A Asociación cultural A Pomba do Arco comezará este luns coas XIX Xornadas de Historia local de Foz, en concreto este ano contarán ca obra de teatro “De vello gaiteiro” escrita polo mestre focense don Manuel Lugilde Penelas.
O citado Manuel chega, despois de varios anos exercendo o maxisterio ao longo de Galicia, a Foz en 1921, no que exercerá o cargo de mestre da escola de nenos número 2 ata o ano 1948.
Lugilde era un home do renacemento, aparte de sabio profesor, de literato era un consumado pintor, pero non remataba aí a súa actividade xa que chegou a converterse no maior impulsor da vida cultural da vila focense, entre os seus logros están a creación da primeira rondalla no ano 1933, os Carnetolendas ou os grupos de declamación.
O teatro era unha das súas múltiples paixóns e a finais do ano 1928 escribe esta peza teatral, De vello gaiteiro, que será estreada o 30 de novembro de 1929 no teatro Rosalía de Castro de Foz. En febreiro de 1930 será a vila de San Cibrao a que reciba a este grupo de actores.
O elenco de actores que participaron nesta primeira representación estaba composto polos focenses Emilio e Esperanza da Soladora, Suso Cageao, Encarnación do Guarda, Segundo de Vázquez e Cándido de Veiga.
Esta obra foi definida por Lugilde como un ensaio en clave de comedia que ten un acto único e cunha única ubicación, o sobrado, a habitación de maior importancia na casa dun acomodado labrego. Nela transcorre a obra na que Rosiña, filla deste acomodado labrego, recibe unha oferta de matrimonio por parte de Xulián, o rico indiano, aínda que ela estaba namorada de outro.
A figura do emigrante, o indiano, que volta de visita é moi criticada nesta obra pola actitude que algunha desta xente mantiña, pois renegaban da súa lingua e do seu país, así o indiano Xulián exclama na obra, e xa non en galego senón nun castrapo escandalizante, “coma tenjo lo bastante para me dar la importancia que no tiene ningun atorrate deste pais”. A figura de aqueles emigrantes que voltaban e se negaban a falar a lingua que falaran dende pequenos foi moi criticada polas Irmandades da Fala pois vían neste tipo de persoas un elemento de anulación do sentir galego.Lugilde, aparte de amigo persoal de moitos dos integrantes das Irmandades, era un devoto seguidor das súas ideas, a súa opinión política sobre a sociedade galega do momento quedaba perfectamente dibuxada nos personaxes que asoman por esta peza de teatro.
Setenta anos despois da súa estrea, no ano 1999, o grupo de teatro da Pomba do Arco recuperaba esta obra, de igual maneira que agora, no 2014, o grupo de teatro Pico do Castro toma o relevo e volta a poñer en escena esta obra que en Foz consideramos coma nosa.
As reservas poderán realizarse por teléfono, chamando ao 982 560 162, ou a través do correo electrónico cultura@viveiro.gal, en horario de 9:00 a 14:00 horas. Cada persoa poderá solicitar un máximo de catro entradas. Desde o Concello de Viveiro anímase á veciñanza a asistir a esta representación e lembra que as reservas se atenderán a partir da apertura do prazo.
A clasificación final quedou do seguinte xeito: en Sub-10, Los 5 FC proclamáronse campións, seguidos de Los Balones; en Sub-12, o primeiro posto foi para Aston Birra, seguido de Minavo de Kiev e The Blues Bananas; en Sub-15, o equipo Piti levou o título, seguido de PDC e Camoca; en Sub-17, PDC acadou o primeiro posto, por diante de Papa Cu Leti e Motototo; e na categoría Sénior, Motototo resultou gañador, seguido de Descansa e Texeira Lima. As medallas foron entregadas pola alcaldesa, Dolores García Caramés, acompañada polos concelleiros José Manuel Balseiro e Alfredo Fernández, que felicitaron a todos os participantes polo seu esforzo e deportividade.
Durante o evento realizouse unha ofrenda aos mariñeiros falecidos e, seguidamente, tivo lugar a subida da imaxe da Virxe do Carme ata a Igrexa. Esta última xornada continuou cunha misa solemne, á que asistiron numerosos veciños e visitantes que se achegaron ata a localidade mariñá, seguida da procesión acompañada pola Banda Naval e de actuacións musicais. A programación completarase a partir das 17:00 horas con diferentes actividades para os máis cativos e cativas.
A clasificación final situou a Braulio Gayoso (TM Luarca) como gañador, seguido de Eugenio Alonso (CD San Ciprián), e dun terceiro posto compartido por Carlos Ron (Atletic Génova TM) e Domingo Larriety (TM Luarca). A alcaldesa de Cervo, Dolores García Caramés, entregou os trofeos e destacou o éxito dun torneo que xa se consolidou como unha cita imprescindible do calendario deportivo estival. O Concello felicita aos gañadores, a todos os participantes polo alto nivel amosado durante a xornada e ao CD San Ciprián pola excelente organización dun evento que continúa reforzando o seu papel como referente do tenis de mesa no norte peninsular.
Estará dedicada á figura de Leopoldo Calvo-Sotelo, xa que neste 2026 cúmprese o centenario do nacemento de quen fora presidente do Goberno. No acto interviñeron o presidente do RCNR, Pablo Fernández, o director territorial de Deportes da Xunta, Manuel Otero, un dos fillos do tamén alcalde honorario de Ribadeo Víctor Calvo-Sotelo, e o rexedor ribadense, Dani Vega. Todos exaltaron a práctica deportiva na ría, a labor desenvolvida polo Real Club Náutico e a vinculación de Leopoldo Calvo-Sotelo co estuario. Entre o público asistente estaban máis membros da familia Calvo-Sotelo, directivos e ex directivos do RCNR, edís de Ribadeo e representantes de Acisa.
O grupo, composto por cinco mulleres e sete homes cunha media de 26 anos, foi recibido pola subdelegada do Goberno, Olimpia López, que lles agradeceu o compromiso co servizo público e destacou o papel esencial da Policía Nacional na seguridade cidadá. Oito axentes estarán na Comisaría de Lugo, dous en Monforte e dous en Viveiro. Ao finalizar as prácticas, escollerán destino definitivo segundo a puntuación obtida no proceso selectivo.
A iniciativa busca poñer en valor a diversidade cultural do municipio a través da gastronomía, convidando ás persoas de diferentes países a elaborar pratos típicos que se ofrecerán de forma gratuíta ao público. O Concello asumirá o custo dos ingredientes e asignará a cada participante un posto identificado co seu país de orixe. As inscricións poden realizarse ata o 29 de xullo enviando un correo a feiras@vilalba.es. Rouco chamou á participación para seguir construíndo unha Vilalba aberta e integradora, nunha feira que quere consolidarse como espazo de convivencia e dinamización da feira tradicional.
