No último artigo “Un país coa súa língua” analisamos o documento do mesmo título que ven de presentar o Consello da Cultura Galega(CCG).Un documento, como dicíamos, alicerzado nunha metodoloxía novidosa que tenta ofrecer unha base común para todos os axentes políticos, sociais, económicos e Administracións Públicas para que cada quen poida desenvolver e verificar os resultados das accións que execute en cadanseu ámbito de actuación. Unha metodoloxía de análise que moi dificilmente poderá cuestionar na orde científica a Xunta.
Cómpre debullarmos aqui algunhas das propostas concretas máis novidosas e, quizais, prometedoras, desta análise propositiva do CCG. Na área sectorial da gobernanza e planificación, canda criterios xerais de organización e xerarquización funcional das políticas de normalización salienta o artellamento de canles técnicas coa Administración do Estado e co Poder Xudicial para acadar unha plena interoperabilidade documental e dixital e maila promoción xeral do plurilingüismo na Administración do Estado en interfaces, procedementos e plataformas comúns. Esta medida uniríase na área sectorial da infraestrutura dixital e tecnoloxías lingüisticas, coa plena operatividade en galego das aplicacións Atenea (usada na Administración de Xustiza para elaboración e xestión documental; obtela axiña en galego é o alicerce de calquera política de normalización do galego na xustiza) IANUS (acceso ás historias clínicas das persoas usuarias da sanidade pública galega), Cinfo (IA e tecnoloxía de video) e Gacela (xestión da enfermaría) canda o uso da IA na transcrición, xeración documental e apoio administrativo en galego.
Na mesma área da gobernanza reclámase un financiamento estábel e plurinanual, o que é absolutamente fulcral para desenvolver políticas serias. O que non ten financiamento blindado, plurinaual e estábel non existe na axenda pública. Cómpre lembrar que o proxecto de Orzamentos da Xunta só orzamenta uns 13 M€ para o 2026, mentres o orzamento aprobado polo BNG e PSdeG para o 2009 atinxía os 21,7 M€.
Esta proposta financeira vai acompañada dunha proposta específica no eido do servizo público establecendo unha rede pública de servizos de normalización lingüística-SNL_ (e específicamente SNL de seu para a administración de xustiza e para a administración sanitaria galega) con criterios comúns e financiamento estábel.
Na área da contratación pública e calidade do servizo introdúcense as cláusulas lingüísticas na contratación pública, como esixencia de provedores e contratistas, así como a introdución de unidades xudiciais en galego e a operatividade en galego coa fiscalía, notariado e corpos de seguranza pública.
En vindeiros artigos analisaremos as propostas máis salientábeis desta análise propositiva do CCG no ámbito da educación, sociedade, cultura, economía, medios de comunicación públicos e privados, turismo e deporte.
A arrincadeira. O soberanismo galés derrota aos extremistas do Reform UK de Farage na elección parcial de Caerffili
O xoves 23-Ou os nacionalistas galeses do Plaid Cymru, cun 47,6% dos votos, gañaron o escano da elección parcial de Caerffili ao Parlamento galés cun… 47,6%! fronte ao 36% da extrema dereita antieuropea e antigalesa de Farage. Os laboristas, históricos gañadores deste escano, obtiveron só un 11% dos votos, mentres os conservadores quitaron un 2% e os verdes e mailos liberais demócratas cadanseu 1,5%.
Gales e Escocia celebrarán o 7 de maio de 2026 cadansúas eleccións nacionais para cadanseu Parlamento. Na actual dinámica de afundimento de conservadores e laboristas semella que os soberanistas do Plaid Cymru e do Scottish National Party poden ser as forzas arredor das que se nuclee o voto demócrata e progresista. Como ven de pasar agora no distrito de Caerffili.
Ocorreu pasadas as 15:30 horas. Un traballador tivo que ser evacuado ao hospital logo de caerlle o tronco dunha árbore enriba mentres realizaba tarefas no monte en Cervo. Aínda que estaba liberado e consciente, precisaba asistencia sanitaria. Os profesionais de Urxencias Sanitarias de Galicia-061 trasladárono finalmente ao Hospital de Burela. Neste operativo tamén participaron a Garda Civil e a Policía Local de Cervo.
Subliñou o traballo colectivo, o papel do voluntariado e a participación de arredor de mil corredores. Tamén puxo en valor o impacto económico e social da proba e o apoio institucional que permite o seu crecemento, incluída a difusión en streaming que levou a CAMOVI e a Viveiro a todo o mundo.
O presidente, José Manuel Gómez Puente, destacou o bo tempo e o reencontro do grupo nun percorrido de 22 km entre Pedrafita e Triacastela. A próxima etapa será o 1 de maio, entre Triacastela e Sarria, e xa está aberta a inscrición no teléfono 623 22 68 25.
Ás doce en punto, tres foguetes —un por cada palabra do nome oficial— foron lanzados desde O Castrodouro, capital histórica do termo municipal e orixe da localidade, pois alí, hai 806 anos, Afonso IX concedeu o título de vila e todo un distrito que administrar; episodio histórico do que deriva o nome do concello. Os veciños reunidos mostraron a súa satisfacción pola recuperación da denominación histórica, afirmando moitos deles que nunca deixaran de empregar o nome completo. Do mesmo xeito, os maiores agradeceron aos impulsores da iniciativa a restitución do topónimo que a historia legou ao municipio alfocés.
Viveiro, 20 de abril, 2026. A proba volveu converter Viveiro nun punto destacado do deporte e da convivencia, ademais de supoñer un impulso económico para o municipio. María Loureiro destacou que a Camovi “é un exemplo de colaboración e esforzo colectivo, que sitúa Viveiro no mapa e dinamiza a economía local”. O Partido Socialista lembra o seu apoio histórico á carreira e reafirma o seu compromiso para seguir contribuíndo ao seu crecemento. O PSOE agradece tamén á veciñanza a súa acollida e implicación, fundamentais para que o evento continúe medrando ano tras ano.
Castro destacou o labor da Asociación e o potencial da tradición do ferro como motor económico, social e cultural para Riotorto, subliñando a importancia de impulsar iniciativas que garantan futuro para estes oficios. A Deputación de Lugo mantén unha colaboración estable coa entidade, cunha achega de 14.000 euros. No marco deste apoio, a Asociación avanzou na documentación dos oficios do ferro, catalogando ferramentas, técnicas e a historia das antigas “ferrerías de monte”.
O responsable provincial destacou "o traballo realizado pola organización ao longo destes anos para consolidar unha proba deportiva de primeiro nivel, que atrae tanto deportistas do máximo nivel competitivo como participación popular"
