A Mariña, 19 de agosto, 2026. A primeira presenza de La Ritirata no Festival Bal y Gay, este martes 18 de agosto, reunía todos os ingredientes para converterse nunha cita especial: unha formación de referencia internacional na interpretación histórica, un programa dedicado a un dos compositores máis vinculados á historia musical española e un escenario emblemático, o Teatro Pastor Díaz de Viveiro, cun século de vida cultural ás súas costas.
O resultado foi unha auténtica celebración de Luigi Boccherini, vista desde unha perspectiva que La Ritirata domina como poucas formacións: a dun compositor italiano que fixo de España —e moi especialmente de Madrid— un dos grandes territorios da súa imaxinación musical.
A programación do festival continúa este mércores 19 de agosto, ás 21:00 horas, nun dos espazos máis singulares do Bal y Gay: a Catedral-Basílica da Asunción de Mondoñedo. A Orquestra Sinfónica do Principado de Asturias (OSPA), dirixida por Miguel Sepúlveda, interpretará a Obertura das Hébridas, op. 26, de Felix Mendelssohn, e a Sinfonía nº 2 en re maior, op. 36, de Ludwig van Beethoven. O concerto xa colgou o cartel de localidades esgotadas.
🎻 Primeira visita ao festival tras máis de 600 concertos
Fundada en 2009 polo violonchelista Josetxu Obregón, La Ritirata consolidouse como unha das formacións españolas máis recoñecidas no ámbito da música antiga e, de maneira moi destacada, como unha referencia internacional na interpretación de Boccherini.
Obregón dirixiu o conxunto en máis de 600 concertos por Europa, América e Asia, e participou na gravación de 16 discos para selos como Sony Music/Deutsche Harmonia Mundi e Glossa. A súa traxectoria está especialmente ligada á recuperación e difusión do repertorio barroco e clásico, cunha especialización recoñecida en Boccherini e no clasicismo español.
Esta experiencia fíxose especialmente visible en Fandango, o programa presentado no Festival Bal y Gay, que percorre cinco obras de Boccherini:
Quinteto para cordas en si bemol maior, G. 337
Minuetto do Trío nº 2 en sol maior, G. 102
Musica notturna delle strade di Madrid, G. 324
Adagio do Concerto para violonchelo e cordas en sol maior, G. 480
Quinteto nº 77 en re maior, G. 341, op. 40/2, coñecido como Fandango
Máis que unha sucesión de obras célebres, o programa debuxa un retrato de Boccherini a través da súa relación con España. O compositor, nacido en Lucca, desenvolveu boa parte da súa carreira na corte española e atopou en Madrid un universo sonoro propio, feito de danzas, músicas populares, cerimonias e escenas urbanas. O quinteto Fandango, que dá nome ao programa e ao disco homónimo de La Ritirata, incorpora o ritmo desta danza popular e é un dos exemplos máis claros da asimilación do español na súa linguaxe musical.
🎼 Rigor histórico e proximidade ao público
A interpretación de La Ritirata inscríbese nun enfoque que combina rigor histórico cunha lectura viva e accesible, sen que a investigación musicolóxica se converta nunha barreira entre a partitura e o público.
As críticas recibidas polo programa Fandango destacan de maneira reiterada o equilibrio entre claridade, dinamismo e musicalidade do conxunto. Os expertos cualificaron como excelente a interpretación destes quintetos, subliñando a claridade das texturas, o dynamismo equilibrado e a capacidade da formación para revelar a complexidade que se agocha tras a aparente ligereza de Boccherini.
Villares visitou a exposición fotográfica dedicada a Calvo-Sotelo, instalada na praza de Pancho Maseda, que forma parte do programa conmemorativo do centenario. A mostra reúne unha selección de imaxes seleccionadas pola propia familia do expresidente para achegar á cidadanía diferentes momentos da súa traxectoria persoal e política. A conmemoración, que se estende ao longo de todo 2026, busca poñer en valor a figura de Calvo-Sotelo e a súa relación con Ribadeo, onde deixou unha importante pegada vinculada, entre outras cuestións, ao impulso de infraestruturas.
No acto intervirán o autor e Xoan Ramón Fernández Pacios, cronista oficial de Foz. A actividade está organizada pola Federación de Librarías de Galicia en colaboración co Concello de Foz.
O alcalde, Dani Vega, fixo un balance moi positivo: “foi un concerto moi especial nun marco espectacular, como é a igrexa parroquial de Ribadeo, e no que o gaiteiro Carlos Núñez encandilou aos asistentes co seu repertorio. Todos os asistentes disfrutámolo moito”. Xunto a Carlos Núñez estiveron o rexedor e as concelleiras de Cultura, Turismo e Seguridade, Begoña Sanjurjo, Marta Saiz e Montse Seijo.
Durante case dúas horas desenvolveuse unha conversa aberta arredor do mundo do espírito e do contido da obra, nun encontro ao que asistiu un grupo numeroso de persoas dispostas non só a escoitar, senón tamén a dialogar e compartir reflexións. Tras a intervención inicial de Pepe Peinó como responsable do proxecto, tomou a palabra o escritor Lionel Rexes, quen achegou novas perspectivas antes de abrir o debate ao público. As opinións, argumentos e matices sobre relixión, espiritualidade, Deus e os valores que sustentan a convivencia foron enchendo o espazo nun ambiente participativo e respectuoso, no que as diferenzas quedaron en segundo plano fronte á forza do diálogo, a solidariedade e o afecto.
A iniciativa xurdiu co obxectivo de xuntar o alumnado que coincidira na EGB, pero axiña se ampliou a todas aquelas persoas que compartiron pupitres e amizades tamén no instituto.
O público, totalmente entregado de principio a fin, amosouno cos intensos e prolongados aplausos que acompañaron toda a actuación. Ao remate, os asistentes expresaron o seu desexo de poder gozar no futuro de novos concertos do artista, que sen dúbida volverán entusiasmar ao público.
Villares subliñou o éxito de convocatoria do evento, que reúne cada ano a numerosos participantes e afeccionados en Ribadeo, “aproveitando o atractivo da ría e do seu porto deportivo para atraer visitantes e complementar co deporte a súa ampla oferta de natureza, patrimonio e gastronomía”. A presente edición estivo dedicada á figura de Leopoldo Calvo-Sotelo, con motivo do centenario do nacemento do que fora presidente do Goberno e alcalde honorario do municipio. Ademais das regatas de vela en distintas categorías, celebráronse bautizos de buceo, charlas ou un concurso de pesca, entre outras actividades.
