Foz, 11 de abril de 2018. A Delegación de Cultura e Educación do Concello de Foz organiza unha exposición en homenaxe a Pepe de Burón, artesán de Mañente, que se inaugurará este venres, día 13, ás oito da tarde na Casa da Cultura.
O concelleiro de Cultura e Educación en Foz, Ánxel Paleo, anunciou que “o venres 13 de abril ás oito da tarde na Casa da Cultura de Foz será a inauguración da exposición en homenaxe a José Díaz Fernández, máis coñecido como Pepe de Burón, veciño do barrio de Mañente, na parroquia de Vilaronte. Era unha persoa autodidacta, un artista na talla de madeira, na de pedra, lousa, mármore e no repuxado de coiro. Deixounos para o recordo grandes obras mestras e incluso el mesmo facía a ferramenta que utilizaba”.
O edil quere “agradecer á súa muller e á súa filla todas as facilidades que nos ofreceron e a súa colaboración para facer esta homenaxe e tamén a colaboración desinteresada de Antón Niñe e Xesús de Breogán”, que falarán na inauguración da mostra.
Ánxel Paleo explicou tamén que “a exposición estará aberta do venres 13 ao venres 20 e convido a todos os veciños a que se acheguen para coñecer a vida e obra dun dos artistas do concello”.
Esta mostra, organizada pola Delegación de Cultura do Concello de Foz, permanecerá aberta no primeiro andar da Casa da Cultura focense os días 13, 16, 17, 18, 19 e 20 deste mes das 19:00 ás 20:00 horas e o martes día 17 poderá visitarse tamén de once a doce da mañá. Para os centros escolares haberá horarios especiais.
José Díaz Fernández naceu o día 16 de xaneiro de 1939 no barrio de Mañente da parroquia focega de Vilaronte. Fillo de Celestino Díaz López, natural de San Andrés de Ribeira, no concello de O Páramo, que tivo a Pepe con 42 anos de idade. Súa nai era María Josefa Juana Fernández Ferreira, natural de Vilaronte (Foz). O avó materno, Manuel Fernández Texta, era natural de A Pobra de Burón, no concello da Fonsagrada, de aí o nome popular da casa desta familia.
Pepe de pequeno acude á escola de Adolfo Lucas Reguilón García, máis coñecido aínda hoxe polo Maestro, un de tantos cerebros escapados do franquismo na posguerra que se refuxia en Mañente co nome falso de Don Bernardo.
Pepe desde moi novo, concretamente con 14 anos de idade, descubre a súa afección a traballar a madeira tallando un Cristo en estilo gótico utilizando unha navalla como única ferramenta.
Tarda moi pouco tempo a vida en darlle un duro revés. Seu pai morre o día 20 de setembro de 1954, con 57 anos de idade, deixando a Pepe con 15 anos e súa nai con 42. A pesar de todo con 18 anos de idade consigue marchar a Santiago para prepararse profesionalmente no mundo da arte, pero despois de seis meses cun mestre de Belas Artes decide abandonar ao considerar que está perdendo o tempo porque segundo el o profesor só lle di como ten que coller a ferramenta.
Son moitas as obras deste gran artista focego: desde unha réplica exacta á imprenta de Gutenberg pasando por facer unha reprodución dunha gaita galega, restauración de mobles de complicada man de obra e outros traballos non só en madeira senón tamén en pedra de lousa ou mármore, repuxado do coiro e a elaboración de pezas en cerámica, destacando que gran parte da súa ferramenta foi inventada e feita por el, aínda que quizais o traballo máis importante da súa vida realizouno no Castelo da Palma, en Ferrol, para o comandante Juan Sardina. Este traballo trataba dun impresionante xogo de comedor, mesa e cadeiras. Aparte diso tamén tallou un bargueño, un moble caseiro con moitas gabetas adornado con labores de talla ou taracea (a taracea é unha peza á que se lle inclúen madeiras doutras cores ou cunchas de nácara). A este traballo hai que engadirlle a caixa dun reloxo e tamén, na capela, un altar en estilo gótico moderno e un Cristo a tamaño natural.
Pepe de Burón casou con Anunciación Gutiérrez López, natural de A Rochela, na parroquia da Devesa, do concello de Ribadeo, o día 25 de xuño de 1999. Morreu en Mañente o 16 de xullo de 2015.
O Concello de Foz organiza unha exposición en homenaxe ao artesán Pepe de Burón, que será inaugurada este venres na Casa da Cultura
Relacionado
No acto, o autor estará acompañado por Xosé Ramón Veiga, profesor de Historia Contemporánea na USC, e por Francisco Villamil, profesor de Ciencia Política na Universidade Carlos III. A Galicia moderna (1880-1939) desmonta a visión tradicional dunha Galicia rural, atrasada e pasiva no cambio de século, e amosa a profunda transformación económica, agraria e social que viviu o país nese período.
No acto intervirán o autor e Xoan Ramón Fernández Pacios, cronista oficial de Foz. A actividade está organizada pola Federación de Librarías de Galicia en colaboración co Concello de Foz.
Villares visitou a exposición fotográfica dedicada a Calvo-Sotelo, instalada na praza de Pancho Maseda, que forma parte do programa conmemorativo do centenario. A mostra reúne unha selección de imaxes seleccionadas pola propia familia do expresidente para achegar á cidadanía diferentes momentos da súa traxectoria persoal e política. A conmemoración, que se estende ao longo de todo 2026, busca poñer en valor a figura de Calvo-Sotelo e a súa relación con Ribadeo, onde deixou unha importante pegada vinculada, entre outras cuestións, ao impulso de infraestruturas.
Durante case dúas horas desenvolveuse unha conversa aberta arredor do mundo do espírito e do contido da obra, nun encontro ao que asistiu un grupo numeroso de persoas dispostas non só a escoitar, senón tamén a dialogar e compartir reflexións. Tras a intervención inicial de Pepe Peinó como responsable do proxecto, tomou a palabra o escritor Lionel Rexes, quen achegou novas perspectivas antes de abrir o debate ao público. As opinións, argumentos e matices sobre relixión, espiritualidade, Deus e os valores que sustentan a convivencia foron enchendo o espazo nun ambiente participativo e respectuoso, no que as diferenzas quedaron en segundo plano fronte á forza do diálogo, a solidariedade e o afecto.
O alcalde, Dani Vega, fixo un balance moi positivo: “foi un concerto moi especial nun marco espectacular, como é a igrexa parroquial de Ribadeo, e no que o gaiteiro Carlos Núñez encandilou aos asistentes co seu repertorio. Todos os asistentes disfrutámolo moito”. Xunto a Carlos Núñez estiveron o rexedor e as concelleiras de Cultura, Turismo e Seguridade, Begoña Sanjurjo, Marta Saiz e Montse Seijo.
A iniciativa xurdiu co obxectivo de xuntar o alumnado que coincidira na EGB, pero axiña se ampliou a todas aquelas persoas que compartiron pupitres e amizades tamén no instituto.
O público, totalmente entregado de principio a fin, amosouno cos intensos e prolongados aplausos que acompañaron toda a actuación. Ao remate, os asistentes expresaron o seu desexo de poder gozar no futuro de novos concertos do artista, que sen dúbida volverán entusiasmar ao público.
