Papá e Manuel María

CON PÓLVORA E MAGNOLIAS. Corría a década dos 60´na vila lucense de Monforte de Lemos e a vida pasaba chea de cores, era unha época gris cincenta pero o contexto xeral nunca opaca á primavera da xuventude, esta sempre florece.

Na localidade do Cabe sempre había traxín; principal nexo ferroviario entre a Meseta e Galicia bulían os trens e viñan e ían as persoas.

Un dos múltiples actores daquela época era un rapaz de nome José, que en plena adolescencia tiña por obxectivo inmediato a finalización do bacharelato, como paso previo a ben sabe Deus que. Porque quizás os momentos máis fermosos da nosa existencia non se programan, non obedecen a un plan, tan só son un exercicio máxico de improvisación, unha marabillosa anarquía.

Por aquel entón Manuel María era un Procurador dos Tribunais do partido xudicial de Monforte que compatibilizaba a súa actividade profesional con outra docente nunha pasantía onde axudaba a que José superase os seus estudos. A política e o galeguismo do poeta da Terra Chá atopábanse todavía en proceso xestacional xa que daquela, de non seguir o consello do Caudillo facendo coma él, non meténdose en política, un podería estar asumindo unha sorte de misión kamikaze, unha sorte de haraquiri. Dicía un dos protagonistas deste relato, a través de fontes de certa confianza, que a radicalización de Manuel María chegou con Saleta Goi; non tendo a certeza exacta de si foi así ou doutro xeito, o certo e que este dato fai máis fermosa a historia si cabe.

O traxecto vital seguido posteriormente polo poeta é xa coñecido por todos, exerce de forma simultánea actividade profesional, literaria e política ata que xa no ano 1985 se adica en exclusiva ás dúas últimas; o tempo parece querer facer xustiza e convirtese nun referente do galeguismo e da cultura galega.

Mentres tanto o mozo estudante de bacharelato cursa maxisterio e remata acadando unha praza de mestre de primaria; esquivo ao eloxio gratuíto define a Manuel María como un bo tipo, comprometido coa súa causa e coherente co seu pensamento.

Dous mestres e dúas leccións: do poeta a por en valor a bondade e a coherencia -ambas parecen cualidades menores e asemellan, en cambio, perigar a súa existencia-, do mestre José a pedagoxía que implica ensinar e aprender, reforzar nos acertos e transixir nos erros, valorar as preguntas por enriba das respostas…

E este corolario, que á súa vez parece unha praga de tópicos, leva o narrador a concluír que, no que á lingua respecta, é preciso dotala de bondade e coherencia, cumpre facer pedagoxía, é importante animar a todos a falala reforzando nos acertos e tolerando nos erros, e, ao igual que o poeta, é necesario dotala de lirismo e compromiso.