Foz 31-7-18. As xornadas de historia de Foz organizadas pola asociación cultural A pomba do Arco continúan o mércores 1de agosto, tamén na Casa da Cultura “Poeta Manuel María” de Foz e no mesmo horario, as 20:30, terá lugar un conferencia de Xé Freire. O investigador mindoniense é un dos grandes coñecedores da comarca mindoniense no período da I restauración e achegáronos a ese momento histórico no concello de Foz. Un dos eixos sobre os que xirará a palestra de Freire é a relación mantida coa nosa localidade polos máis importantes intelectuais mindonienses, sinalándose entre eles Eduardo Lence Santar, o historiador mindoniense tan querido e coñecido por Freire e tan vencellado a Foz, onde pasou moitos dos seus veráns e aos que dedicou importantes investigación e tamén creacións literarias.
O autor da palestra Xosé Ramón Freire Sánchez, coñecido como Xe Freyre, nado en Mondoñedo en 1962 , é un escritor e investigador, autor de traballos de investigación histórica, literaria e de promoción turística. Colaborador habitual na prensa galega, os seus traballos (artigos, reportaxes, entrevistas, críticas…) están esparexidos por numerosos xornais e revistas do país. Abordou tamén o guión documental e adestrouse no mundo da ficción literaria, onde publicou con só vinte e cinco anos Cando o gato mira de esguello, reeditado en 2011 pola editorial canguesa Morgante. Xe Freyre comparte co seu paisano Lence Santar, a que lle ten dedicado varios estudos, a paixón pola investigación histórica, sendo un dos mellores coñecedores do século XIX nas terras da antiga provincia de Mondoñedo, estando centrado actualmente nunha investigación nese período histórico.
A relación de Lence Santar coas terras focegas deuse en dous planos. O vello cronista de Mondoñedo veraneou en Foz ao longo da súa vida porén o que merece máis destaque son os centos de paxinas destinadas a recuperación e posta en valor da historia focega. Neste sentido podemos afirmar que Lence foi o grande historiador das terras de Foz, adentándose no estudo da súa etnografía e tradicións pero tamén nos fitos históricos de diversos capítulos da súa vida na Idade Media, Idade Moderna e Idade Contemporánea. Así sobre o primeiro período destaca os seus traballos sobre Pardo de Cela e as Irmandades, parte do cal foi elaborado con documentación atopada nos arquivos da Casa de Fontao. Outro tanto acontece coa Idade Moderna onde se recolle toda a historia do gremio do mar da localidade, ou as súas historia sobre os mariñeiros focegos no século XX. Ao tempo foi autor de diversas composicións literarias referidas a Foz.
As xornadas fecharanse finalmente o xoves 2 de agosto ás 20:30 mesa redonda no salón de actos da Casa da Cultura “Poeta Manuel María” de Foz, onde participarán diversos focegos que desenvolveron a súa actividade profesional como carpinteiros de ribeira. A mesa redonda, conducida por un membro da asociación cultural A Pomba do Arco contará coa participación Santiago Pérez, Pedro Fraga, Carlos Villarino, Alfredo Sixto, Ramón Cuadrado, Alfonso García e Juan Necega, cubrindo o período da construción naval en Foz desde 1942 até os nosos días. As persoas que estarán presentes nesta palestra son só unha representación significativa dunha actividade que chegou a ocupar moitas persoas na nosa vila, sendo un exemplo disto os estaleiros de Juan María e do seu fillo Suso, de Santiago da Puebla, dos Morenos, de David ou de Cesar Beltrán. A mesa redonda ten o obxectivo de perpetuar e homenaxear unha profesión cunha longa tradición na vila, até o punto de aparecer reflectida esta actividade nas crónicas do licenciado Molina a comezos do século XVI.
Alí salientou o papel que desenvolve este evento no impulso dos produtos agroalimentarios de proximidade, ao tempo que favorece as canles curtas de comercialización. Destacou tamén a importancia deste mercado, considerado como un dos máis antigos da provincia de Lugo, xa que ofrece unha ampla mostra dos principais oficios de artesáns da Idade Media. Ademais, permite aos asistentes gozar de actividades variadas e degustar produtos agroalimentarios diversos.
A institución provincial colabora con ambas citas, organizadas pola Asociación Cultural Amigos da Liga Santaballesa, cunha achega económica de 4.000€. García Porto recalcou que “estes eventos son un exemplo de como a historia da emigración pode converterse nun atractivo turístico de calidade, capaz de atraer visitantes e de reforzar o orgullo de pertenza da veciñanza”.
O evento incluirá espicha, queimada, brujo con conjuro e sesión DJ. O prezo é de 50 euros por persoa, con reserva previa no 611 185 336 e prazas limitadas. A organización lembra que “el 12 de agosto cuando caiga la noche la celebración continúa en Los Olivos… la noche culminará con una queimada elaborada por el Brujo Gonzalo, seguida de una sesión DJ para poner el broche final a una jornada inolvidable”.
Baixo o título Memoria de mariñáns. Unha crónica da emigración da Mariña, o xornalista e investigador Martín Fernández Vizoso ofrecerá unha intervención centrada nas historias e vivencias dos emigrantes da comarca, ilustrando o fenómeno migratorio que marcou a vida de moitas familias ao longo do século XX. O evento inclúe tamén unha imaxe histórica de mariñáns retornados de América nos anos 30, que serve de fío visual para contextualizar esta realidade.
En total foron ofertadas preto de 80 prazas de surf, piragüismo e vela, destinadas a nenas e nenos con idades comprendidas entre os 9 e os 15 anos. As escolas desenvolvéronse en diferentes quendas nos meses de xuño e xullo. O concelleiro de Deportes, Francisco José Silvent, subliñou “a importante participación da rapazada ribadense nas escolas deportivas de verán, que organizamos desde o Concello de Ribadeo coa axuda dos clubs que as impartiron. Queremos agradecer ás familias a confianza depositada nas nosas actividades, que lles serviron aos asistentes para practicar deporte na auga e para pasar uns días aprendendo e perfeccionando técnicas”.
No encontro mantido na sede da delegación territorial da Xunta en Lugo, no que tamén estivo o director territorial da Consellería, Marco Antonio Fernández Piñeiro. abordáronse liñas de cooperación para a mellora de Infraestruturas e de seguridade viaria, de interese para este municipio. O departamento que dirixe M. Allegue segue prestando apoio aos municipios para executar actuacións que contribúan a mellorar a calidade de vida da veciñanza e a reforzar a competitividade económica.
A mostra sobre Mimina, que repasa a súa traxectoria vital e artística e o seu papel esencial na creación de Sargadelos como empresa cultural, amplía o seu período de apertura até o 12 de agosto grazas á cesión das instalacións por parte do Concello de Cervo. A exposición poderá visitarse todos os días de 12:00 a 14:00 e de 17:00 a 20:00, e tamén se poden concertar visitas noutros horarios ou para grupos chamando ao 636020514 (Lucía).
