Ribadeo, 6 de xaneiro, 2026. A Agrupación Cultural Francisco Lanza desenvolveu ao longo de 2025 unha intensa programación cultural, combinando presentacións literarias, accións de dinamización lingüística, viaxes culturais e iniciativas que, pola súa boa acollida, están chamadas a consolidarse no tempo.
Durante o ano, a entidade promoveu a figura do Apalpador, con dúas representacións polas principais rúas de Ribadeo. Tamén conseguiu que numerosos fogares da vila e da contorna contasen cun almanaque en galego, nesta ocasión dedicado ao exvoto da Capela de Arante.
A Agrupación organizou un xantar de confraternización para homenaxear a Rosalía de Castro, inspirado no seu célebre poema sobre o caldo de gloria. Ademais, continuou coa súa liña de conferencias, incluíndo unha charla sobre a piratería ao corso vinculada á historia de Ribadeo.
No ámbito das saídas culturais, a entidade realizou viaxes ás Mariñas coruñesas (Sada e Betanzos), á Ribeira Sacra (Castro Caldelas, canón do Sil e Monforte), así como a Samos, Portomarín e novamente Monforte.
As actividades “Palabras na varanda” iniciaron o ano cun formato especial, acompañado dunha actuación musical polas rúas de Ribadeo a cargo das Erikas e Peluxías. A Agrupación celebrou tamén as súas tradicionais Xornadas de Historia Local, promoveu a lectura da versión en galego do novo volume de Astérix, Astérix en Lusitania, e lembrou a figura do mariñán e galego universal Manuel Lourenzo.
No eido formativo, puxo en marcha novamente as aulas de galego e portugués para o curso 2025–2026 e participou no Proceso Social Lingua Vital, impulsado pola Plataforma Queremos Galego.
A Agrupación expresa o seu agradecemento ás persoas que se achegan a Ribadeo para compartir o seu traballo, así como aos veciños e veciñas que colaboran activamente nas iniciativas culturais. O recoñecemento é especialmente para toda a veciñanza de Ribadeo e das comarcas mariñá e eonaviega, cuxo apoio constante é a razón de ser da entidade.
Relatorio de actividades 2025
Publicacións e materiais
• Edición do Almanaque 2025, ilustrado co exvoto da Capela de Arante.
Programación estable
• Paseos da Francisco Lanza, cada primeiro sábado de mes.
• Aulas de galego e portugués.
Presentacións de libros
• Entre a memoria e o esquecemento, de Guiomar Acevedo López.
• Entre a vontade e o destino, de Xosé Henrique Costas.
• Entre nós e o Eo, de Beatriz Pin e Antón Cando.
• A voltas co prato, libro do programa da TVG.
• A voz do mosquito, de Francisco García Novio.
• Maxicamente vella, eternamente nova. A literatura tradicional galega, de Carlos Callón.
• Cartas na escuridade, de Lois Pérez.
• A fraga dos teixos. Relato dun naturalista tolo, de Xosé Salvadores.
Actos culturais e celebracións
• Xantar de confraternidade. Celebración do Día de Rosalía.
• Proxección do documental Segadores da Órrea en terras de Castela. Unha historia de heroes.
• Día das Letras Galegas: actuación das Cantareiras e música das Erikas e Peluxías no marco de Palabras na varanda.
• Campaña “Un caravel, un libro”.
• Recomendación e apoio á estrea en Ribadeo da película Antes de nós, de Ángeles Huerta.
Conferencias
• José María Leal Bóveda: A piratería ao corso en relación con Ribadeo.
• XXIII Xornadas de Historia Local: As mulleres fronte á historia
• Mércores 16: Cultura, academia e ciencia.
• Intervencións de Carmen Rodríguez (Coral Polifónica de Ribadeo) e Montserrat Iglesias (farmacéutica e investigadora).
• Xoves 17: Mulleres resilientes nos séculos XVIII e XIX.
• Conferencia de Xosé María Leal Bóveda.
• Venres 18: A muller no agro galego: afouteza e perseverancia.
• Excursión a Samos, Portomarín e Monforte (Mosteiro de Samos e Pazo de Tor).
Audiovisual
• Proxección, en colaboración con Vacas Fracas, do documental Se canto é porque quero, producido pola Real Academia Galega e dedicado ás cantareiras.
Viaxes culturais
• Sada e Betanzos.
• Ribeira Sacra: Castro Caldelas, canón do Sil en catamarán e Monforte.
• Samos, Portomarín e Monforte.
Lingua e dinamización
• Participación no Proceso Social Lingua Vital.
• Promoción da edición en galego de Astérix en Lusitania.
Actividades en marcha para 2026
Como cada Nadal, a Agrupación iniciou a preparación do Almanaque 2026 e a difusión da figura do Apalpador, iniciativas que se desenvolverán ao longo do novo ano.
Convócase tamén a Asemblea Xeral de socios e socias, que terá lugar o venres 9 de xaneiro, ás 20:15 h en primeira convocatoria e ás 20:30 h en segunda, na Casa Sindical, coa seguinte orde do día:
1. Estado de contas.
2. Balance das actividades de 2025.
3. Programación para 2026.
4. Cota 2026.
5. Renovación da directiva.
6. Poder de representación para a presidencia.
7. Rogos e preguntas.
A clientela aproveita esta cita para facerse con artigos de tempada a prezos moi interesantes. É a segunda vez neste mes de agosto que se celebra o Comercio na Rúa en Ribadeo. Para a organización desta campaña Acisa conta coa colaboración do Concello de Ribadeo, Comercio Galego e Xunta de Galicia.
Con motivo desta data tan especial, o alcalde Demetrio Salgueiro, xunto ás concelleiras Tamara Soto e Mª Dolores Meitín, visitouna para felicitala persoalmente e compartir con ela unha celebración tan emotiva. O Concello destacou a alegría e o orgullo que supón chegar ao século de vida e trasladoulle os seus parabéns, desexándolle saúde, felicidade e moitos máis anos rodeada dos seus seres queridos.
Dende as 10 da mañá máis de 170 vehículos ocuparán o aparcamento de Coto ata as 13:30, cando partirán en caravana cara Arealonga. Alí permanecerán ata as 17:00, momento no que iniciarán a ruta pola estrada das praias, regresando ás 18:30 para a entrega de premios e a clausura, prevista para as 20:30. A cita reunirá máis de 300 participantes, con presenza de persoas chegadas de Pamplona, Bilbao e doutros puntos do Estado. O evento, organizado por retroclasicos_barreiros e co apoio do Concello, continúa a atraer amantes dos vehículos clásicos e a dar visibilidade á beleza de Barreiros.
No acto intervirán o autor e Xoan Ramón Fernández Pacios, cronista oficial de Foz. A actividade está organizada pola Federación de Librarías de Galicia en colaboración co Concello de Foz.
Villares visitou a exposición fotográfica dedicada a Calvo-Sotelo, instalada na praza de Pancho Maseda, que forma parte do programa conmemorativo do centenario. A mostra reúne unha selección de imaxes seleccionadas pola propia familia do expresidente para achegar á cidadanía diferentes momentos da súa traxectoria persoal e política. A conmemoración, que se estende ao longo de todo 2026, busca poñer en valor a figura de Calvo-Sotelo e a súa relación con Ribadeo, onde deixou unha importante pegada vinculada, entre outras cuestións, ao impulso de infraestruturas.
Durante case dúas horas desenvolveuse unha conversa aberta arredor do mundo do espírito e do contido da obra, nun encontro ao que asistiu un grupo numeroso de persoas dispostas non só a escoitar, senón tamén a dialogar e compartir reflexións. Tras a intervención inicial de Pepe Peinó como responsable do proxecto, tomou a palabra o escritor Lionel Rexes, quen achegou novas perspectivas antes de abrir o debate ao público. As opinións, argumentos e matices sobre relixión, espiritualidade, Deus e os valores que sustentan a convivencia foron enchendo o espazo nun ambiente participativo e respectuoso, no que as diferenzas quedaron en segundo plano fronte á forza do diálogo, a solidariedade e o afecto.
O alcalde, Dani Vega, fixo un balance moi positivo: “foi un concerto moi especial nun marco espectacular, como é a igrexa parroquial de Ribadeo, e no que o gaiteiro Carlos Núñez encandilou aos asistentes co seu repertorio. Todos os asistentes disfrutámolo moito”. Xunto a Carlos Núñez estiveron o rexedor e as concelleiras de Cultura, Turismo e Seguridade, Begoña Sanjurjo, Marta Saiz e Montse Seijo.
