A obra, que conta xa con dous premios, retrata con humor a loita das camareiras de piso por alcanzar uns dereitos laborais e sociais xustos ao tempo que pon sobre a mesa a fenda de xénero nos traballos de limpeza e coidados
Burela, 3 de novembro, 2022. A compañía A Panadaría, integrada por Areta Bolado, Noelia Castro e Ailén Kendelman, chega ao Auditorio da Casa da Cultura de Burela o próximo sábado 5 de novembro ás 21:00 co seu espectáculo As que limpan, en coprodución co Centro Dramático Nacional. Esta montaxe teatral ven de recibir o Premio do Público da Mostra de Teatro Galego de Cariño e o Premio a Mellor Espectáculo de Sala na Feria de Castilla y León.
O título fai referencia ás coñecidas como ‘as Kellys’, movemento no que as traballadoras da limpeza dos hoteis se organizaron para reivindicar unha mellora nas súas condicións laborais e prestixio social. Son «‘As que limpan’, as invisibles que carretan ao lombo un sistema turístico precarizador», segundo a compañía de teatro.
A Panadaría quere, con esta proposta satírica e musical, «aproveitar a visibilidade que nos permite a escena para xerar debate sobre como o noso sistema económico sostense e funciona grazas á explotación das mulleres. Tamén atravesa a peza unha preocupación polo modelo de turismo español e como este vampiriza a vida das persoas mais tamén dos territorios».
Así, o argumento da obra articúlase arredor da visita dunha presonalidade política a un luxoso hotel-balneario galego xestionado por un empresario corrupto para mostrarnos, a través do humor e de áxiles gags, toda a problemática das camareiras de piso nun alegato que vai máis aló das reivindicacións laborais do sector para facernos reflexional sobre «a fenda de xénero na limpeza e nos coidados, altamente feminizados e precarizados».
«Hai quen nunca limpou un váter e hai quen limpa cincocentos ao mes»
Con esta proclama definen as fundadoras de A Panadaría o trasfondo da cuestión que abordan cunha afilada visión crítica na súa proposta. As creadoras contan que, durante a pandemia, reflexionaron moito sobre a desigualdade de xénero e isto levounas a crear esta obra. «O 98 % das persoas que limpan nos hoteis son mulleres e traballan en condicións de explotación e abuso. A maioría das limpadoras domésticas non traballan dadas de alta. As mulleres adicamos 20 horas semanales ás tarefas do fogar mentres os homes empregan 11 horas. É escandaloso», denuncian.
As que limpan é unha creación de A Panadaría na que as tres integrantes e cofundadoras escribiron e dirixiron de forma conxunta, e na que tamén interpretan ás personaxes. Areta Bolado, Noelia Castro e Ailén Kendelman traballan desta maneira colectiva desde 2013, ano no que fundaron a súa compañía en Vigo baixo a premisa de ofrecer “un teatro irreverente ao servizo dunha visión crítica do mundo”. Definen o seu estilo como “de trasgresión hilarante e profundamente político”, para o que se arman de recursos populares como o teatro de variedades, a música vocal, a caricatura ou a abundancia de gags.
Nestes anos recibiron máis dunha ducia de recoñecementos á súa proposta artística e ao seu compromiso transversal polo feminismo e a diversidade. Entre eles, o Premio Begoña Caamaño 2020 á acción cultural pola igualdade, o Premio Las Horas do Festival de Cine LGBT de Extremadura, o Premio do Público da MIT de Ribadavia ou cinco Premios María Casares. A súa última montaxe foi o celebrado Elisa e Marcela, baseado na historia real do primeiro matrimonio entre dúas mulleres, na Coruña no ano 1901.
As que limpan estreouse o 18 de febreiro na Área Panorámica de Tui (Pontevedra) e, neste tempo, percorreu xa Galicia, Navarra, Illas Canarias, Madrid, Euskadi e Castela e León.
Información sobre venda de entradas: na taquilla do auditorio de 20:30 a 21 horas. Entradas: 4 euros.






















Ás 16 horas deste mércores, o 112 Galicia tivo constancia dunha saída de vía a través do sistema de aviso e-Call do vehículo accidentado. Ocorreu no quilómetro 6 da LU-861, á altura de Santaballa. O propio implicado explicou nese momento que precisaba axuda para saír do vehículo. Nada máis ter constancia, os xestores do 112 Galicia solicitaron a acción de Urxencias Sanitarias de Galicia-061, Garda Civil de Tráfico, Bombeiros de Vilalba e servizos de mantemento da estrada. Os bombeiros axudaron a retirar á persoa do vehículo, mais non foi necesario excarcerar.
O centro conta con espazos para forza, cardio, adestramento funcional e alta intensidade, ademais de propostas acuáticas, ciclo indoor, pilates e programas Les Mills. Dispón tamén dunha área de relax con baño de vapor, duchas especiais e hidromasaxe. O director, Javier Canel, destaca que o obxectivo é ofrecer alternativas para que cada persoa atope o tipo de exercicio que mellor se adapte ás súas necesidades. En setembro, o centro ofrece unha proba gratuíta de tres días e matrícula de balde para novas inscricións.
A partir das 12:00 horas poranse á venda 10.000 abonos ao prezo mínimo garantido, dispoñibles exclusivamente na web oficial do festival. Os prezos serán de 195 € para o abono normal e 295 € para o Pandemonium, con opción de incluír camiseta. A organización recomenda acceder puntualmente á cola virtual e lembra que as entradas deben adquirirse só por canles oficiais para evitar falsificacións. O Resurrection Fest volverá reunir miles de asistentes en Viveiro nunha das grandes citas musicais do verán.
O programa inclúe unha actuación vermú de A Requinta de Lampai ás 14:00, un obradoiro de baile tradicional ás 17:30, os cantos de taberna polos bares a partir das 20:00, pinchos para os grupos participantes ás 22:30 e unha foliada aberta ás 23:30. Os grupos interesados poden inscribirse no 605582624.
A xornada incluirá feira de artesanía desde as 11:30, inauguración ás 12:30 e xantar popular ás 14:45, con tickets dispoñibles ata o 9 de setembro. Haberá showcookings, degustacións, pasarrúas, xogos tradicionais, concentración de Vespas e demostracións de oficios. A organización espera repetir o éxito da última edición, na que se serviron uns 800 pratos.
O delegado territorial da Xunta en Lugo participou este martes nos actos programados con motivo da festividade da Patroa de Ribadeo, Santa María do Campo.
Destacou o apoio da Deputación ao sector primario a través da Granxa Gayoso Castro, centro de referencia en recría, formación e innovación. O evento, organizado pola Asociación Pura Raza Cabalo Galego, incluíu o concurso morfolóxico de distintas categorías —ponis, cabalos do país, cruzados, percheróns, Pura Raza Galega e andadura serrada e chapeada— e unha exhibición de doma de alta escola con eguas de pura raza galega.


