Hoxe vou falar da conciencia galeguista durante a ditadura franquista e, para tal fin, volvín revisar o libro do profesor e presidente da RAG, Henrique Monteagudo: O idioma galego baixo o franquismo.
Trátase dun libro extraordinariamente documentado que nos desvela polo miúdo a brutal represión que sufriu o galego durante a ditadura e, como contraste, a estoica resistencia dun egrexio grupo de galeguistas arredor da Editorial Galaxia, creada en 1950.
Falamos dun grupo de persoas profundamente comprometidas coa nosa cultura e coa nosa lingua, firmemente decididas a manter viva —no medio de tanta barbarie— a memoria da nosa identidade, ao tempo que retomaban desde o eido cultural a loita pola dignidade nacional de Galicia.
O libro permítenos coñecer con detalle a represión á que foi sometida a nosa lingua e, como consecuencia, as dolorosas repercusións que tal actitude tivo na personalidade máis íntima dos galegofalantes.
E fronte a ese sistemático linguicidio, emerxe como unha bafarada de esperanza a extraordinaria laboura a prol da nosa cultura e da nosa lingua dun grupo de galeguistas movidos por un compromiso insobornable coa que é a creación máis propia da alma deste pobo.
Un traballo que, coa perspectiva que nos dá o tempo, ben podemos cualificar como unha auténtica odisea. Ao seu fronte estiveron, ademais de don Ramón Otero Pedrayo —verdadeira ponte entre a Xeración Nós e a Xeración Galaxia—, outros salientables persoeiros como Ramón Piñeiro, Francisco Fernández del Riego, Ricardo Carballo Calero, Illa Couto e moitos outros que se foron sumando, como Alonso Montero ou a Xeración das Festas Minervais, sempre coa colaboración de numerosos galegos emigrados e exiliados. Todos eles entregados sen reserva a ser a conciencia dun pobo asoballado pola brutal represión franquista, nun tempo no que a súa lingua era proscrita e identificada coa incultura.
En definitiva, esta resistencia creativa do galeguismo, ademais de dotar a nosa lingua e a nosa cultura de prestixio en tempos tan escuros, constitúe unha auténtica loita civilizatoria contra a barbarie e a sinrazón. Unha loita que, nin moito menos, está rematada, polo que cómpre seguir empurrando para que a nosa cultura e a nosa lingua acaden a plena normalización.
A representación terá lugar este sábado día 18, ás 19:30 horas, no local social da Asociación de Veciños de Marzán, un dos destinos habituais nas xiras anuais da compañía. O Centiño mantén así a tradición de visitar este espazo, onde agarda compartir co público unha tarde divertida e chea de humor. A agrupación teatral continúa así coa difusión da súa nova obra, que segue a percorrer diferentes escenarios da comarca.
Dezaoito locais hostaleiros de Ribadeo, Rinlo e Vilaframil ofrecerán diversas preparacións ata o vindeiro domingo: en escabeche, en salpicón, en empanada, ao allo, á prancha, en albóndega, etc… Todas as propostas poden consultarse nas redes sociais de Acisa Ribadeo, que agradece “unha vez máis o apoio da OPP do Porto de Burela, que nos doou 90 quilos de cabala para estas xornadas, produto que entregamos de xeito gratuíto aos locais participantes. Achegámoslles así unha parte do peixe que empregarán nesta nova cita gastronómica na que tamén colabora o Concello de Ribadeo”. Ata o porto, ao restaurante Marinero, se achegaron este mediodía o director territorial da Consellería de Mar, Alexandre Piñeiro, as concelleiras ribadenses Montse Seijo, Elena Sierra e Begoña Sanjurjo, a presidenta de Acisa, Carmen Cruzado, o xerente do colectivo empresarial, Jesús Pérez, e o técnico de Acisa, Jorge Fernández, que puideron degustar as elaboracións realizadas por este establecemento hostaleiro.
Durante a xornada Lionel compartirá a súa experiencia no mundo da escrita, dando a coñecer os seus procesos creativos e as temáticas que caracterizan os seus libros. O acto incluirá un coloquio participativo cos asistentes do club onde poderán preguntar e intercambiar opinións co autor sobre o libro lido “A raíña das velutinas”.
O sábado terá lugar no Casino o III Showcooking, con cociña en directo e maridaxe de viños. O público poderá votar os seus pinchos favoritos e participar no sorteo dunha noite no hotel Marqués de Riscal. A entrega de premios será o luns 20 ás 19:00 h. O Concello e Destino Navia animan a veciños e visitantes a gozar desta cita gastronómica.
Haberá degustación diaria de ostras na carpa do porto. Concertos, showcookings, visitas guiadas e actividades mariñeiras. Lancha pola ría, exposición de maquetas e concurso fotográfico #somoslasostra2026, ademais propostas especiais en Acueo, La Casilla e Restaurante Peñalba.
A etapa, cun percorrido duns 150 quilómetros, partiu arredor das 11:30 horas e rematou en Barreiros, atravesando concellos como Xermade, Muras, Viveiro ou Foz. A proba reúne a equipos do ciclismo profesional internacional e sitúa a provincia de Lugo como escenario dunha das citas deportivas máis destacadas do calendario. O Goberno colabora no desenvolvemento da carreira a través das Forzas e Corpos de Seguridade do Estado, que velan polo correcto desenvolvemento da proba e pola seguridade de participantes e afeccionados.
As persoas interesadas poden anotarse ata o 24 de abril na Casa do Concello (Cervo) ou na Casa da Cultura (San Cibrao). A actividade está dirixida a persoas pensionistas empadroadas no municipio. Trátase dunha xornada pensada para compartir, celebrar e desfrutar en comunidade.
