A deputada de Igualdade participou hoxe en Mañón na presentación do mapa ‘A memoria da auga’, que recupera a memoria das mulleres ao dos espazos de traballo e socialización que foron as fontes e os lavadoiros
Mañón, 9 de abril de 2026. A deputada de Igualdade da Deputación da Coruña, Sol Agra, e a deputada de Plans Provinciais, Cristina García, participaron na presentación do mapa ‘A memoria da auga. Fontes e lavadoiros no concello de Mañón’, unha iniciativa que pon en valor o papel das mulleres na conservación e transmisión da memoria vinculada a estes espazos. «A recuperación da memoria dos traballos das mulleres é fundamental para conservar a historia dos pobos», subliñou Agra.
O acto, celebrado no lavadoiro da vila de Bares (Mañón), encádrase na campaña municipal do 8M e tamén se inclúe no proxecto proxecto ‘A memoria da auga contada por mulleres’, no que se leva traballando desde 2024 coa participación de mulleres das cinco parroquias do municipio, principalmente a través do programa de envellecemento activo.
Ao longo destes anos, o Concello impulsou distintas accións, como unha exposición fotográfica e unha peza documental, ás que se suma agora a edición dun mapa despregábel con textos e imaxes, recentemente impreso pola imprenta provincial.
Neste contexto, a deputada de Igualdade, Sol Agra, destacou que o mapa «combina memoria histórica municipal, recursos patrimoniais e turísticos, posta en valor dos saberes femininos e dos traballos das mulleres, imprescindíbeis para o mantemento da familia, mais nunca remunerados nin valorados», ao tempo que incorpora «convivencia, dinamización, lingua, cultura e intercambio interxeracional». Estes aspectos, subliñou a deputada, «non sempre se valoran dabondo porque parece que falamos de cousas de antes e pouco relevantes».
Agra puxo tamén en valor o traballo desenvolvido no marco do proxecto, recoñecendo o labor da técnica de igualdade Lucía Canoura, «que forma parte da rede de técnicas de igualdade financiada pola área de Igualdade da Deputación», así como a implicación das veciñas participantes. Neste sentido, incidiu en que a dinamización do rural «é posíbel cando hai recursos humanos e orzamentarios», e sinalou que o proxecto de Mañón «é unha boa demostración».
A deputada reflexionou ademais sobre os cambios sociais asociados á desaparición destes espazos de encontro. Malia que a lavadora aliviou a carga de traballo, tamén contribuíu a illar as mulleres nos fogares. Tarefas como lavar nos ríos ou acudir aos lavadoiros, aínda sendo duras, xeraban espazos propios de relación entre mulleres, «nos que animarse, consolarse, coidarse e tamén divertirse», fronte a unha sociedade na que elas tiñan moi limitadas as opcións de socialización.
Por iso, subliñou a importancia de recuperar estes coñecementos a través da memoria das súas protagonistas, recollelos e preservalos para as novas xeracións, nun traballo que cualificou como «etnográfico de moito valor para os concellos».
No acto impuxéronlles o birrete e entregáronlles diploma e orla. Despois cantaron unha canción para as familias asistentes. Houbo moitos aplausos e algunhas lágrimas de emoción.
O vendedor da ONCE Daniel José López Legaspi foi quen levou a sorte ao municipio desde o seu posto de venda situado na Praza Maior.
Trátase dun programa de actividades para a infancia e a mocidade que se desenvolverá en xullo e agosto con propostas educativas, deportivas e culturais pensadas para facilitar a conciliación familiar. A oferta inclúe ludoteca, talleres creativos e tecnolóxicos, deporte, contacontos e eventos comunitarios como o Mercado Infantil Solidario ou o Carnaval de Verano. As inscricións realizaranse do 1 ao 15 de xuño no Concello, con prioridade para menores empadroados. O programa reforza o compromiso municipal co apoio ás familias e cun verán activo e accesible para a mocidade do concello.
A comunidade educativa convida especialmente a antigos alumnos, mestres e familias a participar nesta xornada de reencontros e lembranzas.
A festa incorporou unha mesa doce decorada con temática de faros e unha sesión de coctelería dedicada á elaboración de vermús. As persoas asistentes recibiron ademais un detalle conmemorativo: unha botella de aceite de oliva virxe extra de Oleonavas, en homenaxe ás raíces familiares do propietario. O evento incluíu numerosos sorteos grazas á colaboración de diferentes empresas, con premios como comidas en O Noso Lar, na Bodega de Ana ou no Restaurante Nito, ademais de licores, paletillas e circuítos termais. Para esta ocasión preparouse tamén unha carta especial con táboas de carne e instalouse un mural conmemorativo no local. O establecemento agradeceu a fidelidade da clientela e o apoio da veciñanza ao longo desta década, fundamentais para acadar este aniversario tan significativo.
Tras máis de vinte anos dedicada ao debuxo científico, expón desde 2013 e a súa pintura, definida pola crítica como expresiva, colorista e próxima ao surrealismo, chegou xa a numerosos países europeos e americanos. 
