DE POLITICOS E DE CHEIROS
* 
Nos pobos danse de cando en vez episodios que reflicten actitudes e actuaccións sorprendentes, insólitas, e mesmo contradictorias, protagonizadas sobre todo por esa clase política sen prestixio que padecemos, dín as enquisas, e que á vista dos feitos difícilmente pode ser doutra maneira. O tema que agora ocupa ós focegos é o referido a algo que pode ser traumático para o futuro dun pobo que leva por divisa a condición de turístico e residencial, faceta que hoxendía constitue a súa primeira actividade e mesmo a razón de existir: estamos a falar do polémico tratamento da depuradora, sobre o que este cronista tense pronunciado, sen paliativos nen concesións a posibles vai-vens dos que endexamais participou. É éste tema vello, vixente dende hai unha ducia de anos en que os entón gobernantes, en lamentable alarde de barbarie, defenderon, e consumaron, unha instalación rexeitada por moitos cidadáns que advertían dos perigos, dos efectos nocivos, logo confirmados, e que, alguns dos defensores da desfeita, que negaban toda posibilidade de perxuizos para o desenvolvemento da vida cidadá, queren perpetuar, cando o procedente, o honesto, sería que pediran perdón á veciñanza polo insulto que significou o cheiro que a obrigaron a soportar. En artigo que publicamos o 21 de setembro de 2001, decíamos: :”Ninguén dubida da necesidade da actuación, pero a evidencia obriga a ser cautos e reflexivos e non permitir que tal feito deixe secuelas nefastas para o futuro de Foz. A beiramar é o maior atractivo destes pobos. E dende hai moitos anos a nosa ven sendo masacrada e polo tanto devaluada a que é materia prima na que se asenta a oferta dos nosos atractivos. Non é facil entender cómo o trebello, co risco permanente de danar aquela paraxe e o seu entorno (e qué entorno!), se ubique en lugar de privilexio cando compre a mesma función en calquera outro”. É éste un plantexamento que doce anos despois mantemos íntegro ou, se cabe, con maior énfase, trala experiencia vivida, inevitable por outra parte, pois non cremos que exista máquina da que alguen poda asegurar que nunca fallará o seu correcto funcionamento e que polo tanto nunca se darán as secuelas de todos coñecidas; aseverar tal é pura utopía, e non poden tomarse decisións baseadas en presupostos utópicos, irreais, como algúns que se escoitan: dar por boa a falsa premisa podería provocar incidentes de incalculables e dramáticas consecuencias e nós entendemos que non existe aforro posible que poda siquera compensar a posibilidade, aínda que sexa remota, de que no escenario ó que aludimos (ría e porto), se produzan algúns deses incidentes. Un ten que recoñecer, e o fai con toda sinceridade, o menguado da súa intelixencia porque, por voltas que da ó asunto, non é quen de entender cómo en pleno século XXI, persoas nos seus cabales, defendan a permanencia da depuradora en lugar tan carismático e tan sensible ás agresións medioambientais, tan negativas para a imaxe e o benestar, no corazón mesmo dun porto integrado no centro vilego, en cuxo espacio teñen lugar os mercados semanais, as festas de verán, eventos gastronómicos, concertos musicais, espectáculos folclóricos, feira do libro, lugar de expansión de vellos e de nenos nos xardíns Conde de Fontao, nas terrazas das cafeterías e dos deportes: piraugas, vela, natación ; que perfuma as instalacións da piscina alí ubicada, contemplan os noxentos verquidos á ría e mesmo recibe con tales cheirumes as autocaravanas que se apousan naquela explanada….e un dos itinerarios preferidos para a camiñada de indíxenas e foráneos que aquí acougan para disfrutar dunhas fermosas paisaxes, dunha natureza incontaminada. Resúltanos incrible, por demencial. Efectos nocivos que no caso da permanencia e aínda ampliación(¡!) incidirían, con maior virulencia, non só nos veciños, que sería abondo, senon nas persoas que se acerquen a nós: visitantes, turistas, veraneantes e demais ós que afastaríamos cos cheiros multiplicados ó ser maior a envergadura do proceso e polo tanto tamén a incidencia na causa/ efecto,…E entón sí que poderíamos pechar o chiringuito.
Estamos ante un dilema que mesmo pode ser decisivo para o mañán do pobo e os focegos/as temos a obriga moral de estar a altura das circnstancias, valorando, dende a responsabilidade, obxetiva e razonadamente, a posible transcendencia da mesma.
Lector/a amigo /a: non te deixes embaucar, pensa por ti mesmo/a, sen interferencias alleas e defende o que a razón, dende a túa autonomía personal e honestidade, e os teus sentimentos de focega/o, nativo/a ou achegado/a, libre de ataduras e servilismos, che dicten. Sé ti; seguro que vas acertar.
O esforzo merece moito a pena.
*Suso Fernández
Cronista Oficial e Fillo Predilecto de Foz
Competirán durante tres días xunto a outras dezaseis escolas de todo o mundo, elaborando catro propostas de pizza: Polbo á galega, con polbo galego, queixo San Simón e allada picante; Bosque galego, con crema de castañas e mel picante; Terra meiga, con zorza picante; e Rapadoira, con setas, queixo azul e pera. As estudantes viaxan acompañadas pola súa profesora, Conchi Carreiras, coa que levan tempo preparando as receitas. Esta é a terceira participación do IES de Foz neste certame, no que xa acadaron un segundo posto en edicións anteriores. A actividade forma parte do programa Erasmus+ da FP, financiado pola Unión Europea, que facilita a participación do alumnado en competicións de habilidades profesionais por toda Europa.
A xornada comezará ás 12:00 h cun faladoiro titulado “Vizoso e nós”, no que participarán Pepe Penabade, Pepe Blanco, Caxigueiro, Aurelia Balseiro e Mª Cristina Rubal González, moderados por Antonio Reigosa. Ás 13:20 h abrirase a exposición “Xosé Vizoso. O neno que debuxou un cabalo”, que permanecerá dispoñible durante as festas de San Lucas. A partir das 13:45 h terá lugar o acto de inauguración e descuberta da placa da nova rúa Xosé Vizoso, na Praza da Fonte Vella, coa presenza de autoridades, familiares e amizades do artista. As persoas asistentes recibirán no auditorio unha lámina cunha obra de Vizoso como agasallo.
O sindicato denuncia a decisión unilateral da empresa de retirar días de descanso e implantar quendas que dificultan a conciliación. As concentracións serán nos centros de traballo de Foz (Uxío Novoneira s/n) e Ribadeo (Avda. Galicia 27). Lémbrase que non é unha folga e apélase á solidariedade da plantilla para defender as condicións laborais conquistadas.
Ás 15:15 horas deste martes, un particular solicitou asistencia sanitaria tras a caída dun raio no lugar de Castro de Igrexa (Cazás, Xermade). Varias persoas sentiron os efectos da descarga eléctrica e unha delas quedou atolada. Tras dar aviso ao Servizo de Urxencias Sanitarias de Galicia-061, Garda Civil e Protección Civil, a persoa afectada foi evacuada consciente ao Hospital Universitario Lucus Augusti.
A exposición, instalada no Centro Comarcal Pazo de San Tomé, invita a observar con calma, descubrir historias e poñer en valor un patrimonio vivo que forma parte da nosa identidade. Unha maneira diferente de achegarnos ao mundo rural que tanto significa para As San Lucas.
A viaxe, enmarcada no proxecto «Relevo Xeracional: O Futuro do Mar» e organizada en colaboración co GALP Itsas Garapen Elkartea, permitiu achegarse a iniciativas como Kofradia Basque Seafood, a Escola de Pesca de Ondarroa, AZTI, Albaola ou o Itsas Museo de Donosti, así como a proxectos vinculados directamente á actividade pesqueira e á divulgación, incluíndo o uso de realidade virtual. O intercambio con Euskadi permitiu coñecer modelos que combinan formación, investigación, transmisión do coñecemento e modernización do sector, contribuíndo a identificar novas vías para facilitar a incorporación da mocidade á actividade pesqueira e garantir a continuidade das comunidades costeiras galegas.
Os servizos sanitarios trasladaron ao hospital a tres persoas implicadas nunha colisión frontal en Castro de Rei. Unha delas tivo que ser excarcerada polos Bombeiros de Vilalba. Contra as 11:15 horas deste martes, un particular informou ao 112 Galicia dun choque entre dous vehículos no quilómetro 71 da N-640, á altura da parroquia de Viladonga. Desde o punto, os alertadores sinalaron que unha persoa permanecía atrapada. Desde o Centro Integrado de Atención ás Emerxencias activouse un operativo no que participaron Urxencias Sanitarias de Galicia-061, a Garda Civil de Tráfico, os Bombeiros de Vilalba e os servizos de mantemento da estrada. Os bombeiros liberaron á persoa, que foi trasladada xunto con outros dous feridos ao hospital en ambulancia.
