LUGO .- O pasado mes de novembro, o Consello de Seguridade Nuclear encargou ás Universidades de Cantabria, Santiago de Compostela e á Autónoma de Barcelona a realización de 8.000 medidas da concentración de gas radón en vivendas ao longo da xeografía estatal.
O radón é un gas radioactivo de orixe natural que emana do uranio presente nas rochas graníticas e que, segundo a Organización Mundial da Saúde, é responsable entre o 3% e o 14% das mortes por cancro de pulmón. É por isto, polo que se quere dispor dun mapa de radón cunha medida cada 100 km2 que complete o mapa xa existente que cubre fundamentalmente as zonas xeográficas cun alto nivel de radiación. Con estas medidas, ademais, poderanse localizar as zonas de alto risco e, no entanto, facer recomendacións para que se constrúa a proba de radón.
En Galiza as medicións levaranse a cabo pola Universidade de Santiago de Compostela, cuxo proxecto estará coordinado polo profesor Xoan Miguel Barros Dios, director do Laboratorio de Radón de Galiza eque ven ampliar ao resto do Estado español o Mapa de Radón de Galiza, a piques de se presentar neste ano, e realizado polo mesmo grupo de investigación da USC e que conta con máis de 2.500 casas medidas. Para o desenvolvemento das medicións e as tarefas de divulgación informativa, a USC contará tamén coa colaboración de ADEGA e a Coordinación en Lugo da profesora Esther Gómez Fórneas.
A asociación ecoloxista ADEGA através dos seus socios e socias, axudará a repartir e recoller os detectores de gas radón nos diferentes puntos xeográficos do territorio galego e a explicar aos cidadáns as características e riscos deste gas, moi proclive no noso país polo seu subsolo de tipo granítico. Galiza está situada sobre a lingua granítica que se estende desde illas Británicas, e penetrando na península forma parte do chamado Macizo Hercínico, formado por materiais rochosos de tipo granítico. Este tipo de rocha contén unha certa proporción de uranio que se descompón, de xeito natural en elementos radioactivos entre os que se encontra o radón. Este gas ten un período de vida moi curto descompóndose rapidamente; pero pode penetrar nas vivendas ou locais dende o subsolo das casas con deficiente ventilación, podéndose acumular e ser inhalado polas persoas a través da respiración. Ao ser radioactivas, estas emisións son axentes mutaxénicos e canceríxenos.
Coa fin de previr danos na saúde humana, ADEGA cre preciso que as Normas do Hábitat elaboradas pola Xunta de Galiza retomen o que estaba disposto nas anteriores Normas do Hábitat e contemplen as medidas correctoras necesarias para evitar os riscos do gas radón nas vivendas situadas nas zonas de maior incidencia, que serán localizadas por este estudo, tal como recollen as políticas de redución de radón de numerosos países dende hai máis de tres décadas.
ADEGA lembra que foi o Partido Popular o que, recentemente, presentou unha moción no Senado para instar á realización dun mapa de gas radón no estado e para introducir as modificacións técnicas necesarias que preveñan e eviten a acumulación deste gas nas vivendas.






















No acto, o autor estará acompañado por Xosé Ramón Veiga, profesor de Historia Contemporánea na USC, e por Francisco Villamil, profesor de Ciencia Política na Universidade Carlos III. A Galicia moderna (1880-1939) desmonta a visión tradicional dunha Galicia rural, atrasada e pasiva no cambio de século, e amosa a profunda transformación económica, agraria e social que viviu o país nese período.
No acto intervirán o autor e Xoan Ramón Fernández Pacios, cronista oficial de Foz. A actividade está organizada pola Federación de Librarías de Galicia en colaboración co Concello de Foz.
Villares visitou a exposición fotográfica dedicada a Calvo-Sotelo, instalada na praza de Pancho Maseda, que forma parte do programa conmemorativo do centenario. A mostra reúne unha selección de imaxes seleccionadas pola propia familia do expresidente para achegar á cidadanía diferentes momentos da súa traxectoria persoal e política. A conmemoración, que se estende ao longo de todo 2026, busca poñer en valor a figura de Calvo-Sotelo e a súa relación con Ribadeo, onde deixou unha importante pegada vinculada, entre outras cuestións, ao impulso de infraestruturas.
Durante case dúas horas desenvolveuse unha conversa aberta arredor do mundo do espírito e do contido da obra, nun encontro ao que asistiu un grupo numeroso de persoas dispostas non só a escoitar, senón tamén a dialogar e compartir reflexións. Tras a intervención inicial de Pepe Peinó como responsable do proxecto, tomou a palabra o escritor Lionel Rexes, quen achegou novas perspectivas antes de abrir o debate ao público. As opinións, argumentos e matices sobre relixión, espiritualidade, Deus e os valores que sustentan a convivencia foron enchendo o espazo nun ambiente participativo e respectuoso, no que as diferenzas quedaron en segundo plano fronte á forza do diálogo, a solidariedade e o afecto.
O alcalde, Dani Vega, fixo un balance moi positivo: “foi un concerto moi especial nun marco espectacular, como é a igrexa parroquial de Ribadeo, e no que o gaiteiro Carlos Núñez encandilou aos asistentes co seu repertorio. Todos os asistentes disfrutámolo moito”. Xunto a Carlos Núñez estiveron o rexedor e as concelleiras de Cultura, Turismo e Seguridade, Begoña Sanjurjo, Marta Saiz e Montse Seijo.
A iniciativa xurdiu co obxectivo de xuntar o alumnado que coincidira na EGB, pero axiña se ampliou a todas aquelas persoas que compartiron pupitres e amizades tamén no instituto.
O público, totalmente entregado de principio a fin, amosouno cos intensos e prolongados aplausos que acompañaron toda a actuación. Ao remate, os asistentes expresaron o seu desexo de poder gozar no futuro de novos concertos do artista, que sen dúbida volverán entusiasmar ao público.



