MONDOÑEDO .- O papel da censura como represor da literatura galega centran a exposición ‘Editar en galego baixo a censura franquista’, que se poderá ver en Mondoñedo do 2 ao 29 de xuño, no Centro de Desenvolvemento Comarcal da Mariña Central. Algúns dos documentos expostos nunca foran divulgados até agora. A exposición dá conta dos informes da censura, que en ocasións opinaban tamén sobre a calidade das obras.
NOTA DE PRENSA
Unha Exposición mostra as dificultades para editar en galego no franquismo. Está organizada pola Editorial Galaxia, a Fundación Penzo e o Concello de Mondoñedo.
Os avatares da edición en galego durante o Franquismo e o papel da censura como represor da literatura galega centran a exposición ‘Editar en galego baixo a censura franquista’, que se poderá ver en Mondoñedo do 2 ao 29 de xuño no Centro de Desenvolvemento Comarcal da Mariña Central. Algúns dos documentos expostos nunca foran divulgados até agora.
Déronse casos nos que non se autorizou a publicación de obras en galego por considerar que se lle outorgaba dignidade” á lingua galega como canle para a especulación filosófica, por exemplo, segundo indica Dasilva para xustificar a prohibición da versión en galego do ensaio filosófico Da esencia da verdade, de Heidegger, a cargo de Ramón Piñeiro e Celestino Fernández de la Vega.
Detrás da denegación do permiso atopábase o Director Xeral de Prensa Juan Aparicio, quen chegou a suspender a colección Graal, e que mesmo se referiu a ensaios publicados por Piñeiro nesta colección dicindo que ”En Galicia, algún pedantón traduce a filosofía alemá con ritmo de gaita”.
O título Escolma posible fala xa das limitacións de Mariño Dónega para reunir o máis representativo da obra de Castelao, mentres que A Esmorga de Eduardo Branco Amor, fora expurgada pola censura; e Celso Emilio Ferreiro tivera que eliminar o poema Ou edificio, da edición bilingüe de Longa noite de pedra.
A exposición dá conta dos informes da censura, que en ocasións opinaban tamén sobre a calidade das obras. Así, en 1958, o censor de Percival e outras historias, de Xosé Luís Méndez Ferrín, cualificaba a obra como unha ”Serie de contos en lingua galega que acusan a mocidade do autor, situándose entre a realidade e a fábula”. De ”novelita de bastante pobreza literaria” foi tachada Xente ao lonxe de Branco Amor.
A representación terá lugar este sábado día 18, ás 19:30 horas, no local social da Asociación de Veciños de Marzán, un dos destinos habituais nas xiras anuais da compañía. O Centiño mantén así a tradición de visitar este espazo, onde agarda compartir co público unha tarde divertida e chea de humor. A agrupación teatral continúa así coa difusión da súa nova obra, que segue a percorrer diferentes escenarios da comarca.
Dezaoito locais hostaleiros de Ribadeo, Rinlo e Vilaframil ofrecerán diversas preparacións ata o vindeiro domingo: en escabeche, en salpicón, en empanada, ao allo, á prancha, en albóndega, etc… Todas as propostas poden consultarse nas redes sociais de Acisa Ribadeo, que agradece “unha vez máis o apoio da OPP do Porto de Burela, que nos doou 90 quilos de cabala para estas xornadas, produto que entregamos de xeito gratuíto aos locais participantes. Achegámoslles así unha parte do peixe que empregarán nesta nova cita gastronómica na que tamén colabora o Concello de Ribadeo”. Ata o porto, ao restaurante Marinero, se achegaron este mediodía o director territorial da Consellería de Mar, Alexandre Piñeiro, as concelleiras ribadenses Montse Seijo, Elena Sierra e Begoña Sanjurjo, a presidenta de Acisa, Carmen Cruzado, o xerente do colectivo empresarial, Jesús Pérez, e o técnico de Acisa, Jorge Fernández, que puideron degustar as elaboracións realizadas por este establecemento hostaleiro.
Durante a xornada Lionel compartirá a súa experiencia no mundo da escrita, dando a coñecer os seus procesos creativos e as temáticas que caracterizan os seus libros. O acto incluirá un coloquio participativo cos asistentes do club onde poderán preguntar e intercambiar opinións co autor sobre o libro lido “A raíña das velutinas”.
O sábado terá lugar no Casino o III Showcooking, con cociña en directo e maridaxe de viños. O público poderá votar os seus pinchos favoritos e participar no sorteo dunha noite no hotel Marqués de Riscal. A entrega de premios será o luns 20 ás 19:00 h. O Concello e Destino Navia animan a veciños e visitantes a gozar desta cita gastronómica.
Haberá degustación diaria de ostras na carpa do porto. Concertos, showcookings, visitas guiadas e actividades mariñeiras. Lancha pola ría, exposición de maquetas e concurso fotográfico #somoslasostra2026, ademais propostas especiais en Acueo, La Casilla e Restaurante Peñalba.
A etapa, cun percorrido duns 150 quilómetros, partiu arredor das 11:30 horas e rematou en Barreiros, atravesando concellos como Xermade, Muras, Viveiro ou Foz. A proba reúne a equipos do ciclismo profesional internacional e sitúa a provincia de Lugo como escenario dunha das citas deportivas máis destacadas do calendario. O Goberno colabora no desenvolvemento da carreira a través das Forzas e Corpos de Seguridade do Estado, que velan polo correcto desenvolvemento da proba e pola seguridade de participantes e afeccionados.
As persoas interesadas poden anotarse ata o 24 de abril na Casa do Concello (Cervo) ou na Casa da Cultura (San Cibrao). A actividade está dirixida a persoas pensionistas empadroadas no municipio. Trátase dunha xornada pensada para compartir, celebrar e desfrutar en comunidade.
