Lugo, 31 de maio de 2018. A Deputada de Cultura, Pilar García Porto, presentou este xoves no CENTRAD a obra de Antía Cal “O libro dos nenos”, que publicou o Goberno da Deputación. Ao acto asistiron, a propia autora, Antía Cal, a escritora e amiga persoal da autora, Marica Campo e a pedagoga Branca Nazaré Guerreiro.
A Deputada sinalou “hoxe teño o privilexio de presentar este pequeno tesouro de Antía Cal, O libro dos nenos. Esta edición ten sobre todo un matiz simbólico, porque 60 anos despois esta obra sae á luz. O seu contido, segundo recoñece a propia autora, é unha explicación dialogada cos nenos e nenas, para que coñeceran o mundo e tamén Galicia. Segundo conta o propio Luís Seoane no prólogo desta edición, o traballo pedagóxico de Cal foi loubado pola UNESCO, cando aquí, na súa terra, poñíalle trabas por ensinar aos seus alumnos en galego”.
García Porto explicou que “coa publicación desta obra saldamos unha débeda pendente con Antía, e tamén, rescatamos da memoria un dos textos fundacionais da pedagoxía galega do s.XX. Hai que lembrar que esta enciclopedia para nenos gañou o premio literario do Lar Galego de Caracas no ano 1955. Podemos dicir que con 95 anos Antía Cal publica unha nova obra e insisto, hoxe cumpre un soño, e nós con ela”.
Antía Cal agradeceu a colaboración da Deputación coa publicación desta obra. “Para min é un soño cumprido, pensei que non ía chegar nunca, pero aquí esta. Pasaron máis de 60 anos e esta obra sae á luz. Co Libro dos nenos, quixen que os meus alumnos se acercarán ao mundo que os rodea, a través da educación sensorial, e que coñeceran os ríos, as montañas, as vilas, … en definitiva o mundo. E partindo desa premisa na que sigo crendo hoxe en dia, na que a escola é unha fabrica de pensamento, de vías de razoamento, de creación e de tolerancia”, resumiu.
Libro dos Nenos
Esta pequena enciclopedia foi escrita por Antía Cal no ano 1955, no galego da época, gañou o premio literario do Lar Galego de Caracas. Conta con preto de 400 paxinas, en color, e esta divida en catro partes. Por un lado xeografía universal, especial de Galiza, tamén historia Universal e a Galega, tratadas a un mesmo tempo, para que os alumnos poidan facer comparacións evolutivas da Humanidade. O prólogo escrito pola autora sinala que as súas paxinas deben ser lidas na clase por un rapaz en voz alta, mentres os seus compañeiros vano seguindo e o mestre aclarando as dubidas, ou ampliando a información…
Antía Cal
Antía Cal naceu na Habana o 18 de abril de 1923, nunha familia de emigrantes do Concello de Muras. Aos 9 anos retorna a Muras, á casa do Mesón, no lugar das Aguias, onde pasaría a infancia. Estudou o bacharelato no Colexio Dequidt da Coruña, fíxose mestra e licenciouse en Xeografía e Historia, en Compostela, no ano 1945. Casada con Antón Beiras, galeguista de esquerda e oftalmólogo, co apoio do seu compañeiro fundou, en 1961, o Colexio Rosalía de Castro de Vigo, unha experiencia educativa única na época, xunto co colexio Fingoi, en Lugo. Antes diso, nos últimos anos 50 do século pasado, Mr Mann, representante do cable británico en Vigo, ábrelle ás portas á pedagoxía británica. É a partir de aquí onde empeza a historia fermosa, moi importante para a sociedade galega, da creación do Colexio Rosalía.
Esta obra o Libro dos nenos, xunto con outras obra de Xosefa Iglesias Vilarelle, Xosé Ramón Fernández-Oxea, Victoria Armesto, forman parte dos textos fundacionais da pedagoxía galega do s.XX, e con esta edición convértese nun acto simbólico na traxectoria de Antía Cal e no movemento de renovación pedagóxica de Galicia.
Alí salientou o papel que desenvolve este evento no impulso dos produtos agroalimentarios de proximidade, ao tempo que favorece as canles curtas de comercialización. Destacou tamén a importancia deste mercado, considerado como un dos máis antigos da provincia de Lugo, xa que ofrece unha ampla mostra dos principais oficios de artesáns da Idade Media. Ademais, permite aos asistentes gozar de actividades variadas e degustar produtos agroalimentarios diversos.
A institución provincial colabora con ambas citas, organizadas pola Asociación Cultural Amigos da Liga Santaballesa, cunha achega económica de 4.000€. García Porto recalcou que “estes eventos son un exemplo de como a historia da emigración pode converterse nun atractivo turístico de calidade, capaz de atraer visitantes e de reforzar o orgullo de pertenza da veciñanza”.
O evento incluirá espicha, queimada, brujo con conjuro e sesión DJ. O prezo é de 50 euros por persoa, con reserva previa no 611 185 336 e prazas limitadas. A organización lembra que “el 12 de agosto cuando caiga la noche la celebración continúa en Los Olivos… la noche culminará con una queimada elaborada por el Brujo Gonzalo, seguida de una sesión DJ para poner el broche final a una jornada inolvidable”.
Baixo o título Memoria de mariñáns. Unha crónica da emigración da Mariña, o xornalista e investigador Martín Fernández Vizoso ofrecerá unha intervención centrada nas historias e vivencias dos emigrantes da comarca, ilustrando o fenómeno migratorio que marcou a vida de moitas familias ao longo do século XX. O evento inclúe tamén unha imaxe histórica de mariñáns retornados de América nos anos 30, que serve de fío visual para contextualizar esta realidade.
En total foron ofertadas preto de 80 prazas de surf, piragüismo e vela, destinadas a nenas e nenos con idades comprendidas entre os 9 e os 15 anos. As escolas desenvolvéronse en diferentes quendas nos meses de xuño e xullo. O concelleiro de Deportes, Francisco José Silvent, subliñou “a importante participación da rapazada ribadense nas escolas deportivas de verán, que organizamos desde o Concello de Ribadeo coa axuda dos clubs que as impartiron. Queremos agradecer ás familias a confianza depositada nas nosas actividades, que lles serviron aos asistentes para practicar deporte na auga e para pasar uns días aprendendo e perfeccionando técnicas”.
No encontro mantido na sede da delegación territorial da Xunta en Lugo, no que tamén estivo o director territorial da Consellería, Marco Antonio Fernández Piñeiro. abordáronse liñas de cooperación para a mellora de Infraestruturas e de seguridade viaria, de interese para este municipio. O departamento que dirixe M. Allegue segue prestando apoio aos municipios para executar actuacións que contribúan a mellorar a calidade de vida da veciñanza e a reforzar a competitividade económica.
A mostra sobre Mimina, que repasa a súa traxectoria vital e artística e o seu papel esencial na creación de Sargadelos como empresa cultural, amplía o seu período de apertura até o 12 de agosto grazas á cesión das instalacións por parte do Concello de Cervo. A exposición poderá visitarse todos os días de 12:00 a 14:00 e de 17:00 a 20:00, e tamén se poden concertar visitas noutros horarios ou para grupos chamando ao 636020514 (Lucía).
