A Mariña, 11 de marzo, 2026. Queremos Galego – A Mariña lembra que, ao longo do proceso Lingua Vital, vén advertindo da situación de emerxencia lingüística que vive o galego. Esta situación, segundo a plataforma, é consecuencia directa da inacción —ou mesmo da acción contraria ao idioma— por parte da Xunta de Galicia. O goberno autonómico, afirman, incumpriu de maneira sistemática os acordos unánimes destinados a frear a minorización da lingua.
A enquisa publicada polo IGE en outubro pasado confirmou o que tanto as entidades sociais como a propia plataforma levaban anos denunciando: sen galego no ensino, nos medios de comunicación, na programación infantil e xuvenil, nos xoguetes, na administración, na xustiza ou no ámbito socioeconómico, o retroceso era inevitable.
Falta de medidas e recortes continuados
A resposta da Xunta ante esta situación, segundo Queremos Galego – A Mariña, foi insuficiente ou mesmo lesiva para o idioma. Nos orzamentos deste ano, os investimentos destinados á promoción e difusión do galego volveron reducirse. De feito, tanto en 2025 como en 2026, a Xunta destina menos da metade do que dedicaban os gobernos de Fraga hai 25 anos.
No relativo á Lei de Intelixencia Artificial, a plataforma denuncia que non se garante a presenza do galego nin na tecnoloxía producida pola Xunta nin na que esta poida adquirir. Tamén lembran que o PP votou reiteradamente en contra da aplicación da Carta Europea das Linguas Rexionais e Minorizadas e do PXNLG en sectores como a xustiza, as notarías, as xestorías ou a sanidade.
No ámbito dos medios públicos, a Lei que regula a CRTVG abriu a porta a que a TVG deixe de empregar o galego en parte da súa programación. Para a plataforma, isto é un síntoma máis dun desleixo continuado.
Oficialidade na UE e presenza internacional
Queremos Galego – A Mariña critica tamén que a Xunta rexeitase apoiar a oficialidade do galego na Unión Europea, e que o PP galego participase activamente na campaña de boicot a esta posibilidade. A plataforma lembra que a oficialidade non é só unha cuestión simbólica: permitiría garantir dereitos lingüísticos, reforzar o uso do galego no ámbito socioeconómico e poñer en valor os produtos galegos no mercado europeo.
Ademais, sinalan que, malia que a UNESCO abriu a porta a que Galiza, Euskadi e Cataluña poidan adherirse como membros, a Xunta renunciou a facelo e delegou a representación no Estado español.
Acto en Compostela: 14 de marzo
Fronte a esta situación, Queremos Galego —que leva meses desenvolvendo o proceso Lingua Vital Xa— celebrará un acto o sábado 14 de marzo, ás 12:00 h, na Praza da Quintana (Compostela). Neste evento presentaranse as conclusións do proceso de debate e recollida de achegas realizado por entidades sociais, persoas expertas e cidadanía.
A plataforma destaca que este acto será un punto de partida para que concellos, deputacións e a propia Xunta coñezan con claridade as medidas necesarias para reverter a emerxencia lingüística. O proceso, explican, foi amplo, plural e participativo, e parte da convicción de que a situación é reversíbel e de que o galego ten futuro.
Queremos Galego – A Mariña anima a toda a cidadanía da comarca a participar no acto en Compostela ou, no seu caso, a seguilo a través dos medios e das redes sociais.
A restrición de circulación manterase durante a xornada mentres se desenvolvan os labores, que teñen como obxectivo garantir a seguridade viaria e facilitar a execución dos traballos. Durante este tempo, as persoas que necesiten acceder ás zonas de Santo Albites, Pénjamo ou San Lázaro deberán facelo polo acceso de Río dos Foles. O Concello de Viveiro agradece a comprensión da veciñanza e recomenda extremar a precaución e seguir a sinalización habilitada mentres duren os traballos.
Félix Jorquera pasará polos micrófonos de RadioVoz ao concelleiro de Mar, Ramiro Fernández; á presidenta de Ledicia (entidade organizadora), Rocío Rivera; ao presidente da Fedaración estatal de confraría de pescadores, Basilio Otero; ao xerente de Expomar, José Manuel González; ao membro de Fanto Fantini (entidade organizadora do Festival Osa do Mar), Diego Campo; á pregoeira Paula Jorge Hora; ao cociñeiro Bruno Pena e á alcaldesa e Presidenta da Deputación, Carmela López.
Comezou o mércores ás 13,35 horas e para a súa extinción mobilizáronse, ata o de agora, 2 técnicos, 10 axentes, 20 brigadas, 17 motobombas, 3 pas, 3 helicópteros e 2 avións. 
O obxectivo deste aviso é que a cidadanía coñeza esta circunstancia con antelación e, especialmente, que as persoas con sensibilidade aos ruídos, así como as persoas propietarias de animais de compañía, poidan adoptar as medidas que consideren oportunas. O Concello agradece a comprensión e a colaboración durante estes días de celebración.
A obra, dirixida por Pepablo Patinho e preparada por rapaces de 10 a 14 anos ao longo do curso, servirá de antesala ao certame e permitirá visibilizar o labor formativo da Escola e o compromiso de Cariño co teatro desde idades temperás. O Concello anima á veciñanza e visitantes a asistir a esta cita que marca o inicio dunha nova edición na que o teatro volverá situar a vila como referente cultural galego.
O acto terá lugar ás 18:30 no paseo da Dársena, onde se instalará un hito que lembra a súa distinción como Fillo Predilecto de Navia. Tamén se descubrirá a placa dos gañadores absolutos da LXVII edición do Descenso, celebrada en 2025. “Moreno”, falecido en 2023, dedicou máis de seis décadas a impulsar esta cita deportiva, converténdoa nun referente nacional e internacional. A alcaldesa, Ana Isabel Fernández, destacou que foi “a alma máter do Descenso” e convidou á veciñanza e participantes a asistir ao acto de recoñecemento.
Autoridades autonómicas, municipais e representantes da Apehl acompañaron o anuncio. O estand da marca estará na zona VIP da saída de cada etapa, onde se ofrecerán petiscos con produtos lucenses e material promocional, incluída a guía turístico-gastronómica. Cheché Real destacou a continuidade do proxecto e agradeceu o apoio institucional. A acción conta coa colaboración de numerosos consellos reguladores, entidades agroalimentarias e empresas da provincia.
