oficial, baseada nunha obra de 1977 con intención “desmitificadora”, minimizou a combatividade, a anticipación e o alcance popular e internacional da Revolución Galega, reducindo o acontecemento a unha anécdota rexional dentro do discurso nacional español. A dixitalización e democratización das fontes permite hoxe revisar ese relato e recuperar a visión dun movemento que anticipa a aparición de Galiza como suxeito nacional moderno.
O documental conta coa participación de 17 especialistas que analizan os feitos desde múltiples disciplinas: economía, literatura, antropoloxía, política, xénero, socioloxía, relixión e historia contemporánea. Entre eles: Carlos Callón, Ascensión Cambrón, Camilo J. Cortizo, Uxío Breogán Diéguez-Cequiel, Isidro Dubert, Eliseo Fernández, Manuel Gago, Xurxo Martínez, Francisco Prieto, Juan Renales, Henrique del Río, Francisco Rodríguez, Antom Santos, Goretti Sanmartín, Iria Taibo, Marga do Val e X. Ramón Veiga.
O colectivo denuncia que, tras anos de espera, continúa sen obter unha resposta xusta ás súas reivindicacións e esixe o recoñecemento da súa categoría profesional, unha reclasificación acorde coa súa cualificación e unha retribución inmediata e adecuada ás súas funcións. Os profesionais reclaman tamén axilidade nas solucións, lembrando que levan demasiado tempo entre promesas incumpridas e parálise administrativa.
A iniciativa, impulsada por Pilar García Porto para celebrar o Día da Transrománica, desenvolveuse en cinco xornadas con 16 rutas guiadas e gratuítas que puxeron en valor o patrimonio románico da provincia. A alta demanda en concellos como Taboada, Sober, Antas de Ulla, Viveiro ou Pantón confirma o interese polo turismo cultural e avala o modelo da Deputación, baseado na valorización do patrimonio como motor económico e social. As rutas permitiron descubrir o románico das Terras da Ulloa, da Ribeira Sacra e da capital lucense, consolidándose como unha proposta estable dentro da estratexia turística provincial.
Celebrouse no marco das festas de Vilamar, en Barreiros.
Trátase dunha mostra apoiada pola Xunta que pon en valor o patrimonio histórico, artístico e xacobeo do templo. Comisariada polo historiador Daniel Manuel Vázquez Vila, a exposición reúne oito paneis de carácter didáctico que repasan a historia do santuario, as súas pinturas medievais, góticas e marianas e a súa relación cos Camiños do Norte. O acto enmarcouse no inicio das festas, que concluíu coa lectura do pregón a cargo de Carmen Rodríguez Cancelo.
Durante a visita, destacou a importancia do evento para impulsar a comercialización do produto artesán galego, achegar os oficios á sociedade e reforzar a marca Artesanía de Galicia como sinónimo de calidade e traballo feito á man. Nesta edición participaron 20 obradoiros inscritos no Rexistro Xeral de Artesanía de Galicia, especializados en marroquinería, cantería, xoiería, cerámica, forxa, bordado ao aire, cestería, xoguetes, tecido, debuxo, vidro, elaboración de roupa, bixutería, sombreirería e complementos de moda.
Os premiados e recoñecidos queixos de Gandería Quintián foron os protagonistas. Os asistentes puideron ver a elaboración de diferentes receitas, que despois tiveron a oportunidade de degustar. A Gastropraza está organizada polo Concello de Ribadeo, a asociación de Cociñeiros Lugo, a Xunta de Galicia e Acisa.
O acto contou coa presenza do alcalde, Carlos López López, e de representantes institucionais de ABANCA e Afundación. A mostra, que poderá visitarse na Casa da Cultura ata o 3 de xullo en horario de 14.00 a 20.00 h, forma parte do proxecto «Corrente cultural», co que Afundación impulsa a difusión artística por toda Galicia. A exposición reúne corenta fotografías procedentes dos arquivos da Axencia EFE que retratan a emigración española e galega ao longo do século pasado, ofrecendo unha mirada humana e documental sobre a historia de millóns de persoas que tiveron que abandonar o seu país para sobrevivir.
