TODO UN CABALEIRO DE PERO PARDO DE CELA
A o mediodía do sábado, ala por as terras do Valadouro, unha confraría de amigos da historia, do paisaxe e do paisanaxe impóñenme os atributos de “Cabaleiro de D. Pero Pardo de cela”.
Claro que teño antecedentes nisto de nomeamentos, fai dúas décadas a “Cofradia da Alquitara de Portomarín” nomeoume membro da mesma ala nun domingo de Pascua cheo de procesións, discursos , bo xantar e degustación de augardentes da ribeiras do Miño. Facíame dito honor por ter deseñado unha peciña de cerámica en homenaxe a unha fraseciña de outro Otero, esta vez co segundo de Pedraño dentro de unha obra de teatro que lle facía falar á alquitara…”eu son un cacharro de outro tempo….
Pero vamos ao de hoxe, comigo seica van nomear a un conde de Fontao, veciño, teño algunha leira testando co condado e xuntos pero non revoltos cuitamos para que os políticos non levaran a merda de Foz para os Montes da Aguieira de san Xulián, e véncemos.
Tamén nomean a unha escritora con fundación encol do mundo do mar e alguén máis….pero ¿A que debo eu esta honra? Pois os “mandamáis do asunto son un ex profesor meu Puchades e un bo amigo Suso do Bahía, cronista oficial de Foz e ámbolos dous boa xente e mellores persoas, supoño eu que iso de algo valeu. E que mais? Pois podería ser por os meus ancestros que proceden das terras de Oirán e Lagoa e o meu tataravó era o cura da igresiña románica que está ao pe do castelo que as lendas máis que a historia nomeárono como propio do Mariscal. Sorprendidos? A miña tataravoa era a criada do señor cura e por mor dos pecados e o ludismo da carne, supoño quedou preñada, o bispo de Mondoñedo, non veu ben tal asunto carnal e buscaron unha solución casar a miña tataravoa cun viúvo de Fazouro, alí se criou e viviu case cen anos a miña bisavoa Rosa do Pero.
Algunha outra razón para tal nomeamento? Pois un que naceu en casa allea e máis pobre que unha araña, ao largo dos anos chegou a ter un Pazo, o da Trave en Galdo, que pertenceu como o coto aos Vivero, Enrique terceiro mercou o Coto de Galdo ao bispo de Mondoñedo para o seu contador e notario Juan Pérez de Vivero, este morto por as malas mañas do Condestable de Castela Alvaro de Luna, deixou en descendencia ao seu fillo e primeiro Vizconde de Altamira cuxa descendencia manteno ata a súa desaparición a primeiros do século IXX. Pero Pardo de Cela que tivo propiedades, aínda existentes no lugar de Carballo de Galdo foi Merino dos Vivero en Galdo e a bo seguro estivo na torre defensiva da Trave que despois foi Pazo, así que as nosas pasadas coincidiron en lugar pero non no tempo.
Quizabes tamén se tivo en conta o meu nacemento en Nois, Sión ao revés, pero esta e outra historia, pois como administrados dos bens do bispado Pero Pardo de Cela foi merino deste coto que se estendía por Cordido, Moucide, Cangas, Burela e Fazouro.
Tamén existe outro vinculo moi curioso entre a miña humilde vida e D. Pero Pardo de Cela. No resto do arquivo do Convento Dominico de Viveiro existe un documento no que exerce como testigo o propio padre de Pero Pardo: Xoán Nunes Pardo , que o parecer era da zoa das Mariñas de Betanzos, e en outro fala do enterro do mesmo no citado convento dominico.
Cando a Desamortización de Mendizábal en Viveiro tirouse o Convento dos Dominicos, sendo alcalde Garcia Doriga que era o propietario da Curtiduría de Xunqueira, este aproveitou as pedras do claustro para facer a ampliación da curtiduría e rexeu a zoa central, hoxe xardíns con restos do interior da igrexa donica onde enterraban as xentes ricas da bisbarra, esa curtiduría é hoxe, unha vez restaurada, RegalXunqueira, e cando fixemos as obras e tivemos que escavar nos xardíns apareceron centos de ósos humanos, ao primeiro cremos que era un enterramento clandestino e ligado a un crime pero logo decatámonos de que eran os ósos dos ricos que poboaron o alfoz de Viveiro e alí seguen, así que cun pouco de sorte os restos dos ósos do pai do Mariscal están no meu xardín , hoxe bautizado como o Souto da escultura en Regal Xunqueira.
E Pero Pardo de Cela home controvertido na historia, uns póñeno como heroe outros como vilán eu vou apostar por o primeiro, xa que agora son un dos seus cabaleiros.
De min a trista Frouseira
Que por treizon soi vendida
Derribada na riveira
Ca xamais se veu vencida.
Por traizon tamén venderon
Xesús noso redentor
E por aquestes tredores
Pedro Pardo meu señor
Foi Pero Pardo de Cela Rodríguez de Aguiar e Ribadeneyra defensor de Galicia ante a chegada dos reis tramposos que usurparon o poder lexitimo da filla do rei, Pero Pardo xunto coa nobreza galega foi partidario da lexitima chamada A Beltranexa, loitador en contra do que aqueles reis denominaron “Doma e castración de Galicia”, que entre outras moitas cousas trouxo consigo que as capas máis sobresaínte do clero tiveran que ser casteláns, prohibise o idioma galego nas escrituras e os funcionarios e cargos políticos foron casteláns, arrancáronse as oliveiras das ribeiras do Sil, deixouse a Galicia sen representación nas Cortes de Castela entre outros “favores que os galegos debemos a aqueles reis usurpadores que pasaron á historia como Galegos, e contra disto din algúns que estivo Pero Pardo, e como sempre “A livertade pagasesem pre moi cara” e el pagouna coa cabeza separada do corpo .
Os galegos daquela época viron a chegada de fortes impostos para os gastos da monarquía e a irmandade .
Na miña opinión é importante a figura do mariscal na historia de Galicia porque simboliza o fin da Idade Media galega. Xa se que hai moito de mito na chamada polos cronistas reais “doma e castración do reino de Galicia”, pero é que esta frase non foi inventada e dixérona desde fóra de Galicia e Fernando o Católico definía aos galegos como “xentes rudas e feroces.
Por último fun ao dicionario e busqueina o de CABALEIRO e saíume: Que cabalga ou anda da cabalo, entón eu non son merecerte de tal titulo, pois non ando a cuadrúpedo ningún nin teño carnet de tal condución, sego lendo e di: Que se comporta nobre e cortesmente: Bueno algo sae ben, un por o menos inténtao.
Persoa notable: bueno eu prefería un sobresaínte, pero con tempos que corren, tampouco vamos pedir moito.
Pertencente é un club social moi elitista onde só admiten cabaleiros., home eu tamén quixera que houbera mulleres no asunto, non teño nada en contra dos homes solos pero mesturados con mulleres a cousa funciona mas desafogadamente.
Cabaleiro andante Nos libros de cabalerías, personaxe que busca aventuras para demostrar a súa heroísmo e conquistar á súa dama:
a maior aspiración de don Quixote era emular aos cabaleiros andantes.
O que loita en favor de causas nobres: o seu defensa dos dereitos humanos converteuno nun cabaleiro andante. Esta ultima paréceme ben a o fin e o cabo un sempre foi por a vida de Quixote e topeime con máis dunha pala de muíño de vento que me esnaquizou o fociño moral e fisicamente, pero aquí sego, dando guerra e agora co titulo de cabaleiro ao lombo.
Otero Regal


















O venres descubrirase a placa que oficializa o nomeamento da Biblioteca Municipal co seu nome, dentro da iniciativa “Miradas sobre Agustín 2026-2027”, que busca divulgar o legado do escritor e apoiar a súa candidatura ás Letras Galegas de 2028. O programa inclúe unha exposición, a lectura dun manifesto e unha conferencia. O sábado entregarase no Auditorio o IX Premio Agustín Fernández Paz de narrativa infantil e xuvenil pola Igualdade. Rouco destacou a importancia de visibilizar a figura do autor e convidou a veciñanza a participar nos actos.
As nenas e nenos coñeceron o proceso de moenda e levaron unha mostra de fariña. García destacou a importancia de achegar a realidade do rural á infancia e agradeceu a colaboración das granxas, ANPAS e centros educativos. O Muíño de Coea é unha das novas incorporacións a un programa que este ano inclúe 210 actividades e chega a máis de 6.000 escolares de 74 centros da provincia.
O domingo 20 de decembro a Praza César Chavarría acollerá de 11:00 a 20:00 horas unha nova edición do Mercadiño de Nadal organizado polo Concello de Lourenzá, “unha cita para desfrutar do ambiente destas datas e compartir unha xornada especial na nosa vila”, anuncia a alcaldesa, Rocío López. O prazo de inscrición para instalar cun posto xa está aberto e a participación é totalmente gratuíta. As solicitudes poden facerse ata o 16 de decembro nas oficinas do Concello de Lourenzá ou a través do teléfono 982.121.006.
Para participar, só é preciso realizar unha compra igual ou superior a 10 euros e rexistrar o tícket na web
Trátasde dunha adaptación da novela de Neira Vilas no décimo aniversario da súa morte, dirixida por Cándido Pazó. 20.30 horas.
Ao remate creouse un pequeno xardín de plantas de tempada de cor rosa na contorna do parque Reina Sofía, como símbolo da loita e da visibilidade desta causa. O Concello agradeceu a participación de todas as persoas asistentes e destacou especialmente o labor da Asociación de Mulleres de San Ciprián, que decorou a cafetaría da Casa do Mar en tons rosas para acoller a merenda final, contribuíndo a crear un espazo cálido e significativo para pechar a xornada.
Recoñecéronse as ganderías con máis participación na baixada tradicional e na feira, así como os mellores exemplares das distintas razas e categorías equinas. García destacou o valor das San Lucas como espazo de recoñecemento ao gando cabalar e ao labor dos gandeiros, fundamental para o coidado dos montes e a preservación das paisaxes tradicionais. A xornada incluíu unha homenaxe a Luciano García, falecido en xullo, impulsor da baixada dos cabalos e fundador de Puraga.



