Cerca da metade dos 23 aeroxeneradores previstos estarían situados a menos de 500 metros dos núcleos de poboación, incumprindo a normativa vixente
Xermade, 12 de decembro de 2023. O Concello de Xermade organiza esta tarde (18.30h, CEIP local) unha xornada informativa para a veciñanza afectada pola instalación do futuro Parque Eólico de Santuario promovido por Enel Green Power España que, con 23 aeroxeneradores e 161 MW de potencia total instalada, afectaría unhas 8.278,45 hectáreas de terreos agrarios e forestais.
Participará Xavier Simón Fernández, catedrático de Economía Aplicada na Universidade de Vigo e director do Observatorio Eólico de Galicia; xunto con María Montero Muñoz, profesora titular do Departamento de Fundamentos da Análise Económica e Historia e Institucións Económicas na Universidade de Vigo e tamén integrante do OEGA.
Este encontro co Observatorio foi promovido polo goberno municipal debido á gran preocupación social existente pola dimensión do proxecto e porque os propietarios perciban unha contraprestación económica xusta pola ocupación das súas terras. Á vista da planimetría inicial, arredor de 10 dos 23 aeroxeneradores, estarían situados a menos de 500 metros de núcleos de poboación, incumprindo o Plan Sectorial Eólico de Galicia – Áreas de Desenvolvemento Eólico de 2002. Nesta liña, como recorda Simón, aínda que gran parte da superficie afectada por Santuario se atopa en zona da Reserva da Biosfera Terras do Miño, esta figura non conta cunha protección suficiente para impedir a instalación do parque.
A pesar de que a empresa promotora aínda non solicitou a declaración de utilidade pública (o que permitiría coñecer os datos de reais de ocupación, ademais de ser o trámite necesario para iniciar as expropiacións), segundo o informe independente encargado polo OEGA, Santuario comprometería durante os vindeiros 30 anos o uso de 8.278,45 hectáreas de terreo, o equivalente a uns 10.000 campos de fútbol profesionais.
Nesta superficie, denominada “zona de solapamento”, ningunha empresa competidora, nin ningunha empresa local, nin o Concello os as comunidades rurais locais, poderían instalar outro parque eólico. Desa superficie, unha parte cambiará de cualificación urbanística: 284 hectáreas serían as situadas arredor dos 23 aeroxeradores e 71,4 correspóndense coa protección das gabias de condución.
Renda rural xusta
Os prezos de 0,70 e de 0,35€ ofertados polos tres supostos de afectación (cimentacións; vías, gabias ou franxas de biomasa; e voo dos aeroxeneradores), non corrixirían a asimetría entre os beneficios esperados e a renda rural. “A Xermade vai chegar unha industria que vai investir 169.159.596M€ cunha previsión de facturación de case 40M€/ano, segundo os prezos da electricidade de novembro pasado, pero cunha gran descompensación económica para o bolso dos propietarios dos terreos e das familias”, avanza Xavier Simón e continúa. “As rendas para o rural de Xermade, con 0,70€ por metro cadrado de pleno dominio e 0,35€/m2 para as servidumes, apenas alcanzarán o 1% da facturación anual”.
Nesta situación, desde o Observatorio Eólico de Galicia recomendan aos propietarios “non ter presa” e, sobre todo, formar un grupo unido para negociar maiores prezos e apoiarse no Concello de Xermade como valedor dos seus dereitos e da veciñanza en conxunto.
Características técnicas
A potencia total instalada para o Parque Eólico de Santuario de 161 MW multiplicaría por cinco a dos outros tres parques eólicos existentes en Xermade. Estes son Sotavento (de 2001), Carballeira (2004) e Goia Peñote (2005) que, cunha facturación conxunta en 2022 duns 12M€ achegaron un canon total para os propietarios/as duns 119.000€ (menos do 1%).
Actualmente, o proxecto do Parque Eólico de Santuario conta coa primeira autorización e, tras a exposición inicial en xuño pasado e alegacións, o seguinte paso sería a exposición pública definitiva. A súa implantación, argumenta Xavier Simón, sería estratéxica para Enel Green Power xa que xunto con outros catro parques similares distribuídos entre o norte das provincias de Lugo e da Coruña alimentaría a infraestrutura enerxética das Pontes de García Rodríguez.
O lobo, os cabalos e as persoas comparten desde hai séculos un mesmo territorio, unha convivencia que forma parte da realidade do rural e que presenta importantes retos. No marco da programación das San Lucas 2026, o Concello organiza este encontro para reflexionar e dialogar sobre esta situación, escoitar diferentes perspectivas e abordar os desafíos que implica compartir espazo co lobo. A cita terá lugar este mércores 21 de outubro, ás 18:30 horas, no Auditorio Pascual Veiga. Trátase dun tema de grande relevancia para o presente e o futuro do rural.
Para participar, só é preciso realizar unha compra igual ou superior a 10 euros e rexistrar o tícket na web 
Trátasde dunha adaptación da novela de Neira Vilas no décimo aniversario da súa morte, dirixida por Cándido Pazó. 20.30 horas.
Ao remate creouse un pequeno xardín de plantas de tempada de cor rosa na contorna do parque Reina Sofía, como símbolo da loita e da visibilidade desta causa. O Concello agradeceu a participación de todas as persoas asistentes e destacou especialmente o labor da Asociación de Mulleres de San Ciprián, que decorou a cafetaría da Casa do Mar en tons rosas para acoller a merenda final, contribuíndo a crear un espazo cálido e significativo para pechar a xornada.
Recoñecéronse as ganderías con máis participación na baixada tradicional e na feira, así como os mellores exemplares das distintas razas e categorías equinas. García destacou o valor das San Lucas como espazo de recoñecemento ao gando cabalar e ao labor dos gandeiros, fundamental para o coidado dos montes e a preservación das paisaxes tradicionais. A xornada incluíu unha homenaxe a Luciano García, falecido en xullo, impulsor da baixada dos cabalos e fundador de Puraga.
A alcaldesa de Lourenzá, Rocío López, explica que foi “un encontro para compartir, aprender e lembrar a importancia da prevención, a detección precoz e a investigación. E, como símbolo de apoio, un lazo rosa ilumina a fachada da Casa do Concello e os donativos recollidos destinaranse integramente á AECC”.
Ribagorda visitou Ribadeo acompañado polo director xeral de Comercio, Gabriel Alén, nun percorrido polas principais rúas comerciais da vila, xunto ao xerente de ACISA, Jesús Pérez, e a concelleira de Comercio, Marta Saiz. Na Pontenova, o presidente da Asociación de Comerciantes, José Luis Balseiro, reuniuse tamén con Alén e Ribagorda. A campaña “De compras pola Mariña”, promovida pola FCAM e financiada por Comercio Galego e a Xunta de Galicia, difundirá varios vídeos nas redes sociais e na plataforma De las cosas del comer. Ribagorda percorreu estes días Foz, Lourenzá, Viveiro, Burela, Ribadeo e A Pontenova, achegándose ao comercio local e ao patrimonio natural e cultural da comarca.
