JOSÉ ANTONIO LESTAO MANZANO (1893-1974), UM REFERENTE DO ENSINO EM BURELA
Durante a celebraçom das Ias. Jornadas de História de Burela organizadas polo Colectivo Cultural Buril tivem a responsabilidade de coordenar um colóquio com o que se pretendia descrever e valorar a ingente obra social promovida polo armador e filántropo José António Lestao Manzano (Morás, 1893-Burela, 1974). Sinto-me satisfeito de ter feito esta exposiçom em presença de parentes, amizades e vecindário -muitas das pessoas presentes no público tratárom-no e incluso se beneficiárom dos múltiplos logros das suas iniciativas-, porque uns e outros saímos satisfeitos da posta-em-comum com a que conhecemos melhor a figura que nos reunia.
Soubem da existência de José António Lestao como resultado dos trabalhos de documentaçom do “Modelo Burela”, concretamente seguindo as pistas do ensino da língua inglesa na localidade. Falaram-me dele com muito entusiasmo Glória do Corneta e Fina de Miranda, enfatizando a sua actuaçom humanitária como intérprete com as famílias das vítimas da II Guerra Mundial recolhidas polos pesqueiros locais nas proximidades da Estaca de Bares. Glória e Fina recomendaram-me acudir a Témis e Santiago (filha e genro de José António) para que me falassem dele e me permitissem conhecer em primeiro plano os documentos do seu legado. Assim foi feito, em boa hora.
Justo na medida em que observava a correspondência com o mestre Camilo Fernández ou que tinha nas minhas maos os livros e revistas com os que estudou e ensinou a língua inglesa, foi medrando em mim um sentimento de admiraçom por umha pessoa feita-a-si-mesma, que superou com brilhantez os obstáculos que se lhe apresentárom ao longo dos seus 81 anos de vida.
Integrante dumha família numerosa -foi o sétimo de oito irmaos-, sendo neno aprendeu as quatro regras com a ajuda do cabo Constantino do Campo e com 17 anos emigrou aos Estados Unidos, onde conseguiu emprego nas infra-estruturas rodoviárias da Califórnia. Na cidade de San Francisco estudou de jeito autodidacta o inglês, ao tempo que conheceu as teorias evolucionistas de Darwin e que se interessou por diversas artes, entre elas a fotografia e o cinema.
Já retornado (1926), obtivo a titulaçom de patrom de pesca e, junto com Eduardo Lestao (irmao), foi armador da “Manolita” e integrou-se no sector pesqueiro, em benefício do qual tentou aplicar os conhecimentos em matéria de infra-estruturas que adquirira em América. Durante a IIª República foi presidente do pósito local e impulsionou as obras do primeiro porto de Burela.
No segundo período de gestom, neste caso à cabeça da directiva da Confraria (1953-1957), gestionou a construçom das vivendas de protecçom oficial (as “Casas Baratas”), contribuiu decisivamente para a criaçom da Escola de Orientaçom Marítima (na qual tivo um papel tam destacado o seu colaborador Benigno Beltrán), defendeu a compra da Fábrica de Bravo (que salvou vários postos de trabalho do sector conserveiro) e capitaneou o projecto de edificaçom dumha nova lonja, justo onde estám hoje o original “parlamento e sede do governo” dos marinheiros reformados. Impressionante currículo, aqui resumido.
Transcorridos quase quatro decénios desde a morte, a José Antonio Lestao chegou-lhe a hora deste modesto reconhecimento público. Poucos haverá que o tenham mais merecido.
A) JOSÉ ANTONIO LESTAO MANZANO
(Morás, 1893- Burela, 1974)
Referente do ensino
Precursor do Modelo Burela
B) PERFIL BIOGRÁFICO
1.- Familia numerosa de Morás: foi o 7º de 8 irmáns
2.- Infancia e adolescencia en Burela. Asistente á escola de Constantino do Campo (1900-1910).
3.- Emigraçom aos Estados Unidos (1910)
4.- Visita de reencontro familiar ao Uruguai (1913)
5.- Emprego no sector petrolífero (1913-1922)
6.- Emprego nas infraestruturas ferroviarias (1922-1926)
7.- Retorno a Burela. Armador da “Manolita”
8.- Presidencia do Pósito (1931-1933): a construçom do porto
9.- Construçom da casa na rúa das Flores (193?-1937)
10.- Labor humanitario durante a IIª Guerra Mundial (1945-47)
11.- Presidencia da Confraría (1953-1957)
– Reivindicaçom das Casas Baratas
– Creaçom da Escola de Orientaçom Marítima
– Compra da Fábrica das Conservas Bravo
– Edificaçom da lonxa nova (actual Cruz Vermelha
12.- Retiro laboral (1959) e falecemento (1974)


















De 12:30 14:00 horas no CEIP Juan Rey farán actividades e demostracións. E de 18:00 a 21:00 horas na Praza do Concello haberá unha exposición estática e mini relevos. O Concello de Lourenzá destaca que é “unha oportunidade única para coñecer de preto o labor da Garda Real. Animámosvos a participar!”.
Nesta edición, a programación céntrase na Idade Moderna en Galicia, combinando sesións teóricas no Real Seminario Conciliar de Santa Catalina con visitas guiadas por Mondoñedo e a súa comarca. O Concello destaca a excelente acollida desta iniciativa e anima a seguir promovendo actividades culturais deste nivel, posibles grazas ao compromiso da USC e ao apoio da Xunta de Galicia.
“A nosa provincia será un dos mellores lugares do mundo para ver este fenómeno e estamos a traballar para estar á altura”, valorou a mandataria provincial.
Categoría Infantil: 1º premio, Celia Blanco. 2º, Mara Blanco. 3º, Nuno Villares. Categoría Primaria: 1º premio, Laia Rodríguez. 2º, Paula Martínez. 3º, Jesús López e Samuel Riera (empate). Categoría Adultos: 1º premio, Unha receita para a felicidade, de Sonia Corral. 2º, O merodeador da néboa, de Manuel Fernández. 3º, Ou lobo ou o can, de Xolo. O Concello felicita a todas as persoas premiadas e agradece a participación de todas e todos os que fixeron deste certame unha auténtica celebración da lectura e da creación literaria.
10:00 h: Apertura do mercado e Andaina histórica por Vilaronte con Moncho Ermida (dificultade baixa). 11:00–14:00 h: Experiencia a cabalo para nen@s (de balde). 12:00 h: Actuación da Charanga Os Sureños. 14:00 h: Sesión vermú con Super Glu. 16:30 h: Contacontos “Contamos contos de lobos” – Ghazafelhos. 18:00 h: Concerto de Tapa D’Orella. Durante a mañá haberá demostración de coiro. Pulpería Suso servirá churrasco, polbo e xamón. Organiza: O Atrio Colaboran: Concello de Foz, Xunta de Galicia, Área de Cultura da Deputación, Centro AD e Fiore Tondo.
Será o sábado 9 de maio ás 20 horas na Casa da Cultura. Homenaxeado: Xesús do Breogán, pola súa contribución á cultura e ao concello. Organiza: Son’s Varadero Foz. Colabora: Concello de Foz
A artista Catuxa Salom presentará o seu espectáculo o sábado 30 de maio, ás 22:30 horas. O concerto forma parte da programación cultural apoiada pola Xunta de Galicia, Xacobeo 2027, Artye e Urdime. As entradas están dispoñibles de maneira anticipada por 12 euros, mentres que na billeteira do recinto terán un prezo de 15 euros. A venda anticipada realízase a través da plataforma Woutick.



