ADEGA alerta de que este proxecto non se axusta ao principio de economía circular e está pragado de incertezas e omisións.
Santiago de Compostela, venres 13 de xuño de 2025. A Xunta vén de conceder unha DIA favorábel a unha fábrica de fibras de ENCE na balsa das Pontes, que de circular ten ben pouco. O obxectivo desta fábrica é a obtención de fibras de celulosa branqueadas (unhas 100.000 t/ano) a partir de cartón reciclado, con destino á fabricación de papel tisú. Este produto sería fabricado nesa faCtoría nunha segunda fase (aínda non avaliada nin concretada) ou noutras instalacións de ENCE.
Un proxecto “medio circular” pragado de incertezas e omisións
Na súa documentación, ENCE insiste en que o seu proxecto se axusta ao principio de economía circular ao usar cartón como materia prima, e xa que logo, “no se incrementará la demanda de madera de eucalipto en la región ni se promoverá el aumento de la superficie dedicada a su cultivo”. Resulta curioso que a propia Xunta asuma este postulado recollendo na DIA (p. 1) que “este proceso de fabricación de pasta de papel non require o consumo de biomasa arbórea, polo que se enmarca dentro dos principios de economía circular”.
Porén, para fabricación papel tisú, suposto obxectivo final do proxecto como recoñece a propia ENCE, adóitanse mesturar as fibras recicladas (FR) con fibra virxe (FV), nunha porcentaxe que abeira entre o 7% de FR (Sofidel) e o 29% de FR (Kimberly-Clark). Xa que logo, só unha parte da produción da futura fábrica das Pontes sería fibra reciclada, xa que para fabricar papel tisú se engadirá fibra virxe (entre un 93% e un 71% de FV) de eucalipto dos montes galegos elaborada por ENCE en Lourizán ou Navia. Cousas da economía “medio circular”.
Outro argumento que desmonta o argumento da circularidade invocado pola empresa é o feito de que “la energía que se utilizará en el proceso será de origen renovable, producida en la propia instalación gracias a una planta de cogeneración de calor y electricidad a partir de biomasa sostenible y de proximidad”, cunha potencia de 20 Mwt. Esa “biomasa sostenible de proximidad”, cifrada pola empresa en 60.000 t/ano, procederá das plantacións de eucalipto espalladas polas comarcas próximas, e a súa combustión (apoiada puntualmente con gas natural e gasoil) non é inocua: xerará gases de efecto invernadoiro, óxidos de nitróxeno, xofre e partículas, entre outras ducias de contaminantes dos que ENCE non informa.
Chuchar auga do “lago” das Pontes e vertela contaminada no Eume
O consumo de auga sempre é importante no caso das fábricas de pulpa de celulosa, mesmo que sexa reciclada. Neste caso, son 4.920 m3/día que a empresa prevé captar da balsa mineira que ocupa o antigo oco da mina de lignito, o mal chamado “lago” das Pontes.
Con todo, o principal problema desta instalación é a xestión das verteduras. Malia que no proceso de branquexo da fibra non se fai uso de compostos clorados, o proceso industrial produce 1,55 millóns de m3/ano de augas cunha alta carga orgánica (para 100.000 t de fibra). Estes efluentes serán deitados ao río Eume mediante un emisario duns 3 km, logo do seu procesado nunha planta de tratamento.
A carga contaminante dos efluentes logo do proceso de depuración, cando menos para pH, sólidos en suspensión, DBO5, temperatura, Ni disolto, Cu disolto e Zn disolto, incumpre os obxectivos de calidade establecidos no Plan Hidrolóxico de Galiza-Costa (ciclo 2021- 2027), Anexo IX, para a masa de auga Río Eume.
ENCE pretende acadar os valores sinalados como obxectivos ambientais para a antedita masa de auga mediante a dilución dos seus efluentes no río. Preténdese que sexa o Eume, un ben público, o que axude a acadar os limiares admisíbeis de contaminantes e non o tratamento ao que está obrigada a empresa.
ENCE gábase de que o consumo de auga da súa factoría non repercutirá no “lago”, polo enorme volume deste. Tendo en conta que a auga captada para o proceso debe ser previamente purificada, por que non verte os seus efluentes supostamente depurados na mesma balsa mineira, en troques de guindalos ao Eume?
Outro exemplo de transición ambientalmente inxusta
O feito de verter os efluentes do proceso produtivo ao río Eume en lugar de utilizar a propia balsa mineira como medio receptor, considerábelmente máis caudalosa e cunha hidroloxía máis estábel que o río, supón unha clara ameaza polos posíbeis impactos no Eume e na ZEC e parque Natural das Fragas do Eume, situado apenas 7 km augas abaixo. Tras décadas de vertidos e incumprimentos por parte de ENDESA no Eume, agora ENCE quere someter o río a unha nova presión.
Trátase dun proxecto que baixo a aparencia de circularidade, promoción da reciclaxe e sustentabilidade, agocha importantes eivas: non promove a economía circular, ao seguir sendo dependente da pulpa virxe -materia prima- para fabricar o produto final; provoca indirectamente máis eucaliptización; produce unha importante emisión de gases, partículas e substancias contaminantes e, sobre todo, usa o río Eume como medio receptor dos efluentes. Ambientalmente, isto está moi lonxe de ser unha “transición xusta”.
O Concello destaca que este novo éxito é froito do compromiso, do esforzo e da dedicación constante do deportista, cualidades que lle permiten seguir acadando resultados destacados a nivel estatal. Desde a entidade municipal transmítense os parabéns a González Villares por este subcampionato de España.
A proba, organizada polo CP Altrúan, reuniu máis de 130 palistas dos seis clubs lucenses de augas tranquilas que participan na competición: o propio Altruán, o CD San Ciprián, o Club Kayak Foz, o CP Viveiro Urban Hotel, o Cidade de Lugo e o Club Fluvial de Lugo. O deputado de Mocidade Daniel García entregou os premios da proba, na que Club Fluvial de Lugo, Cidade de Lugo e Altruán coparon o podio por equipos. A Copa Deputación de Piraguismo, que conta de 6 regatas, organízase no marco da colaboración que a Vicepresidencia da Deputación de Lugo mantén coa Federación Galega de Piragüismo para a promoción deste deporte, ofrecendo aos clubs a posibilidade de participar en competicións federadas nas súas comarcas e contribuíndo así á consolidación de equipos de base.
Malia a intensa calor, o pavillón encheuse de público para gozar das actuacións das numerosas alumnas, que ofreceron exercicios individuais, por parellas e en grupo, destacando pola súa beleza e dificultade técnica ao ritmo da música escollida. Ao remate, a concelleira Ana Rubal entregou medallas ás participantes, que tamén agradeceron o traballo e os valores transmitidos pola súa monitora, Lorena Fernández. Lémbrase que a festa de clausura das Escolas Deportivas terá lugar o luns 29 ás 19:00 horas, nun acto conxunto co Concello de Alfoz, no que haberá diversas actividades de celebración e a entrega de diplomas.
A cantante e instrumentista asturiana Mónica Acevedo actuará en formato solista, mentres que o equipo do local ofrecerá un menú especial con pratos como o tartar de xarda, gañador do “Ribadeo Sabe”, gazpachuelo de tempada, lomo de sardiña con berenxena afumada, cóctel de lagostinos, bonito de Burela con melocotón asado e sopa de cebola, e solombo de porco celta con xudías tenras. A cita comeza ás 21:15, con prazas limitadas e reserva imprescindible.
A xornada incluíu tamén o IV Torneo de Pádel, que continuará durante a fin de semana. O evento, organizado polo Concello xunto con ASAPA e Miño Vivo e coa colaboración da Xunta, recupera unha iniciativa nacida hai catro anos a petición da mocidade, coa intención de consolidala no tempo. O tenente de alcalde, Marcos García Lombardero, destacou a alta participación —catro veces maior ca na primeira edición— e agradeceu a implicación de entidades, colaboradores e asistentes, así como a presenza de representantes da Xunta, do Parlamento e da Deputación.
Adultos, nenos, familias, grupos de amizades fixeron o percorrido nun día espectacular de sol e cunha temperatura de 26º á hora da saída. Acudiron á cita o presidente provincial da AECC, José Manuel Rozas, o alcalde de Ribadeo, Dani Vega, as concelleiras e concelleiro ribadenses, Marta Saiz, Begoña Sanjurjo, Elena Sierra e Francisco José Silvent, a presidenta e o xerente de Acisa, Carmen Cruzado e Jesús Pérez, así como representantes da AECC de Ribadeo coa súa presidenta, Tea Martínez, á cabeza. A II Andaina Ribadeo en marcha contra o cancro contou co patrocinio de Solán e Acisa Ribadeo e coa colaboración do Concello de Ribadeo, Eroski e 2M.
A partir das 19:45 horas abrirán a xornada o Cuarteto Illa Pancha e Tradigalu, mentres que desde as 20:00 horas se poderán degustar hamburguesas á parrilla, bocadillos de panceta e chourizos asados. Xa pola noite, ás 21:30, tomarán o relevo Mi Rollo es el Rock, antes da tradicional fogueira de San Xoán, prevista para as 00:00 horas. A celebración, organizada por A Rebolaxe coa colaboración do Concello de Cervo e a Deputación de Lugo, inclúe tamén o sorteo dunha paleta de cocho e contará con aparcamento habilitado no Estanco da Praia do Torno.
