Ribadeo 1-8-17. A Casa das Letras de Ribadeo acolle o Venres 4 de agosto ás 20:30 a presentación do libro “Os nomes do terror. Galiza 1936:os verdugos que nunca existiron” nun acto no que participarán o Alcalde de Ribadeo Fernando Suárez Barcia, o xornalista Xavier Rivera Ponte, o presidente de Sermos Galiza Xoán Costa e os autores do mesmo Carlos Nuevo Cal e Xosé Ramón Ermida Meilán. O volume recolle un extenso estudo sobre a represión franquista na Mariña, no occidente de Asturias e en Ribadeo da autoría de Carlos Nuevo no que se fai unha exhaustiva relación dos veciños desta área asasinados, ben por procedementos xudiciais ou extraxudiciais, achegando por primeira vez dados sobre dalgunhas das persoas que participaron nestes asasinatos.
A publicación ocupase e fornece información dun bo número de persoas asasinadas na área Ribadeo e Pontenova, entre os que se cita os paseos de Juan Antonio Ardao Seijido, executado o 9 de agosto de 1936; Manuel Torviso Barata “O Muchacho”, morto en estrañas circunstancias o 27-8-36; José Cantalapiedra Caparrós, paseado o 1-9-1936, logo de saír o día anterior da cárcere do Depósito Municipal; Antonio Díaz Díaz Villaamil, falecido o 2-9-1936, no Hospital de Lugo a consecuencia das feridas producidas ao ser detido; Santiago Fariñas Reinante (O Barqueiro-Mañón, 4-9-36); Marcelino Álvarez López (O Barqueiro-Mañón, 4-9-36); Bruno Martínez Fernández (Mondoñedo, 12-9-36); Antonio Mª Martínez López (Mondoñedo, 12-9-36); Enrique Navarret García (Mondoñedo,12-9-36); Florencio Carballo Novigil (Mondoñedo, 15-9-36); José Antonio Díaz Álvarez (Argomoso-Mondoñedo, 20-9-36); José Mª Díaz Díaz Villaamil, deputado de IR, fuxido e asasinado en Lugo pola Guardia Civil (25-9-36); Jesús Longarela (7-10-36); César Margolles, fuxido e paseado en Asturias; Hermenegildo Alonso Sánchez (Vilaodriz, 29-12-39) e dous descoñecidos máis, aparecidos na Ponte de Pedrido o 11 de setembro de 1936.
Segundo indica Carlos Nuevo no seu traballo “debido á situación fronteiriza de Ribadeo con Asturias e ser paso obrigado para intentar chegar ao bando republicano, antes da caída do fronte norte, foron moitas as persoas que intentaron pasar a través das terras ribadenses. A maioría serían detidos no intento e perderon a vida, paseados ou fusilados posteriormente como lles aconteceu, entre outros, a José Olid Moreno, cabo de artillería de Ferrol; Francisco Lamiña Rodríguez, directivo da CNT de Porto do Son, detido en Castropol e paseado en Ribadeo ou José Maneiro Teira, membro da CNT e veciño de Noia, paseado en Castropol, logo de ser detido en Ribadeo”.
Un das novidades que fornece este volume e que está provocando grandes expectativas en Galiza é que se trata da primeira achega a realidade dos represores até agora os grandes ausentes en todos os estudos referidos á memoria histórica. Neste sentido na publicación recollese un traballo completo sobre o tristemente celebre “Coche do Cangrexo ou do Centolo”, un dos símbolos do terror fascista en toda a area da Mariña desde Viveiro a Ribadeo e do occidente de Asturias. O “Coche do Cangrexo ou do centolo ”, utilizado habitualmente por falanxistas da zona nas súas accións represivas e propiedade dunha cetárea da zonarecibía ese nome porque nunha das súas portas levaba un debuxo do marisco en cuestión. Ao tempo, recollese unha lista parcial dalgunhas das persoas que fixeron parte deste terríbel escuadrón da morte, tan presente na memoria popular que durante moito tempo mesmo serviu para asustar aos nenos.
Ocorreu pasadas as 15:30 horas. Un traballador tivo que ser evacuado ao hospital logo de caerlle o tronco dunha árbore enriba mentres realizaba tarefas no monte en Cervo. Aínda que estaba liberado e consciente, precisaba asistencia sanitaria. Os profesionais de Urxencias Sanitarias de Galicia-061 trasladárono finalmente ao Hospital de Burela. Neste operativo tamén participaron a Garda Civil e a Policía Local de Cervo.
Subliñou o traballo colectivo, o papel do voluntariado e a participación de arredor de mil corredores. Tamén puxo en valor o impacto económico e social da proba e o apoio institucional que permite o seu crecemento, incluída a difusión en streaming que levou a CAMOVI e a Viveiro a todo o mundo.
O presidente, José Manuel Gómez Puente, destacou o bo tempo e o reencontro do grupo nun percorrido de 22 km entre Pedrafita e Triacastela. A próxima etapa será o 1 de maio, entre Triacastela e Sarria, e xa está aberta a inscrición no teléfono 623 22 68 25.
Ás doce en punto, tres foguetes —un por cada palabra do nome oficial— foron lanzados desde O Castrodouro, capital histórica do termo municipal e orixe da localidade, pois alí, hai 806 anos, Afonso IX concedeu o título de vila e todo un distrito que administrar; episodio histórico do que deriva o nome do concello. Os veciños reunidos mostraron a súa satisfacción pola recuperación da denominación histórica, afirmando moitos deles que nunca deixaran de empregar o nome completo. Do mesmo xeito, os maiores agradeceron aos impulsores da iniciativa a restitución do topónimo que a historia legou ao municipio alfocés.
Viveiro, 20 de abril, 2026. A proba volveu converter Viveiro nun punto destacado do deporte e da convivencia, ademais de supoñer un impulso económico para o municipio. María Loureiro destacou que a Camovi “é un exemplo de colaboración e esforzo colectivo, que sitúa Viveiro no mapa e dinamiza a economía local”. O Partido Socialista lembra o seu apoio histórico á carreira e reafirma o seu compromiso para seguir contribuíndo ao seu crecemento. O PSOE agradece tamén á veciñanza a súa acollida e implicación, fundamentais para que o evento continúe medrando ano tras ano.
Castro destacou o labor da Asociación e o potencial da tradición do ferro como motor económico, social e cultural para Riotorto, subliñando a importancia de impulsar iniciativas que garantan futuro para estes oficios. A Deputación de Lugo mantén unha colaboración estable coa entidade, cunha achega de 14.000 euros. No marco deste apoio, a Asociación avanzou na documentación dos oficios do ferro, catalogando ferramentas, técnicas e a historia das antigas “ferrerías de monte”.
O responsable provincial destacou "o traballo realizado pola organización ao longo destes anos para consolidar unha proba deportiva de primeiro nivel, que atrae tanto deportistas do máximo nivel competitivo como participación popular"
