O historiador R. Salgado Toimil, alá polos anos vinte do pasado século, referíase ás peregrinacións pola bisbarra e á importancia que nelas tivera San Martiño de Mondoñedo, do que di “no estuvo fuera de la órbita de las romerías jacobeas, ni sustraído a sus influencias”.Alude á hospedería ou hospital “en el que hacían mansión los que de luengas tierras a Galicia venían”.”Que no eran pocos los que por aquí pasaban se sabe al haber sorprendido la muerte a buen número de ellos en este hospital”. Alemáns, franceses, ingleses, italianos elexían a ruta norte astur-galaica, menos vulnerable ó estar mais a cuberto das correrías musulmanas, tan frecuentes nos séculos IX/XIII.¿Por onde de San Martiño, cara a Compostela, seguían os camiñantes? Toimil di que uns pola beiramar cruzando a ponte de ferro en Fazouro e seguir por Nois, Cervo, Viveiro-Landrove… e outros polos atallos de Oirán ou San Acisclo, Castro de Ouro, Adelán e Viloalle vir caer a Mondoñedo “desde donde por Lindín seguían a la catedral de Santa María de Lugo”, ou por Gontan e Vilalba “pues los caminos de Santiago se multiplicaban”. Estas rutas, de atallos e calzadas, preferianas á volta, como se desprende de vellas escrituras de San Martiño, que moitas refírense a peregrinos que tornaban de Compostela, ou porque ás veces quedaba o corazón prendido no camiño, según a canción do romeiro: “ Indo eu para Santiago / na ponte de Sigüeiro / chameille a un vello meu sogro / e saleume verdadeiro”. A importancia de San Martiño na historia das peregrinacións é indudable. Pero o lapsus cometido no trazado oficial do Camino Norte fixo que quedase esquecido. Dende hai catro anos a Asociación Abrindo Camiño ven traballando por recuperalo, engadindo a suxerencia de chegar a aquela basílica bordeando o mar dende Ribadeo. Co fin de potencialo, percorreo o itinerario de ida e volta de Oviedo a Santiago, en etapas, realizou señalizacións, levouno a foros relacionados co Camino Norte e o día 27 remata o periplo en Compostela a onde viaxarán preto de 200 persoas e, ante o Apóstolo, facer a invocación e presentar a ofrenda. Trátase de recuperar San Martiño, dotalo de albergue e oficializar a ruta marítima á súa basílica.
Suso Fernández
Pasadas as 13:30 horas deste luns, o 112 Galicia tivo constancia, a través de Urxencias Sanitarias de Galicia-061, dun ciclista que se atopaba en parada cardiorrespiratoria no quilómetro 1 da LU-151, á altura da parroquia de Fazouro. De inmediato, os xestores do Centro Integrado de Atención ás Emerxencias solicitaron a colaboración dos axentes da Garda Civil de Tráfico e da Policía Local de Foz. Malia os esforzos, os profesionais sanitarios só puideron confirmar o falecemento da persoa.
A variada oferta de produtos de artesanía e de alimentación de temporada e proximidade á venda complementouse con degustacións de minihamburguesas de carne de raza Limiá e empanada de carne de porco celta e tenreira de raza Caldelá, que se repartiron gratuitamente entre as peroas que fixeron algunha compra no Mercadiño.
Os cortes produciranse do punto quilométrico 2,800 ao final da vía. Habilitaranse desvíos alternativos que estarán debidamente sinalizados.
Cada participante pode presentar unha única fotografía, en papel e formato dixital, seguindo as bases dispoñibles na web da Deputación. A celebración do aniversario inclúe actividades como a Xornada de Degustación da Tenreira de Ancares, unha xornada micolóxica e un obradoiro de rescate na montaña, ademais doutras propostas ambientais e divulgativas nos próximos meses.
A xornada comezará ás 12:00 h cun faladoiro titulado “Vizoso e nós”, no que participarán Pepe Penabade, Pepe Blanco, Caxigueiro, Aurelia Balseiro e Mª Cristina Rubal González, moderados por Antonio Reigosa. Ás 13:20 h abrirase a exposición “Xosé Vizoso. O neno que debuxou un cabalo”, que permanecerá dispoñible durante as festas de San Lucas. A partir das 13:45 h terá lugar o acto de inauguración e descuberta da placa da nova rúa Xosé Vizoso, na Praza da Fonte Vella, coa presenza de autoridades, familiares e amizades do artista. As persoas asistentes recibirán no auditorio unha lámina cunha obra de Vizoso como agasallo.
Competirán durante tres días xunto a outras dezaseis escolas de todo o mundo, elaborando catro propostas de pizza: Polbo á galega, con polbo galego, queixo San Simón e allada picante; Bosque galego, con crema de castañas e mel picante; Terra meiga, con zorza picante; e Rapadoira, con setas, queixo azul e pera. As estudantes viaxan acompañadas pola súa profesora, Conchi Carreiras, coa que levan tempo preparando as receitas. Esta é a terceira participación do IES de Foz neste certame, no que xa acadaron un segundo posto en edicións anteriores. A actividade forma parte do programa Erasmus+ da FP, financiado pola Unión Europea, que facilita a participación do alumnado en competicións de habilidades profesionais por toda Europa.
A exposición, instalada no Centro Comarcal Pazo de San Tomé, invita a observar con calma, descubrir historias e poñer en valor un patrimonio vivo que forma parte da nosa identidade. Unha maneira diferente de achegarnos ao mundo rural que tanto significa para As San Lucas.
