Lourenzá 7-6-18. As localidades de Mondoñedo e Lourenzá acollerán o sábado 23 de xuño unha homenaxe a Luis Trigo Chao “O Gardarríos”, coincidindo co 70 aniversario do seu asasinato, acontecido o 25 de xuño de 1948 en Vilanova. Segundo sinalou Xosé Luis Fernández Rivera, membro da comisión popular pro homenaxe ao Gardarríos, “o obxectivo do acto é deixar testemuño da entrega á loita pola democracia de Luis Trigo e a súa compañeira Antonia Díaz Pérez, asasinados en Lourenzá vai para setenta anos e tamén de todas aquelas persoas que na súa condición de enlaces prestaron axuda a aquela loita asumindo os riscos derivados de enfrontar á ditadura”
Luís Trigo Chao, nado o 24 de decembro de 1891 en San Pantaleón de Cabanas no antigo Concello de Riobarba, foi o máis coñecido guerrilleiro antifranquista da comarca da Mariña. Emigrante en Cuba e Arxentina, onde participou no movemento obreiro e se vinculou á ideoloxía socialista, foi o secretario xeral desta organización en Mondoñedo durante o período republicano, desenvolvendo, ao tempo, unha importante labor na organización da Federación de trabadores da terra da UXT neste concello. Gardarríos de profesión, perseguido pola súa militancia política con motivo da súa implicación na revolución de 1934, non dubidou en pasar á clandestinidade, unha vez triunfou o golpe de estado franquista, para fuxir da represión. Agochado en diversos lugares de comarca, apoiada por unha importante rede de apoios, mantivo a chama da resistencia até xuño de 1948, momento no que é asasinado en Lourenzá.
“Unha mención especial”, indica Xosé Luís Fernández Rivera, “son os centos de persoas que en toda a comarca da Mariña pero tamén nas terra Chá, A Corda ou as terras do Eo Navia lle prestaron a súa colaboración. Neste sentido queremos que a xornada de homenaxe teñan unha especial lembranza para todas elas”. “Só en Vilanova e Mondoñedo”, continúa Fernández Rivera, “foron procesadas após a súa morte Francisco Fernández Piñeiro “Paco de Cora”, Ramón Ventoso Rodríguez, Remedios Ron, Pablo Maseda, Amalio Gómez, Candido Coira, Encarnación Valea, Gerardo Redondo, Francisco López, Xosé María Alonso, Francisco Basanta, Francisco Fernández, Candido Cortiñas, Xosé Freire, Xosé María Gómez Agrelo, Juan Miranda, Antonio Rego, Antonio Rpdríguez, Eulogio Vidal, Juan López Iravedra, Manuel Rey Busto,Graciano Leivas, Dodolino Díaz Jácome, Benito Expósito, José Díaz Gil e José Paz Vázquez, este último veciño de Foz”.
O programa de actos do 23 de xuño comezará cunha mesa redonda sobre a figura de Luís Trigo Chao que se celebrará a partir das 12:00 da maña na casa da xuventude de Mondoñedo, no que participarán diversas persoas estudosas da súa vida. A xornada terá continuidade a partir das 17:00 no cemiterio de Vilanova de Lourenzá onde se inagurará un monólito no espazo onde están enterrados os cadáveres de Luís Trigo Chao e Antonia Díaz Pérez, ideado polo artista plástico mariñao Daniel Río “Caxigueiro”. A seguir desenvolverase un espectáculo poético musical, no que tomarán parte diversos poetas da Mariña e doutros lugares de Galiza, así como músicos como laurentino Lino Rico. Ao tempo, durante os actos tomarán a palabra Francisco Martínez López “Quico”, veterano da guerrilla antifranquista e mebro da Federación de guerrillas de Galiza e León e da II agrupación do exercito guerrilleiro de Galiza e Fernanda Cedrón Trigo, neta maior de Luís Trigo e destacada activista da causa da memoria histórica.
A Comisión popular pro homenaxe ao Gardarríos anima a toda a veciñanza da Mariña, aos colectivos sociais, organizacións sindicais e políticas e institucións a sumarse a este acto de xustiza. Neste sentido poñemos a vosa disposición unha conta de correo electrónico, homenaxegardarrios@gmail.com, e un número de telefone, 608-98-74-74, para que fagades chegar o voso apoio e colaboración a esta homenaxe. Ao tempo damos conta de que nesa xornada celebrarase un xantar de conviviu aberto a todas as persoas que queiran inscribirse até un número de 50.
A variada oferta de produtos de artesanía e de alimentación de temporada e proximidade á venda complementouse con degustacións de minihamburguesas de carne de raza Limiá e empanada de carne de porco celta e tenreira de raza Caldelá, que se repartiron gratuitamente entre as peroas que fixeron algunha compra no Mercadiño.
Os cortes produciranse do punto quilométrico 2,800 ao final da vía. Habilitaranse desvíos alternativos que estarán debidamente sinalizados.
Cada participante pode presentar unha única fotografía, en papel e formato dixital, seguindo as bases dispoñibles na web da Deputación. A celebración do aniversario inclúe actividades como a Xornada de Degustación da Tenreira de Ancares, unha xornada micolóxica e un obradoiro de rescate na montaña, ademais doutras propostas ambientais e divulgativas nos próximos meses.
Dez minutos antes das 21:30 horas do xoves, o 112 Galicia foi informado polo persoal de Adif dun tren detido no medio dun túnel en Mogor, Mañón, debido a unha chapa metálica no medio da vía. Así, aínda que as doce persoas que viaxaban a bordo estaban ilesas, precisaban medios de rescate para baixalas do convoi e desprazalas ata o apeadeiro máis próximo. Nestas tarefas colaboraron a Garda Civil, os Bombeiros do Eume, o GES de Ortigueira e os voluntarios de Protección Civil de Mañón. Finalmente, as persoas foron rescatadas e evacuadas a outro tren, que as levou ata o apeadeiro sen maiores complicacións. Desde alí, continuaron a súa viaxe en taxi.
A xornada comezará ás 12:00 h cun faladoiro titulado “Vizoso e nós”, no que participarán Pepe Penabade, Pepe Blanco, Caxigueiro, Aurelia Balseiro e Mª Cristina Rubal González, moderados por Antonio Reigosa. Ás 13:20 h abrirase a exposición “Xosé Vizoso. O neno que debuxou un cabalo”, que permanecerá dispoñible durante as festas de San Lucas. A partir das 13:45 h terá lugar o acto de inauguración e descuberta da placa da nova rúa Xosé Vizoso, na Praza da Fonte Vella, coa presenza de autoridades, familiares e amizades do artista. As persoas asistentes recibirán no auditorio unha lámina cunha obra de Vizoso como agasallo.
Competirán durante tres días xunto a outras dezaseis escolas de todo o mundo, elaborando catro propostas de pizza: Polbo á galega, con polbo galego, queixo San Simón e allada picante; Bosque galego, con crema de castañas e mel picante; Terra meiga, con zorza picante; e Rapadoira, con setas, queixo azul e pera. As estudantes viaxan acompañadas pola súa profesora, Conchi Carreiras, coa que levan tempo preparando as receitas. Esta é a terceira participación do IES de Foz neste certame, no que xa acadaron un segundo posto en edicións anteriores. A actividade forma parte do programa Erasmus+ da FP, financiado pola Unión Europea, que facilita a participación do alumnado en competicións de habilidades profesionais por toda Europa.
A exposición, instalada no Centro Comarcal Pazo de San Tomé, invita a observar con calma, descubrir historias e poñer en valor un patrimonio vivo que forma parte da nosa identidade. Unha maneira diferente de achegarnos ao mundo rural que tanto significa para As San Lucas.
