O noso concello, coma Galicia, España e o planeta enteiro afronta unha triple crise: a social e económica -ligada á desigualdade-, a ecolóxica e climática -pola devastación do noso modelo de desenvolvemento-, e a enerxética -debido á fin dos hidrocarburos baratos-. Comezo recordando esta triple ameaza por aquilo de seguir a consigna de pensar no marco global antes de actuar local.
Ben sabemos que os grandes poderes non queren afrontar estas crises con seriedade, da man da ciencia, e que se algo queremos facer deberemos facelo nos mesmas, a cidadanía e as entidades locais. Pois ben, existen dúas competencias propias deslas moi relacionadas entre si e de grande potencial transformador: a xestión dos mercados de alimentos e a xestión dos residuos orgánicos.
A alarma sobre o risco dun futuro desabastecemento alimentario soan xa por medio planeta e non só nas zonas afectadas pola guerra ou tradicionalmente pobres. O modelo centralizado de produción e distribución controlado por axentes especuladores ten enormes vulnerabilidades e hoxe todo o sistema atópase tensioado. A necesidade de apostar pola produción local é xa máis ca evidente e cómpre poñer en cultivo as terras agrarias, e recuperalas e defendelas fronte a cambios de uso.
Pero quen colle o sacho? A mellor forma de incentivar a súa posta en cultivo coa incorporación de novas produtoras á actividade é garantir a adquisición de toda produción xerada nos nosos concellos a un prezo rendible. E esa garantía debe chegar a través dun programa de compra pública polos comedores de centros educativos, residencias e hospitais, así como dos programas de “xantar na casa” municipais, para poñer a rodar un círculo virtuoso (máis produción, máis consumo) cara á soberanía alimentaria, antes que os subministros de fóra sigan a encarecerse -e escasear- como xa estamos a vivir tralos avisos hai meses de organismos coma a ONU, a OCDE e a propia UE.
Outra das crises mencionadas, a enerxética, deu en subir o prezo do gasoil e do gas natural, base da fabricación de abonos nitroxenados, de xeito que varias firmas europeas e españolas (Basf, Fertiberia) pecharon fábricas temporal ou definitivamente pola suba dos custes e hoxe os prezos destes adubos acadan niveis inasumibles.
Namentres na Galiza seguimos a desbotar fertilidade mandando os restos orgánicos cara ó vertedoiro ou a incineración. Tras anos de adiamentos urxe acelerar a súa xestión separada e compostaxe, evitando as emisións do transporte e queima, secuestrando o carbono no solo e dándolle fertilidade, resistencia á erosión e capacidade de retención de auga fronte ás secas. A compostaxe orgánica local é a necesaria contraparte do abastecemento local de alimentos.
Eso si, a xestión desta fracción pode organizarse de diferentes xeitos. O mellor desde o punto de vista ambiental, enerxético e económico é facelo cada quen na súa leira, algo que está da man das xentes do rural (e quen teña xardín nas vilas). Para as vilas existe o modelo de compostaxe comunitaria, consistente en dispoñer uns compostadores en zonas verdes (pechados e que se abrirían con tarxeta dixital) de xeito que o transporte do residuo (que é 95% auga ) se reduza ó mínimo. Para animar á participación, os núcleos rurais e as persoas que se impliquen nas vilas deixarían de pagar a recollida municipal de lixo, xa que non precisarían dese servizo. A xestión in situ podería facerse por traballadoras municipais, voluntarias ou mesmo potenciais usuarias do compost.
Porén, a opción elixida na Mariña vai ser un novo colector marrón para ser xestionado por unha empresa que poida pasar recibos e mover camións cheos de auga 50 km ata Cervo cada día. O produto xerado non sabemos de quen vai ser, se noso, dos Concellos ou de SOGAMA. O resultado do proceso depende da calidade da separación, e os antecedentes no caso de colectores abertos son pouco alentadores… En resumo, moitas dúbidas ás portas dunha necesaria implementación sobre a campá, que reflicte tamén a escasa implicación neste importante asunto da anterior corporación.
Haberá que estar atentas a estas xornadas de divulgación de outubro a ver se podemos aclarar algunhas delas.
Este luns, 14 de setembro, visitaron Mondoñedo, a Praia das Catedrais e Santa Cruz. A viaxe evocou as lecturas de Cunqueiro e as súas Crónicas do sochantre, nun percorrido que incluíu a catedral mindoniense e o barrio dos Muíños, ademais da emblemática praia de Augas Santas. Pola tarde participaron nunha exhibición de billarda grazas á estimable colaboración dos billardeiros da comarca. O martes partirán de regreso a Loktudi.
A conselleira do Medio Rural, María José Gómez, acompañada pola directora xeral de Relacións Institucionais e Parlamentarias, Sandra Vázquez, e a directora xeral de Urbanismo, Encarnación Rivas, asistiu á ofrenda da Virxe dos Remedios en Mondoñedo.
Era o único ocupante do turismo e os Bombeiros de Vilalba tiveron que excarceralo. Ao fío das 13:30 horas, un particular informou ao 112 Galicia dun coche que se saíra da vía e acabara batendo contra unha árbore no quilómetro 75 da N-640, en Ludrio (Castro de Rei). O propio alertador sinalou que o accidente semellaba grave polo estado no que quedara o vehículo. Cando chegaron ao lugar, os servizos de emerxencias confirmaron que só había unha persoa implicada,un home que resultou falecido e foi excarcerado polos bombeiros. No operativo participaron Urxencias Sanitarias de Galicia-061, a Garda Civil de Tráfico, os Bombeiros de Vilalba e os servizos de mantemento da estrada.
O director xeral agradeceu aos membros e traballadores da entidade todo o seu labor na defensa dos dereitos dos máis novos. Deste xeito, puxo en valor a súa traxectoria e o compromiso cun modelo integrador e inclusivo no que os menores do sistema de protección vivan nunha contorna totalmente familiar. Neste sentido, Jacobo Rey fixo fincapé na importancia da colaboración entre a Xunta e o tecido social para seguir fortalecendo un sistema que garanta o benestar dos nenos e adolescentes, con centros como San Aníbal que conforman un auténtico fogar.
Na IV Festa dos Ovos Rotos con Chourizo e Feira de Artesanía, María José Gómez puxo en valor a importancia económica e social deste produto e o papel da artesanía alimentaria, con sete operadores presentes. Subliñou que o evento consolídase como unha cita que promove a gastronomía galega e recupera oficios tradicionais, dinamizando a vida económica e social de Castro de Rei.
Este luns, 14 de setembro, deu comezo un novo curso de español dirixido a persoas estranxeiras da man de Ecos do Sur, que se desenvolverá ata o 9 de outubro. A formación será dun total de 80 horas e as clases terán lugar de luns a venres, de 9:30 a 13:30 horas no Centro de Formación Ocupacional. O concelleiro de Inmigración, Mario Pillado, destacou o valor destas propostas para “facilitar ferramentas útiles ás persoas estranxeiras residentes no municipio e favorecer a súa integración, tanto social como administrativa”.
A programación arrancará de 13:00 a 15:00 horas cos pinchos de benvida e unha sesión vermú a cargo do DJ Peabody. A continuación, de 15:00 a 17:00 horas, terá lugar a comida na Finca San Antonio, cun menú composto por salpicón de rape e langostinos, codillo con patacas, pan, postre, café, chupito e bebida incluída. Os tickets teñen un prezo de 40 euros e poden adquirirse en O Rincón, Confitería Alianza, Comercial Anjor e Perruquería Oriola; os menores de 5 anos asistirán de balde e os de 6 a 10 anos contan cun desconto do 50 %. Xa a partires das 18.30 horas haberá sesión de música con Toxo Guayaba.
