“Consideracións encol da memoria do franquismo”. Santiago Fernández Rocha

Neste mes de novembro cúmprese 50 anos da morte de Franco e resulta, cando menos preocupante, ver reflectido en varias enquisas que o 21% da poboación considere que os anos da Ditadura foron “bos” ou “moi bos”. Case o 20% da mocidade, entre 18 e 24 anos, tamén considere que foi unha etapa “boa” ou “moi boa”. E o 17,3% pensa q a democracia actual é “peor” ou ” moito peor” ca ditadura franquista.

Istos datos son demostrativo de que xa non estamos diante duns nostálxicos, nin de grupos marxinais e estrafalarios que se concentran cada 20 de novembro para cantar o “Cara al Sol” e honrar a José Antonio e a Franco. Estannos a indicar máis ben, que estamos diante dun xiro reaccionario, sobre todo, entre a mocidade, que cómpre tomar moi en serio desde as institucións democráticas e o eido educativo.

Pero o avance deste movemento reaccionario, como nos indican estás enquisas, non é só o froito dunha determinada coxuntura internacional, senón q tamén somerxe as súas raíces nun amplo poder neo franquista herdado a través da Transición e na ignorancia e descoñecemento do que foi a Ditadura franquista. Ámbolos dous aspectos, coido q poñen de manifesto as deficiencias que segue a padecer o noso sistema democrático despois de 50 anos.

Xa que logo, creo que chegou o momento de rachar coa opacidade e os tabús instalados a etapa da Transición para poder coñecer, sobre todo, a mocidade, o que de verdade aconteceu neste período tan negro da historia de España. Porque como nos di o filósofo Santayana: “Quen non coñece a historia está condeado a repetila”.

Polo tanto, consignas do tipo de “non remover o pasado” porque todos tiveron a súa parte de culpa, xa carece de sentido e ademais, non se axusta á realidade a respeto desta etapa onde todo o poder, absolutamente todo, estaba nas mans do bando franquista que o utilizou sen misericordia para exercer unha opresión sistemática, impoñer o terror, fusilar sen tregua e sen ningunha garantía xurídica e matar de fame, dende o final da guerra ata 1951, a milleiros de persoas entre outras moitas infamias.

Pero, sen embargo, eses feitos espantosos que se viviron de forma sistemática no franquismo, polo pacto de silencio da Transición, seguen a día de hoxe sen formar parte do imaxinario colectivo como si o forman outros feitos moito menos transcendentes pero coa función de blanquear o réxime. Aí está a carga simbólica como elementos de progreso e benestar que representan o SEAT 600 ou a Costa do Sol e como non, o desarrollismo da década dos sesenta. Imaxes todas elas instaladas no imaxinario de moita xente e que só pretenden camuflar unha etapa infame.

Trátase de imaxes parciais e case idílicas, provocadas a conciencia e repetidas de forma sistemática para afogar a verdade pero que contribúen con éxito a que moitas persoas que non viviron o franquismo hoxe se identifiquen con il e non poñan reparos a un réxime que practicou o xenocidio e durante máis de tres décadas se sostentou no crime organizado e institucionalizado. Un panorama atroz que moita desta xente semella descoñecer, entre outras cousas, pola falta de compromiso coa verdade, a decencia e a memoria de moitos dirixentes políticos nestes 50 anos de democracia.

Cómpre, polo tanto e dunha vez por todas rachar co inxustificado ocultamento da barbarie que supuxo o franquismo para poder elevar a verdade que se coñece dos feitos históricos á conciencia da xente e en particular da mocidade, porque eles son os que teñen que construír o futuro e como nos di o Evanxeo: “Só a verdade nos fará libres”.