Medio Rural fai seguimento da poboación do lobo ibérico mediante a aplicación de sistemas GPS-GSM

Nota de prensa

MEDIO RURAL FAI SEGUIMENTO DA POBOACIÓN DO LOBO IBÉRICO EN GALICIA MEDIANTE A APLICACIÓN DE SISTEMAS GPS-GSM

Con este estudo obtéñense datos para un mellor manexo e xestión destas poboacións, coñecendo de forma máis viable o seu comportamento
O obxectivo deste estudo é o de ampliar o coñecemento existente acerca de como se comporta esta especie en ambientes humanizados e como responde ás perturbacións humanas
Dende o inicio desta lexislatura, efectuáronse un total de 10 exemplares marcados, nas zonas da Costa da Morte, Dorsal Galega e Baralla; sendo esta a primeira vez que se realiza este estudo na Serra do Xistral

Santiago, 16 de outubro de 2011.- A Consellería do Medio Rural, a través da Dirección Xeral de Conservación da Natureza, fai seguimento das poboacións de lobo ibérico mediante a captura e marcaxe de exemplares mediante sistemas GPS-GSM por vía satélite, co obxectivo de ampliar o coñecemento existente acerca de como se comporta esta especie en ambientes humanizados e como responde ás perturbacións humanas. Ademais preténdese aplicar esta información para a correcta xestión e conservación da especie no territorio galego, mellorando a coexistencia desta especie coas actividades humanas.

A finais dos anos noventa, a Xunta de Galicia decidiu acometer varios estudos sobre a poboación galega deste cánido, centrándose fundamentalmente nun diagnóstico das súas poboacións a nivel autonómico. O seguimento de fauna silvestre, incluída o lobo, mediante tecnoloxía GPS-GSM estendeuse enormemente nos últimos tempos. Esta ferramenta presenta moitas posibilidades, permitindo unha maior precisión nos datos obtidos, cun menor custo en esforzo humano e económico. Polo tanto, permite obter información de alta calidade acerca da bioloxía e ecoloxía das especies aplicable á xestión das mesmas.

No caso galego, tanto os técnicos da Administración como os investigadores encargados de desenvolver estes estudos esperan que o uso da tecnoloxía GPS-GSM poida axudar a mellorar a relación ente o home e o lobo, xa que a incorporación do comportamento e ecoloxía do lobo á xestión da especie en Galicia permitiría, por exemplo, mellorar a protección do gando ou identificar as áreas de maior risco para o desenvolvemento da actividade gandeira. Ademais, o uso desta tecnoloxía permite saber onde se atopa cada animal marcado en intervalos de tempo moi breves, segundo a programación que se realice no colar, coa aplicación en xestión que iso leva sobre todo en lugares moi conflitivos.

Captura e marcaxe

Todos os animais que se equipan con colares son animais capturados en liberdade e liberados no mesmo lugar no que se capturan, por investigadores altamente cualificados, tras ser equipados soamente cun colar GPS-GSM e tomarlle mostras biolóxicas. Nunca se lles equipa con outros dispositivos distintos a estes colares. O proceso de marcaxe e toma de mostras non dura máis dunha hora e non supón dano algún para os animais. Dende o inicio desta lexislatura, efectuáronse un total de 10 exemplares marcados, nas zonas da Costa da Morte, Dorsal Galega e Baralla; sendo esta a primeira vez que se realiza este estudo na Serra do Xistral.

Programa punteiro

O uso deste tipo de tecnoloxía por parte da Consellería fai que Galicia se equipare a outros países con maior tradición na marcaxe e seguimento deste carnívoro, sendo este programa de seguimento de exemplares de lobo salvaxes un dos máis ambiciosos e punteiros de todos os levados a cabo na Península Ibérica ata a data.

Esta iniciativa supón, sen dúbida, un gran avance nos esforzos de conciliar unha demanda social, como é a conservación do patrimonio natural, co desenvolvemento das zonas rurais ou a implantación de novas infraestruturas. A información acerca da ecoloxía da especie que se obtén mediante a marcaxe de animais non se pode obter por ningunha outra vía. Neste sentido, os proxectos que se están levando a cabo actualmente están relacionados, basicamente, co estudo da ecoloxía espacial de lobos en ambientes humanizados e o efecto sobre a especie da instalación de novas infraestruturas como son os parques eólicos. Sen dúbida, estas accións supoñen un precedente que debe conducir, co transcorrer do tempo, a que este tipo de traballos sexan contemplados pola opinión pública como unha actividade de investigación común, habitual e beneficiosa, propia dunha sociedade avanzada e preocupada pola conservación de hábitats, especies tan emblemáticas como o lobo e o desenvolvemento e o benestar do mundo rural, tal e como ocorre xa en moitos outros lugares do mundo.

Plan do lobo

O Plan de Xestión do Lobo en Galicia contempla incrementar o coñecemento científico, xa non só a nivel poboacional, senón tamén sobre a ecoloxía da especie (áreas de campeo, desprazamentos, hábitos alimenticios, etc) co obxectivo de ter información de calidade para que o proceso de toma de decisións desempeñado polos xestores da administración galega, e necesario á hora de adoptar medidas de xestión desta especie, estea baseado no coñecemento científico seguindo os principios da conservación baseado na evidencia e a xestión adaptativa. Así, devandito plan -no que a administración contou coas opinións e suxestións daqueles sectores da sociedade máis ligados a esta especie- establece unha serie de actuacións encamiñadas a, por unha banda, incrementar o noso coñecemento sobre o lobo e, por outro, utilizar esta información para establecer os mecanismos necesarios para minimizar, na medida do posible, os conflitos que esta especie xera, garantindo a conservación das especie e facéndoa compatible coa actividade agropecuaria, permitindo así a coexistencia entre o home e o lobo. Neste sentido, entre as accións que debido á súa prioridade empezáronse a executar ata antes da aprobación do Plan de Xestión, atópase por exemplo o programa de axudas á gandería por ataques de lobo.

Desde os comezos deste plan, a administración considerou esencial xerar información no mesmo contexto xeográfico no que se pretende realizar a xestión, pois deben terse en conta todas as particularidades do territorio a xestionar, particularmente o contexto socio-económico, así como os problemas de xestión e conservación presentes nel.