É unha casualidade que o século e a Wikipedia se leven quince días: o século comezou o 1 de xaneiro de 2001 (por certo, o 1 de xaneiro é o día da liberación de obras ó dominio público unha vez caducados os dereitos de autor); a Wikipedia, o 15 de xaneiro do mesmo ano comezou a súa versión inglesa. A ambos lles corresponde unha historia inacabada pero xa dun cuarto de século. Unha historia que continúa, segue, é actual. Unha historia que estamos a vivir.
Comparar unha entidade creada pola humanidade co simple paso do tempo, por moi compartimentado que o teñamos en días ou séculos, non é nada novo: é así como se escribe a historia dende sempre, asignando os feitos ó que nós dicimos anos, días ou séculos. A Wikipedia -tamén a súa versión en galego, a Galipedia, gl.wikipedia.org- non só ten xa historia, senón que ten artigos de historia, mesmo artigos adicados a si mesma, que xa forma parte da historia do coñecemento e a súa transmisión. De feito, poucas creacións humanas teñen un nivel comparable de rexistros históricos de si mesmas, pois a Wikipedia garda copia accesible de todas e cada unha das edicións que se tiveron nela. Unha historia e unha cantidade de información que leva a que ó falar sobre a Wikipedia, a sua organización e os seus proxectos irmáns, se teña sempre a sensación de quedar curtos na exposición desta ferramenta que vai emparellada á transmisión do coñecemento e da cultura do século XXI.
Facendo unha pequena digresión: falo de proxectos irmáns porque o son tanto o repositorio multimedia que é commons, como wikilibros (unha wiki de creación de libros), wikinews (de noticias), wikcionario (diccionario) e unha ducía de proxectos máis que recollen a idea de construción colaborativa para achegar coñecemento, información, datos… en diversos formatos e estruturas, de xeito libre a toda a humanidade.
Hoxe por hoxe, a Wikipedia é a maior enciclopedia que a humanidade teña construído. En máis de trescentas versións lingüísticas, ten un desenvolvemento desigual. Na súa versión en galego aproxímase ós poucos ó cuarto de millón de artigos, pasando desa cifra en entradas complementarias que facilitan a súa xestión. Ten máis de 160 000 usuarios rexistrados, dos que uns 400 fixeron edicións no último mes, creando uns mil artigos novos mentres producían uns 15 000 cambios en artigos xa existentes. De media, cada pouco máis de dous minutos prodúcese unha edición, o que é moito, aínda que cadre lonxe das dúas edicións por segundo da edición inglesa, nestes momentos a maior con diferencia e con máis de 30 veces máis entradas que a Galipedia.
Enciclopedia colaborativa, libre, que tenta adoptar un punto de vista neutral, a Wikipedia está mantida pola fundación Wikimedia, que hoxe por hoxe ten un orzamento anual de decenas de millóns de euros, recollidos de doazóns. A Wikipedia e os proxectos irmáns ven hoxe como se lles erguen novos desafíos tanto organizativos como externos, dos cortes de acceso por parte de países con gobernos ós que non lles gusta a sua neutralidade, a unha IA que se alimenta dela pero que tenta substituíla aínda que deixe polo camiño a neutralidade entre outras cousas. Non é a primeira vez que a Wikipedia se ve desafiada. A lembrar que nos seus comezos víase como pouco fiable, mesmo aínda despois de que no 2008 diversos estudos amosaran que ao menos era tan fiable como a daquela louvada Encyclopaedia Britannica. Mirando ó futuro, tampouco os próximos cambios serán os primeiros que se fagan na estrutura tecnolóxica: por exemplo, hai tempo que se está a usar a ‘aprendizaxe pola máquina’ para axudar en traducións internas… o que é ben diferente de deixar que a IA tome o control dos artigos ou da súa presentación ós usuarios.
Por ultimo, dicri que para entendérmonos mellor, quizais deberamos falar de wikipedias e non de Wikipedia, pois as diferentes versións (máis de 300) presentan aspectos diferentes en moitos sentidos, dende a calidade do contido á súa cantidade, pasando polo tipo de artigo preferido. Non atoparás un artigo sobre Ribadeo mais completo que o da Galipedia, pero dificilmente a Galipedia che dará máis información sobre Nova York que a Wikipedia en inglés… É un xeito que ten a Wikipedia de adaptarse ás diferentes comunidades, que se aproximan así, cunha adaptación diferencial, a unha desexable ‘Soberanía dixital’.
Unha iniciativa destinada "a expresar apoio, afecto e solidariedade con Ceuta". A concentración terá lugar diante da Casa do Concello.
O Concello destacou que esta primeira edición nace para impulsar a creación literaria e manter vivo o legado de Manuel García-Galano. A obra gañadora, definida pola autora como unha historia de suspense psicolóxico sobre amizade, lealdade e segredos, engádese á programación cultural da XXXIII Feira Campomar. Con este premio, o concello inicia unha traxectoria destinada a honrar a figura do escritor a través da literatura.
Villares felicitou á entidade lucense polos éxitos acadados na última tempada e puxo en valor “o traballo e dedicación dos nadadores e nadadoras e o esforzo do equipo técnico” do club. Recalcou en especial o impulso ao deporte base dende idades moi temperás, en liña coa aposta da Xunta por fomentar a actividade física entre os nenos e nenas con accións como o programa de deporte escolar Xogade, que no curso pasado chegou case ao 60% do alumnado galego.
A convocatoria enmárcase na iniciativa promovida pola FEMP para trasladar desde as entidades locais o seu apoio e solidariedade coa Cidade Autónoma de Ceuta. Deste xeito, Viveiro únese á convocatoria xunto con concellos de todo o territorio, amosando o seu respaldo institucional á Cidade Autónoma.
A obra premiada aborda a emigración galega desde unha voz feminina, e o pregón destacou o traballo colectivo e a transmisión entre xeracións dentro da Banda. Con este acto, o Concello dá inicio a unha programación festiva que nos próximos días combinará tradición, cultura, deporte e música para todos os públicos.
Durante esas xornadas realizaranse estudos xeotécnicos imprescindibles para planificar correctamente as actuacións previstas, o que require que a maquinaria e o persoal traballen directamente sobre a infraestrutura, impedindo o paso de vehículos. Recoméndase ás persoas usuarias empregar rutas alternativas durante o corte, que só permitirá o acceso ás dúas vivendas situadas na Barxa. O Concello pide desculpas polas molestias e agradece a colaboración da veciñanza.
Afirman que os accesos ao Campo da Festa resultan moi dificultosos, especialmente para persoas con carriños de nenos ou cadeiras de rodas. Critican que a obra se trasladase a esta zona xusto antes das festas, deixando outros tramos a medio facer e sen ter en conta as necesidades dun barrio que consideran “marxinado”. Sinalan tamén á alcaldesa como responsable de evitar esta situación. A veciñanza esixe un arranxo inmediato do acceso, aínda que sexa provisional, e a instalación dunha sinal luminosa na alambrada situada ao final da obra.
