Foz, 14 de agosto, 2025. A asociación cultural A Pomba do Arco organiza o xoves 14 de agosto ás 20:30 horas no salón de actos do Cenima de Foz a presentación do libro de Martín Fernández Vizoso, Memoria de Mariñas, que recolle 75 traballos sobre a emigración da comarca ao continente americano. O volume permite reconstruír unha parte substantiva da diáspora mariñá de finais do século XIX e das primeiras décadas do XX, introducindo chaves analíticas para unha análise do fenómeno migratorio
A práctica totalidade dos concellos da comarca da Mariña están presentes na investigación de Fernández Vizoso. Na mesma, aparecen recollidos 13 estudos referidos so municipio de Foz, onde nos achega historias de emigrantes, como de Eleuterio Cao Freire, empregado nas obras do canal de Panama e que á súa morte legou unha fortuna á súa familia focega, ou da familia Lourido, emigrada en Porto Rico e da que fixo parte o poeta do Rexurdimento galego, Francisco Lourido.
O traballo de Fernández Vizoso é máis cunha historia da emigración mariñá. Así, no caso focego ,achega a historia de Francisco Martínez, que en 1745 construíu na localidade o reloxo máis antigo da Mariña, do grupo esperantista, que funcionou nos primeiros anos do século XX ligado a escritores como Antón Vilar Ponte, Antonio Noriega Varela ou Camilo Cela, de persoas como Eliseo Martínez ou do condado de Fontao.
O tráfico de emigrantes
Fernández Vizoso desenvolverá na súa palestra de Foz algunhas das cuestión recollidas no libro, explicando algúns aspectos do mesmo máis vinculados á historia social. Neste sentido, desvelará a historia daquelas fortunas da comarca procedente do tráfico de emigrantes, moitos dos cales chegaron a América de xeito ilegal. Precisamente, ligado a este negocio xurdiron as principais casas de banca da comarca e algúns dos mais importantes patrimonios.
Narciso Obanza foi un dos mariñaos que fixo fortuna co tráfico de inmigrantes, fundando ao seu retorno de Cuba en 1850 a famosa Banca Obanza. Unha caso análogo foi en Viveiro o de Ramón López e de Benigno López, propietario da coñecida popularmente como o Banco de don Benigno ou en Ribadeo da familia Casas, cuxa relación co tráfico irregular de inmigrantes era denunciado a tempo real a mediados do século XIX.
A masonería
A masonería na Mariña será outro dos aspectos analizados por Fernández Vizoso. Neste sentido, achegarase as loxias masónicas que operaron desde finais do século XIX en Ribadeo, Mondoñedo, Viveiro e Vicedo. As mesmas xogaron un papel importante ocupando os seus membros importantes responsabilidades políticas e padecendo a represión após o golpe de estado franquista de xullo de 1936 .
Martín Fernández Vizoso, xornalista e investigador, é veciño de Cangas e autor dunha amplía bibliografía sobre a historia da comarca da Mariña, á que xa ten dedicada catro volumes e centos de artigos en diversas publicacións. Colaborador en diversos medios de comunicación, mantén unha relación de hai perto de tres décadas coa Pomba do Arco, sendo conferenciante en diversas ocasións nas xornadas de historia.
Martín Fernández Vizoso achegará na súa intervención 13 investigación sobre emigrantes focegos en Arxentina Cuba ou Filipinas. As mesmas permiten reconstruír unha parte descoñecida da diáspora focega.
Martín Fernández Vizoso, xornalista e investigador, é veciño de Cangas e autor dunha amplía bibliografía sobre a historia da comarca da Mariña, á que xa ten dedicada catro volumes e centos de artigos en diversas publicacións.
O delegado territorial da Xunta en Lugo participou este martes nos actos programados con motivo da festividade da Patroa de Ribadeo, Santa María do Campo.
Destacou o apoio da Deputación ao sector primario a través da Granxa Gayoso Castro, centro de referencia en recría, formación e innovación. O evento, organizado pola Asociación Pura Raza Cabalo Galego, incluíu o concurso morfolóxico de distintas categorías —ponis, cabalos do país, cruzados, percheróns, Pura Raza Galega e andadura serrada e chapeada— e unha exhibición de doma de alta escola con eguas de pura raza galega.
Nesta ocasión, a homenaxeada foi a de Román. Tras unha recepción ás portas do concello, a veciñanza da parroquia desprazouse a pé ata a Igrexa de Santa María co grupo tradicional Cerna de Árbol. Na misa, cantada pola Coral Polifónica Vilalbesa, realizáronse as ofrendas e púxose en valor a tradición “dos canteiros e os traballos en pedra” en Román, unha parroquia cun destacado patrimonio histórico e cultural. Tras a celebración na igrexa, os veciños e veciñas de Román compartiron uns pinchos de fraternidade no Centro Cultural.
A celebración estivo organizada pola asociación cultural Ourofest coa colaboración do Concello do Valadouro e contou co apoio do Goberno galego. Villares participou na celebración litúrxica, que contou coa actuación do coro da Escola de Música ‘Ao Compás do Río Ouro’, e compartiu coa veciñanza esta xornada festiva de especial arraigo na localidade.
O corte afectará ao tramo que vai desde o principio da vía ata o punto quilométrico 0,900. Para facilitar a execución das obras, será necesario que non haxa vehículos estacionados nese treito. Os traballos, executados pola empresa Jose No Mantiñan E Hijos Construcciones, S.A., forman parte dun proxecto conxunto para a mellora e acondicionamento de varias estradas provinciais no municipio de Xove, cun investimento total superior aos 800.000 euros.
A programación arrancará de 13:00 a 15:00 horas cos pinchos de benvida e unha sesión vermú a cargo do DJ Peabody. A continuación, de 15:00 a 17:00 horas, terá lugar a comida na Finca San Antonio, cun menú composto por salpicón de rape e langostinos, codillo con patacas, pan, postre, café, chupito e bebida incluída. Os tickets teñen un prezo de 40 euros e poden adquirirse en O Rincón, Confitería Alianza, Comercial Anjor e Perruquería Oriola; os menores de 5 anos asistirán de balde e os de 6 a 10 anos contan cun desconto do 50 %. Xa a partires das 18.30 horas haberá sesión de música con Toxo Guayaba.
Daniel García reafirmou o apoio ao festival, que conta cunha colaboración estable e continuada da Vicepresidencia provincial desde a primeira edición e valorou "o impulso que a Asociación Fanto Fantini lle dá ano a ano ao festival, cun programa que vai máis alá do cartel musical e que profundiza na súa identificación e o seu vínculo con Burela e coa Mariña". A Vicepresidencia da Deputación achega 25.000 euros ao patricinio desta edición do Osa do Mar.
